TRYPTYK
ŚWIT
Po szczeblach się /w/spinał, sięgał
Sufitem sunął, spływał
Szczepił się zmierzchem, swarzył
Smugami, światłem sypał
W świetlistym spadał szaleństwie
Strzepywał samotne sny
Sokolim szybował skrzydłem
Nie szczędząc swoich sił
W słowiczym się sperlał śpiewie
Sączył się szczyglim świergotem
Skowrończym zbożnym siewem
Sikorczym, szpaczym szczebiotem
Sepiowy smutek ścigał
I szopenowy smęt
Sinawym spiżem śmigał
Zmywał go z sztachet , z stert
Szturmem zdobywał szczyty
Po szybach skradał, sekretnie
Spędzał sen złotolity
W sienie się ścieli świetlnie
W stągwiach się śmiał i w studniach
Sandaczem świecił, szklił
Zsuwał się szpadą, skrami
Safianem, satyną szył
Schodził szmaragdem, szkarłatem
W strumienie, strugi, siklawy
Słaniał się, schylał śniatem
W sennie szemrzące stawy
Szelestem szedł sitowin
W szuwarach coś szeplenił
Słowił się szumem, szeptał
Szłapał się w szlamie, ślinił
Siał seledynem, stałą
Ścierniska, szmaty, siół
Sreżogą srebrzył szarą
W śluzie zachwytu schnął
Szasnął skroś sosen, świerków
Satyra się śmiejąc śmiechem
Swidwę światłością ślepiąc
I ścieżką zwiał z /po/ śpiechem
Susami sadził po skibach
Szczękał skowytem suk
Semaforom szastał w ślepie
I słońcem zapalał stóg
Po szynach się ślizgał, suwał
Słoneczny ścieląc ślad
Śmigło swe szczęście ścigał
By się sfrunęło w świat
Monday, December 05, 2005
Henryk Czekajewski WIERSZE (13,14,15) 1944r
BEZ TYLUŁU
Pajęczą tylko nicią
Cieniutką tak jak tiul
Rozewrzeć i rozchylić
„Subline de ridicule”
Zapachem sfrunąć z kwiatu
W słowo się trafne zmienić
Nim dojdzie do rozbratu
Nim w dali się rozcieni
Utrwalić barwy motyli
W słowa się wessać jemiołą
Walać się w kwietnym pyle
I w myśl zaglądać pszczołą
Tęsknoty w pył spopielić
W niebieskim bezobłoczu
Zrozumieć, odczuć, wcielić
Wymowę niemych oczu
Zielenią, brązem – mówić
Błękitem, srebrem – marzyć
Bielą i czernią - łowić
Czerwienią, złotem –parzyć
· --------- -------
Przepływem bijesz w progi
Gdzie czucie się zaczyna
Gabrielem zwiastujesz Boga
Zbliżanie się olbrzyma
Modlitwą z ust się zrywasz
W wyznaniu miłosnym drżysz
W odnowie się ukrywasz
W kolorach tęczy mżysz
Mkniesz samolotu cieniem
Mkniesz, bieżysz, lecisz, migasz,
Jaskółczym gdzieś marzeniem
Straconą młodość ścigasz
W słowiczym brzmisz szczebiocie
W brzęczeniu pszczół na łąkach
W sokolim dumnym locie
W rozkwitających pąkach
W rozwartych oczach dziecka
Co płacze szczęścia śmiechem
W odgłosach, w szkle strumieniem
Co leci w dal z pośpiechem
· ----------------
Wiatry napędzasz orkanem
W Don – Kichotowe wiatraki
Pienistym wolisz bałwanem
W niemocy człeczej wraki
Skradasz się chyłkiem w życie
Po Katarzyny alkowach
I myszą czmychasz skrycie
W Don – Juanowych
W ustach grzesznika zamierasz
W kratek konfesjonału
Swe ślady sprytnie zacierasz
Na stosie grzesznego kału
· ------
Wyrazie przekorny, dziki
Co śmiechem chcesz wypłynąć
Choć Ci sądzone zginąć
Jak w toni głaz, kamyki
Kąkolem chcesz zakwitnąć
Dlatego żeś w pszenicy
Nie chcesz się ściszyć, zmilknąć
Jak hałas na ulicy
· -------
Na gorącym uczynku
Trudno Cię złapać, schwytać
Utrzeć Cię trudno w młynku
O twój rodowód pytać
Po ścianach pająkiem przędziesz
Pamiętne – Mane Tekel
„Lasciate ogni spernza”
U bram dantejskich piekieł
Jaszczurczym pędem znikasz
Wśród traw wyrazów, słów
W podświadomości czyhasz
By w wstędze się zjawić snów
W skrwawionych strzępach, słowach
Giniesz przed filologiem
By jak do Aten sowa
Pakt wziąć z poetą, z bogiem
Stałeś się mą kochanką
Biorę Cię w posiadanie
Krwią pulsującą tkanką
Co mam dziś na śniadanie 9. III.1944
RYM
Wolę słuchać rymowanego galopu konia
Niż poezji bez rymów
J. Słowacki
W rym Cię rzucono jak na pas transmisji
Jak wiotką, barwną, nitkę na wrzeciona
Jak blask kinkietów na wiersz kulisy
Puszczono w strofy- rozwiano po świcie
Hen !W dal! Wraz z myślą klonowe nasiona
Na żyzny czarnoziem poetyckiej wizji
Motylem zwiewnie siadasz na palecie
Zderzasz się w mowie , pospolitej szarej
W stuku pantofli grzmisz nam na parkiecie
Kreślisz melodią swe chwiejne kontury
W nawrotach piosenki zapomnianej starej
Pierzysz rytmowi skrzydła by mógł w chmury
Jak jastrząb głodny wyrwać się na łowy
By w wolnych lotach mógł zdobyć góry
By nigdy niż znał, co to znaczą pęty
By w każdej chwili mógł zjawić gotowy
W fraku, pidżamie, czy w nocnej koszuli
Drżysz na poduszkach lubieżnie przegięty
Kobiece miękki w pełni jasnych dźwięków
Rozfalowany w pięknie w wniebowzięty
Choć już przebiegasz kocimi łapami
Budząc trwóg dreszcze niepokoi, lęków
By grom stoczyć, zwalić jak pień ścięty
Rozchylasz, ściskasz układasz wargami
Myśli co przeszła, zbierasz słów pokłosie
Naszczekującymi się po nocy psami
Brzmisz mi i dzwonisz odgłosem głębokim
Po strofach migasz jak echo po rosie
/i nie zamierasz i nie milkniesz z lami./
II
Szklisz się szybami okien
Rozświetlasz wnętrza, rzucasz w wiersze lśnienia
Na grzbiecie rytmu, przepływasz potokiem
Lecisz przeciągiem, powietrzem i słońcem
Mułem osadzasz w przypływie i natchnienia
W rytm się zanurzasz oddechem szerokim
Wspinasz arkadą, spajasz łukiem końce
Mostem się ścielesz, przenosisz myśl ptakiem
Czepisz się tęczy, mkniesz skrzydlatym gońcem
Błyskasz w przelocie i pędzisz jak wicher
Strofy, zagony, kurzą, dmiesz wiatrakiem
Przemielasz słowa upiorne i skrzące
Samotne słowo, tajemnicze, ciche
Wyjęte z głębin bezwiednego bytu
Rzucone nagle w zadymkę słów, w wicher
Stajesz się ciałem w akordach, w harmonii
Brzaskiem, światłością porannego świtu
Samotne słowo – tajemnicze, ciche
Ciągane siłą w stawach monotonii
Jednakie jak słupy przy trakcie kolei
Choć Tobie być wiosennym splotem woni
Zieloną, świeżą, rozśpiewaną mieszą
Jaskółką zwinną, lub jak wśród zawiei
Słów babie lato, kwietny puch jabłoni
W płaszczyźnie pierwszych stóp stawiony pionem
Strzelasz szczytami, wieżami kościołów
Rozdzwaniasz myślami się spiżowym dzwonem
Nierównym wrzynasz się konturem miasta
I wzbijasz iskrą z tlejących popiołów
Piorunochronem! By myśl ściągnąć tonem
Jest!, masz ją, jak Betlejemska błyszczy gwiazda
Ku której ciągną karawany słów
Jak ptaki, hen, do rodzinnego gniazda
Jak serce w tłumie wśród manifestacji
Jak fale morza gdy zbliża się nów
Kamień Kaaba .Podobłoczna jazda
Wieniec na gmachu po skończonej pracy
POŁUDNIE
Pionem powietrznym padał, pływał
Piekące puchy puszczał w pola
Przestrzenie płaszczył i pokrywał
I parodiował z parasola
W piaskach się płodził, pielił, paćkał
Pełzał, podchodził płazem, platał,
Przesadzał płoty, płaty prosa
Pasem promieni prószył, padał
W pszenicy perzył się piekotą
Posuchą pętał piersi ptasie
I przezroczystą pluł patoką
Parskał jak pegaz na popasie
Piskorzem plątał się w potoku
Patera błyskał i platyną
Płótnił się, pławił po pastwiskach
Przeciągiem płużył, pędził, płynął
Pierścienił się w promieniach, prochach
Pytlował pyłem, bił piętami
Łaszczył podeszwą piersi, plecy
Przewalał, pękał nad brukami
Pikantnie prężył się w pończochach
W pudrze się pławił i plażował
Piegi pepitką pstrzył i paprał
Pąsem jak pejczem policzkował
Pokusą pełzał w podświadomość
Pasteryzował popędliwość
Próżną pruderię prał purpurą
Piżmem podrażniał jak pokrzywą
Popuszczał popręgi popędom
Porywał, ponosił, pożerał
Pajęczą /s/powijał oprzedą
Promieniał, plugawił, /roz/prężał
Pędziwiatr... Pneumatikami
Po /roz/palonych pędził plecach
Pyłem popielił się i plamił
Paliwem pachniał, potem, pracą
Witał wiedźmy i wampiry
Wartko rwące, wiał wirował
Wił, wycinał wyrwanego
Werblem walił, wiwatował
Po watahach się warcholił
Wałachami wsiał, wieżgał
Wikkał, wchłaniał, wkręcał waśnił
Wtykał, wrażał, wężem wślizgał
Z wichrem walczył w walce wręcz
Waltorniami walił, wiał
Nigdy wstecz, nigdy wspak
Wraz, wraz, wcwał, wcwał
Wietrzył wściekle, walił, włóczył
Na wędrówkę wieńcem wron
Wzmagał watrę, wył wydmuchem
Kejby w zwon, hej kiejby w zwon
Wzbijał się wysoko, wzlatał
Wyżej nad wierzchołki Tatr
Włos... wachlarze...w wir
Wiechy... wstęgi... wióry.... w wiaatr
Wsie, wybrzeża i wąwozy
Wydmy, wały- wszystko w bród
Wody, włazy, wszystko wpław
Hej na wschód, na Wschód, na Wschód
Pajęczą tylko nicią
Cieniutką tak jak tiul
Rozewrzeć i rozchylić
„Subline de ridicule”
Zapachem sfrunąć z kwiatu
W słowo się trafne zmienić
Nim dojdzie do rozbratu
Nim w dali się rozcieni
Utrwalić barwy motyli
W słowa się wessać jemiołą
Walać się w kwietnym pyle
I w myśl zaglądać pszczołą
Tęsknoty w pył spopielić
W niebieskim bezobłoczu
Zrozumieć, odczuć, wcielić
Wymowę niemych oczu
Zielenią, brązem – mówić
Błękitem, srebrem – marzyć
Bielą i czernią - łowić
Czerwienią, złotem –parzyć
· --------- -------
Przepływem bijesz w progi
Gdzie czucie się zaczyna
Gabrielem zwiastujesz Boga
Zbliżanie się olbrzyma
Modlitwą z ust się zrywasz
W wyznaniu miłosnym drżysz
W odnowie się ukrywasz
W kolorach tęczy mżysz
Mkniesz samolotu cieniem
Mkniesz, bieżysz, lecisz, migasz,
Jaskółczym gdzieś marzeniem
Straconą młodość ścigasz
W słowiczym brzmisz szczebiocie
W brzęczeniu pszczół na łąkach
W sokolim dumnym locie
W rozkwitających pąkach
W rozwartych oczach dziecka
Co płacze szczęścia śmiechem
W odgłosach, w szkle strumieniem
Co leci w dal z pośpiechem
· ----------------
Wiatry napędzasz orkanem
W Don – Kichotowe wiatraki
Pienistym wolisz bałwanem
W niemocy człeczej wraki
Skradasz się chyłkiem w życie
Po Katarzyny alkowach
I myszą czmychasz skrycie
W Don – Juanowych
W ustach grzesznika zamierasz
W kratek konfesjonału
Swe ślady sprytnie zacierasz
Na stosie grzesznego kału
· ------
Wyrazie przekorny, dziki
Co śmiechem chcesz wypłynąć
Choć Ci sądzone zginąć
Jak w toni głaz, kamyki
Kąkolem chcesz zakwitnąć
Dlatego żeś w pszenicy
Nie chcesz się ściszyć, zmilknąć
Jak hałas na ulicy
· -------
Na gorącym uczynku
Trudno Cię złapać, schwytać
Utrzeć Cię trudno w młynku
O twój rodowód pytać
Po ścianach pająkiem przędziesz
Pamiętne – Mane Tekel
„Lasciate ogni spernza”
U bram dantejskich piekieł
Jaszczurczym pędem znikasz
Wśród traw wyrazów, słów
W podświadomości czyhasz
By w wstędze się zjawić snów
W skrwawionych strzępach, słowach
Giniesz przed filologiem
By jak do Aten sowa
Pakt wziąć z poetą, z bogiem
Stałeś się mą kochanką
Biorę Cię w posiadanie
Krwią pulsującą tkanką
Co mam dziś na śniadanie 9. III.1944
RYM
Wolę słuchać rymowanego galopu konia
Niż poezji bez rymów
J. Słowacki
W rym Cię rzucono jak na pas transmisji
Jak wiotką, barwną, nitkę na wrzeciona
Jak blask kinkietów na wiersz kulisy
Puszczono w strofy- rozwiano po świcie
Hen !W dal! Wraz z myślą klonowe nasiona
Na żyzny czarnoziem poetyckiej wizji
Motylem zwiewnie siadasz na palecie
Zderzasz się w mowie , pospolitej szarej
W stuku pantofli grzmisz nam na parkiecie
Kreślisz melodią swe chwiejne kontury
W nawrotach piosenki zapomnianej starej
Pierzysz rytmowi skrzydła by mógł w chmury
Jak jastrząb głodny wyrwać się na łowy
By w wolnych lotach mógł zdobyć góry
By nigdy niż znał, co to znaczą pęty
By w każdej chwili mógł zjawić gotowy
W fraku, pidżamie, czy w nocnej koszuli
Drżysz na poduszkach lubieżnie przegięty
Kobiece miękki w pełni jasnych dźwięków
Rozfalowany w pięknie w wniebowzięty
Choć już przebiegasz kocimi łapami
Budząc trwóg dreszcze niepokoi, lęków
By grom stoczyć, zwalić jak pień ścięty
Rozchylasz, ściskasz układasz wargami
Myśli co przeszła, zbierasz słów pokłosie
Naszczekującymi się po nocy psami
Brzmisz mi i dzwonisz odgłosem głębokim
Po strofach migasz jak echo po rosie
/i nie zamierasz i nie milkniesz z lami./
II
Szklisz się szybami okien
Rozświetlasz wnętrza, rzucasz w wiersze lśnienia
Na grzbiecie rytmu, przepływasz potokiem
Lecisz przeciągiem, powietrzem i słońcem
Mułem osadzasz w przypływie i natchnienia
W rytm się zanurzasz oddechem szerokim
Wspinasz arkadą, spajasz łukiem końce
Mostem się ścielesz, przenosisz myśl ptakiem
Czepisz się tęczy, mkniesz skrzydlatym gońcem
Błyskasz w przelocie i pędzisz jak wicher
Strofy, zagony, kurzą, dmiesz wiatrakiem
Przemielasz słowa upiorne i skrzące
Samotne słowo, tajemnicze, ciche
Wyjęte z głębin bezwiednego bytu
Rzucone nagle w zadymkę słów, w wicher
Stajesz się ciałem w akordach, w harmonii
Brzaskiem, światłością porannego świtu
Samotne słowo – tajemnicze, ciche
Ciągane siłą w stawach monotonii
Jednakie jak słupy przy trakcie kolei
Choć Tobie być wiosennym splotem woni
Zieloną, świeżą, rozśpiewaną mieszą
Jaskółką zwinną, lub jak wśród zawiei
Słów babie lato, kwietny puch jabłoni
W płaszczyźnie pierwszych stóp stawiony pionem
Strzelasz szczytami, wieżami kościołów
Rozdzwaniasz myślami się spiżowym dzwonem
Nierównym wrzynasz się konturem miasta
I wzbijasz iskrą z tlejących popiołów
Piorunochronem! By myśl ściągnąć tonem
Jest!, masz ją, jak Betlejemska błyszczy gwiazda
Ku której ciągną karawany słów
Jak ptaki, hen, do rodzinnego gniazda
Jak serce w tłumie wśród manifestacji
Jak fale morza gdy zbliża się nów
Kamień Kaaba .Podobłoczna jazda
Wieniec na gmachu po skończonej pracy
POŁUDNIE
Pionem powietrznym padał, pływał
Piekące puchy puszczał w pola
Przestrzenie płaszczył i pokrywał
I parodiował z parasola
W piaskach się płodził, pielił, paćkał
Pełzał, podchodził płazem, platał,
Przesadzał płoty, płaty prosa
Pasem promieni prószył, padał
W pszenicy perzył się piekotą
Posuchą pętał piersi ptasie
I przezroczystą pluł patoką
Parskał jak pegaz na popasie
Piskorzem plątał się w potoku
Patera błyskał i platyną
Płótnił się, pławił po pastwiskach
Przeciągiem płużył, pędził, płynął
Pierścienił się w promieniach, prochach
Pytlował pyłem, bił piętami
Łaszczył podeszwą piersi, plecy
Przewalał, pękał nad brukami
Pikantnie prężył się w pończochach
W pudrze się pławił i plażował
Piegi pepitką pstrzył i paprał
Pąsem jak pejczem policzkował
Pokusą pełzał w podświadomość
Pasteryzował popędliwość
Próżną pruderię prał purpurą
Piżmem podrażniał jak pokrzywą
Popuszczał popręgi popędom
Porywał, ponosił, pożerał
Pajęczą /s/powijał oprzedą
Promieniał, plugawił, /roz/prężał
Pędziwiatr... Pneumatikami
Po /roz/palonych pędził plecach
Pyłem popielił się i plamił
Paliwem pachniał, potem, pracą
Witał wiedźmy i wampiry
Wartko rwące, wiał wirował
Wił, wycinał wyrwanego
Werblem walił, wiwatował
Po watahach się warcholił
Wałachami wsiał, wieżgał
Wikkał, wchłaniał, wkręcał waśnił
Wtykał, wrażał, wężem wślizgał
Z wichrem walczył w walce wręcz
Waltorniami walił, wiał
Nigdy wstecz, nigdy wspak
Wraz, wraz, wcwał, wcwał
Wietrzył wściekle, walił, włóczył
Na wędrówkę wieńcem wron
Wzmagał watrę, wył wydmuchem
Kejby w zwon, hej kiejby w zwon
Wzbijał się wysoko, wzlatał
Wyżej nad wierzchołki Tatr
Włos... wachlarze...w wir
Wiechy... wstęgi... wióry.... w wiaatr
Wsie, wybrzeża i wąwozy
Wydmy, wały- wszystko w bród
Wody, włazy, wszystko wpław
Hej na wschód, na Wschód, na Wschód
Henryk Czekajewski-Wiersze (10,11,12) 1944r--
POPĘD 8.III.1944
Kazano ci przemawiać językiem przyjaźni
Mefistofelesowską uwodzić wymową...
Twarz ci pobielano zadumą księżycową
I wrzucono cię nawet do dziecięcych baśni
Współzawodniczyć pchnięto na startowe pole
Z zaprzysiężoną cnotą zakonnicy, księdza
Chleb za cię zdobywała pospolita nędza
Miłości macierzyńskiej tańczyć w twoim kole
Uświęconaś wiekami uczelnią obłudy
Ostrogami rycerza dla panny, młodzieńca
Nagłym gronem w krainę romantycznej złudy
W buduarze, w jedwabiach, jak chart wietrzysz łowy
Kryjesz się za wstydliwą zasłoną rumieńca
Dziwny i tajemniczy cny popędzie płciowy!
LA CI DAREM LA MANO
Danaś jest mi w natchnieniu
W tej chwili cichej, złotej
Popłochem słownych cieni
W wolne jastrzębie loty
We mgle- słonecznej bieli
Mnie w obłok z Tobą stopić
W otoczu chmur pościeli
Rymem pieszczotą zatopić
Wichrem rozwieję Ci włosy
Serce rozszerzę tęsknotą
Błękitem podbije marzenia
Pod naszą idyllę złotą
Wierszem nauczę cię modlić
Z Bogiem obcować jak z Tobą
Duszy się nigdy nie spodlić
I zawsze, zawsze być sobą
Znienacka lusterkiem zalśnię
Oczy rozerwę zachwytem
Dziecięce zbudzę baśnie
Żyć każę słowem- mitem
Uwiję Ci gniazdo jambem
Słowiczym jazgotem piosenkę
Spondeje me dytyrambem
Wyślę powitać wiosenkę
Na srebrnej nitce sonetu
Zawieszę Cię w tęczach słów
W purpurze, w głębi fioletu
W świetlistym złocie snów
Daktylem zrobię poduszkę
Napełnię ją puchem złudy
Uśmiechem spowiję buźkę
Otworze Elizium cudy
Musnę po Twoich oczach
Łabędziem skrzydłem marzenia
Powiodę Cię po roztoczach
Poetyckiego tworzenia
Ukażę Ci gołębicę me wrzeciona
Na których swe płótna przędę
Gdzie krwią serdeczną podlewam
Natchnienia mego grzędę
Mej samotności stawy
Gdzie się żurawie poją
Gdzie swą tęsknotę koję
Skrzydlate gońce sławy
Błoni, na których igram
Z buńczucznym mym pegazem
Nim pognam nad słów jarem
I burzą bitwę wygram
Pokażę Ci ustronie
Gdzie po wysiłku, znoju
Zaciętym twardym boju
Głowę swą do snu kładę
Gdybyś w moją samotność
Wniosła mi swoje wiano
Ducha swego zalotność
La Ci darem la mano
WYMOWNE – NIEWYMOWNE
Rozsiane jesteście wszędzie
W słońcach, planetach, gwiazdach
W zmysłach, człeczym obłędzie
Po polach w bocianich gniazdach
Toczcie się kołami
Nogami pijanego
Chmur się czepiając skrami
Widziadeł snu boskiego
Poecie, co żyje z wami
Ziemią i absolutem
Nałogiem...bajką... z latami
Wspaniałym w wieczność rzutem
Zalewem bez rozumu
Granica możliwości
Złomem węgielnym tumu
Pod posąg nieśmiertelności
Iście pitagorejska
Drzemie w was harmonia sfer
Arytmia, dźwięczność boska
Och! Sępem wlecieć tam na żer!
Kazano ci przemawiać językiem przyjaźni
Mefistofelesowską uwodzić wymową...
Twarz ci pobielano zadumą księżycową
I wrzucono cię nawet do dziecięcych baśni
Współzawodniczyć pchnięto na startowe pole
Z zaprzysiężoną cnotą zakonnicy, księdza
Chleb za cię zdobywała pospolita nędza
Miłości macierzyńskiej tańczyć w twoim kole
Uświęconaś wiekami uczelnią obłudy
Ostrogami rycerza dla panny, młodzieńca
Nagłym gronem w krainę romantycznej złudy
W buduarze, w jedwabiach, jak chart wietrzysz łowy
Kryjesz się za wstydliwą zasłoną rumieńca
Dziwny i tajemniczy cny popędzie płciowy!
LA CI DAREM LA MANO
Danaś jest mi w natchnieniu
W tej chwili cichej, złotej
Popłochem słownych cieni
W wolne jastrzębie loty
We mgle- słonecznej bieli
Mnie w obłok z Tobą stopić
W otoczu chmur pościeli
Rymem pieszczotą zatopić
Wichrem rozwieję Ci włosy
Serce rozszerzę tęsknotą
Błękitem podbije marzenia
Pod naszą idyllę złotą
Wierszem nauczę cię modlić
Z Bogiem obcować jak z Tobą
Duszy się nigdy nie spodlić
I zawsze, zawsze być sobą
Znienacka lusterkiem zalśnię
Oczy rozerwę zachwytem
Dziecięce zbudzę baśnie
Żyć każę słowem- mitem
Uwiję Ci gniazdo jambem
Słowiczym jazgotem piosenkę
Spondeje me dytyrambem
Wyślę powitać wiosenkę
Na srebrnej nitce sonetu
Zawieszę Cię w tęczach słów
W purpurze, w głębi fioletu
W świetlistym złocie snów
Daktylem zrobię poduszkę
Napełnię ją puchem złudy
Uśmiechem spowiję buźkę
Otworze Elizium cudy
Musnę po Twoich oczach
Łabędziem skrzydłem marzenia
Powiodę Cię po roztoczach
Poetyckiego tworzenia
Ukażę Ci gołębicę me wrzeciona
Na których swe płótna przędę
Gdzie krwią serdeczną podlewam
Natchnienia mego grzędę
Mej samotności stawy
Gdzie się żurawie poją
Gdzie swą tęsknotę koję
Skrzydlate gońce sławy
Błoni, na których igram
Z buńczucznym mym pegazem
Nim pognam nad słów jarem
I burzą bitwę wygram
Pokażę Ci ustronie
Gdzie po wysiłku, znoju
Zaciętym twardym boju
Głowę swą do snu kładę
Gdybyś w moją samotność
Wniosła mi swoje wiano
Ducha swego zalotność
La Ci darem la mano
WYMOWNE – NIEWYMOWNE
Rozsiane jesteście wszędzie
W słońcach, planetach, gwiazdach
W zmysłach, człeczym obłędzie
Po polach w bocianich gniazdach
Toczcie się kołami
Nogami pijanego
Chmur się czepiając skrami
Widziadeł snu boskiego
Poecie, co żyje z wami
Ziemią i absolutem
Nałogiem...bajką... z latami
Wspaniałym w wieczność rzutem
Zalewem bez rozumu
Granica możliwości
Złomem węgielnym tumu
Pod posąg nieśmiertelności
Iście pitagorejska
Drzemie w was harmonia sfer
Arytmia, dźwięczność boska
Och! Sępem wlecieć tam na żer!
Henryk Czekajewski WIERSZE (7,8,9) 1944r
MARII
Nie chciej mnie karać ostrym słowem
Żem się w tych strofach uczył chodzić
Bo się obrażę, zemszczę wierszem
Zacznę na serio w stawach brodzić
Niech Ci posłużę za zwierciadło
W któreś nie rada jest spoglądać
Skuś się tym razem, słowo padło
Czyż możesz więcej ode mnie żądać
Taką Cię widział dziś wieczorem
Gdyśmy mówili o poezji
Myśli pomilkły swoim torem
Ot co powstało z mojej wizji
-Oczy -ognisko buntu, woli
W zatokach nie farbowanych rzęs
Ciekawe życia- przyszłej roli
Jak ptak się rwące w dal
Naprzeciw idące przygodzie
Zalotne, kuszące zuchwałe...
Przepastne / jak dzisiaj jest w modzie/
Serdeczne choć drwiące i śmiałe ...
Ruchliwe wargi- blade wargi –
Elipsoidalne krągłe, zwarte
Kuszące czarem słów przetargi...
Cudne, jedyne – nieprzeparte...
Jak wróbel rana w dzień słoneczny
Strumienie dźwięków płyną, płyną
Jako źdźbło słomy – tułacz wieczny –
Nie zdolnyś oprzeć pod lawiną....
Pszeniczne ziarna, plewy, słowa...
Puszczone w światy puchy białe
Lotne świetliste cienie – mowa
Wyrazy – liście w dal przewiałe...
Uśmiech gotowy kwiatem sfrunąć..
Łukiem beztroski wargi zginać
Doustnie radość szczepić tłoczyć
Pomostem śmiechu serca spinać
Gotów przemocą wtargnąć, skoczyć
Jak smuga światła twarz twą zalać...
Schwycić, z nóg zwalić, spętać ...runąć...
I twą rezerwę kruszyć, spalać...
Nozdrza drgające jak u charta
Dla których wiatru, pędu trzeba
Chęć pełni życia, chęć uparta
Cóż dlań opinia, księża, nieba ...
Cóż dlań gorsety moralności
Ciocine tak – ciocine nie
Wszystko podlega tu względności
Papieros, cnota. wódka, złe...
Wyraz pochwały w ustach kona ....
Cóż dla mnie praca, śmierć czy branka
Gdy mnie kto spyta- kim jest ona-
Blond czy brunetka – nie szatynka! Luty 1944
ZJAWY GORĄCZKOWE /GORĄCZKA NIE GORĄCZKA/
Gorączka spływa ze mnie atramentem
Przyśpiesza oddech-myślami wali w łeb...
Poezja dla mnie dzisiaj – wczesm , świętem...
Duch – gołębicą w górnych krużgankach nieb..
Pióro sunie bezgłośnie, lekko, zwinnie...
Poetycka stopę skanduje mi krew
Przepływy ...spadki... odpływy niezmienne
Na skały rzucany poetycki siew...
Dziś z życiem pióro płynie jedynie mnie łączy
Ileż zawdzięczam pospolitej grypie!
Jak dziecko co palce piasek sączy...
Bawię się mową, sypię ... słowa ...sypię
Paciorki rymów zbieram na podłodze
Ściągam po kątach pajęczyny smutku
W konturach zwinnie po suficie chodzę
Klatki zastawiam- kto wie, czy bez skutku
Jak kot poluję, węszę, czyham, szperam ...
Myśl pierzchająca chwytam -jak włos - brzytwa
W niebo spłowiałe gorączki, marzenia
Unoszę łup swój śmigło jak rybitwa ...
Duby smalone.. koszałki .. opałki
Drożdżami sycę ciasto nierozsądku
lelum, polelum... wietrzę dyrdymałki
Bez ładu, składu, bez sensu, bez wątku
Gorączki swojej puszczam nietoperze
Opalam skrzydła swej pijanej muzy
I w strofy rzucam słów jaskółcze pierze
Jak puchy mleczów- w sam środek burzy...
II
Zapalam gwiazdy, brodzę w mlecznych drogach...
W kurzawie rojeń... w mgławicach... bagnach snu...
-E triopode dictum- czuję w sobie Boga...
W tęczę rozbijam co z boskiego tchu
Na łąkach ściele płótna swej tęsknoty...
Zalewam słońcem – zapachem wiosny, pól ...
Jak białe chmury krążę wśród pozłoty-
W świetliste dale rzucam wspomnienia ... ból..
Nee deis impar – wiodę w zachwyceniu
Szczęśliwe lata ganimedesowe ...
W bycie – niebycie przędę w zawieszeniu
Nietsche`ańskie modre sny nadgangesowe
Głodnemu ptactwu rzucam poślad rojeń
Upierzam swoje skrzydła szaleństwo
W odpływ ... przepływy niebiańskich urojeń
W misterium święte, cud, nadczłowieczeństwo
Nieprzeczuwalne – zapłodnione jajem...
Niemoc turnieje stacza z Bogiem, Twórcą ..
O wyrazu udzielne władztwa, kraje
Niewolnikiem – panem- światoburcą
III
Choć orle skrzydła szumią mi na łożem
Jam taki słaby jak wietrze żytni kłos ...
Nic z mych gardłowych tęsknot wiem w pokorze
A rolling stone gotthers no moss
Gonię na próżno – jak promień słoneczny
E rytmu, piękna objawienie
Tak upragnione jak prezent świąteczny
Ścigam – jak w gęstym lesie sosen cienie...
Zrywam się padam, potykam o słowa
Chwytam wyrazy, drzewa, liczby mylne
Promień w las leci... świeci, mży i chowa
A jam jak dziecko w rozpaczy bezsilne...
W popiele żalu grzebię prób wspomnienia
Monsalvat- szczytu- swa pielgrzymkę żmudną
Młodość we krwi trawiona srogą chmurą
Stopione w żarze gorączki marzenia...
Plamą bezbarwną- słońca mi się stają
Wszechświat- zamętem, ludzie dysharmonią
Smutki, zawody gdzieś tam w duszy łkają
Brzmi śmiech Mefista zgryźliwą ironią...
Ciało słabnie w tarantelli zmysłów
Pogłos trwóg nocnych- matellando grzmi
Mózg rozpaczliwie proszący namysłu
Jak gałąź ścięta chybocze i drży...
Och, jasna chwilę w tej matni chaosie
Nić słabą bym tylko uczepić się mógł
Bym śniegiem sfrunął jak echo po rosie
W byt albo w niebyt niech rozstrzyga Bóg! 2.III.44
KOBIETA Z NIEPRAWDZIWEGO ZDARZENIA!
Czemu się ze mną droczysz
Maro mych tęsknot krwi...
Sen spędzasz z oczu, brwi..
Wciskasz się w pamięć tłoczysz...
Chcesz porwać i omamić
Me zmysły- duszę ma...
Stoczyć je żądzą, rdzą
Marzenia moje splamić...
Rozmieniasz wdzięki swe...
W świetliste tęcze, dnie
W złotogłów czarów, cud...
W ponętną grzechu woń
Spowijasz oczy skroń
Zmysłom podajesz miód...
Przyjacielu po coś przyszedł?
W trzepocie twoich powiek
Kwietna zalotność lśni...
Co kusi, sidle, drwi..
Zalotność w ruchach, słowie...
Uśmiechem się wypieszczasz
Do mych samotnych snów
Jak zapach białych bzów
Jak rytm w poezję wieszcza...
W firankach twoich rzęs
W cieniu rzuconych więź
Motyle czary twe...
Jedwabiem włosów grasz
Zmysłami szatę tkasz
Na biednie serce me...
Drżę z przedziwnego lęku ...
Jak letni, poranny dzień
Spaja mnie – kradnie cień...
Rozfałdowanie wdzięków
Z jasnego zalewu pian
Mewą się zerwać mi...
W błękitne, modre mgły
Z gąszcza chwytliwych lian
Z poszumu uciec krwi
Ocalić ducha skry
Powitać chłodna dal...
Z pajęczyn czarów twych
Z poszeptu myśli złych
W podniebną czystość hal
Czemu mym białym skrzydłem
Chcesz ścierać sobie raz
Uliczny nalot, kurz
Marzeniem niedościgłym
Rwać pióra mym tęsknotom
Na serce cienie kłaść
Szalejem drogę słać
Legendę zniszczyć złotą...
Chcesz spalić makiem warg
Mą duszę w popiół.. w piarg...
Spokój mi rozbić w pył
Modlitwę spłoszyć z ust
Rzucić mnie na swój ruszt
Wyzbyć mnie z nocy, z sił
Oddal się proszę, zczełznij
Rozwiej się jak ten dym
Natrętny, łatwy rym
Jak fotografia spełznij...
Jak wyrzut sumienia skryj
Popłochem cieniów w mrok
Stadem spłoszonych srok
Rozprósz się w błękit, w mgły...
Chcę odejść... pozwól mi
Zatrzasnąć zmysłom drzwi
Polecieć, pomknąć precz!
Ratując swoją jaźń
Jak dziecko miłą baśń
Od wiatru, złoty mlecz
Niczyje moje słowa
Spojrzenia, dotyk, siwy
Mej samotności łzy
Bezbarwna ich wymowa
Nic dla mnie twoja cera
Nic dla mnie pokus twych warg
Echo miłosnych skarg
Co w ustach ci zamiera ...
Nic dla mnie słodycz pić
Ni pieśni tobie wić
O naszym szczęściu, bzach
Po co nadziei żyć
W dali gdzieś przewiały liść
Iskra zwęglonych drwach
Bezskrzydła moja miłość
Choć pragnie słońca, gwiazd
Do orlich leci gniazd
Z chmurami brać zażyłość...
W sercu mym dla Cię drzemię
Tulipanowy chłód...
Wieczysty jak twój głód
Jak mej tęsknoty brzemię...
Jam tylko Ci jak brat
Pszczole rozwarty kwiat
Na skronie podmuch wiatru
Choć prośby twe jak grad
Choć kuszą mnie jak czart
Przekładam szczyty Tatr
Wędrówka nieustanna
Dusza ma dziki ptak
Snami sycony ssak
Jak na pustyni manna!
W szukaniu życia Boga
Jam pomylony Graal
Szara mnie ciągnie dal
Samotna skalna droga
Jak mi cię żal... 7.III.1944
Nie chciej mnie karać ostrym słowem
Żem się w tych strofach uczył chodzić
Bo się obrażę, zemszczę wierszem
Zacznę na serio w stawach brodzić
Niech Ci posłużę za zwierciadło
W któreś nie rada jest spoglądać
Skuś się tym razem, słowo padło
Czyż możesz więcej ode mnie żądać
Taką Cię widział dziś wieczorem
Gdyśmy mówili o poezji
Myśli pomilkły swoim torem
Ot co powstało z mojej wizji
-Oczy -ognisko buntu, woli
W zatokach nie farbowanych rzęs
Ciekawe życia- przyszłej roli
Jak ptak się rwące w dal
Naprzeciw idące przygodzie
Zalotne, kuszące zuchwałe...
Przepastne / jak dzisiaj jest w modzie/
Serdeczne choć drwiące i śmiałe ...
Ruchliwe wargi- blade wargi –
Elipsoidalne krągłe, zwarte
Kuszące czarem słów przetargi...
Cudne, jedyne – nieprzeparte...
Jak wróbel rana w dzień słoneczny
Strumienie dźwięków płyną, płyną
Jako źdźbło słomy – tułacz wieczny –
Nie zdolnyś oprzeć pod lawiną....
Pszeniczne ziarna, plewy, słowa...
Puszczone w światy puchy białe
Lotne świetliste cienie – mowa
Wyrazy – liście w dal przewiałe...
Uśmiech gotowy kwiatem sfrunąć..
Łukiem beztroski wargi zginać
Doustnie radość szczepić tłoczyć
Pomostem śmiechu serca spinać
Gotów przemocą wtargnąć, skoczyć
Jak smuga światła twarz twą zalać...
Schwycić, z nóg zwalić, spętać ...runąć...
I twą rezerwę kruszyć, spalać...
Nozdrza drgające jak u charta
Dla których wiatru, pędu trzeba
Chęć pełni życia, chęć uparta
Cóż dlań opinia, księża, nieba ...
Cóż dlań gorsety moralności
Ciocine tak – ciocine nie
Wszystko podlega tu względności
Papieros, cnota. wódka, złe...
Wyraz pochwały w ustach kona ....
Cóż dla mnie praca, śmierć czy branka
Gdy mnie kto spyta- kim jest ona-
Blond czy brunetka – nie szatynka! Luty 1944
ZJAWY GORĄCZKOWE /GORĄCZKA NIE GORĄCZKA/
Gorączka spływa ze mnie atramentem
Przyśpiesza oddech-myślami wali w łeb...
Poezja dla mnie dzisiaj – wczesm , świętem...
Duch – gołębicą w górnych krużgankach nieb..
Pióro sunie bezgłośnie, lekko, zwinnie...
Poetycka stopę skanduje mi krew
Przepływy ...spadki... odpływy niezmienne
Na skały rzucany poetycki siew...
Dziś z życiem pióro płynie jedynie mnie łączy
Ileż zawdzięczam pospolitej grypie!
Jak dziecko co palce piasek sączy...
Bawię się mową, sypię ... słowa ...sypię
Paciorki rymów zbieram na podłodze
Ściągam po kątach pajęczyny smutku
W konturach zwinnie po suficie chodzę
Klatki zastawiam- kto wie, czy bez skutku
Jak kot poluję, węszę, czyham, szperam ...
Myśl pierzchająca chwytam -jak włos - brzytwa
W niebo spłowiałe gorączki, marzenia
Unoszę łup swój śmigło jak rybitwa ...
Duby smalone.. koszałki .. opałki
Drożdżami sycę ciasto nierozsądku
lelum, polelum... wietrzę dyrdymałki
Bez ładu, składu, bez sensu, bez wątku
Gorączki swojej puszczam nietoperze
Opalam skrzydła swej pijanej muzy
I w strofy rzucam słów jaskółcze pierze
Jak puchy mleczów- w sam środek burzy...
II
Zapalam gwiazdy, brodzę w mlecznych drogach...
W kurzawie rojeń... w mgławicach... bagnach snu...
-E triopode dictum- czuję w sobie Boga...
W tęczę rozbijam co z boskiego tchu
Na łąkach ściele płótna swej tęsknoty...
Zalewam słońcem – zapachem wiosny, pól ...
Jak białe chmury krążę wśród pozłoty-
W świetliste dale rzucam wspomnienia ... ból..
Nee deis impar – wiodę w zachwyceniu
Szczęśliwe lata ganimedesowe ...
W bycie – niebycie przędę w zawieszeniu
Nietsche`ańskie modre sny nadgangesowe
Głodnemu ptactwu rzucam poślad rojeń
Upierzam swoje skrzydła szaleństwo
W odpływ ... przepływy niebiańskich urojeń
W misterium święte, cud, nadczłowieczeństwo
Nieprzeczuwalne – zapłodnione jajem...
Niemoc turnieje stacza z Bogiem, Twórcą ..
O wyrazu udzielne władztwa, kraje
Niewolnikiem – panem- światoburcą
III
Choć orle skrzydła szumią mi na łożem
Jam taki słaby jak wietrze żytni kłos ...
Nic z mych gardłowych tęsknot wiem w pokorze
A rolling stone gotthers no moss
Gonię na próżno – jak promień słoneczny
E rytmu, piękna objawienie
Tak upragnione jak prezent świąteczny
Ścigam – jak w gęstym lesie sosen cienie...
Zrywam się padam, potykam o słowa
Chwytam wyrazy, drzewa, liczby mylne
Promień w las leci... świeci, mży i chowa
A jam jak dziecko w rozpaczy bezsilne...
W popiele żalu grzebię prób wspomnienia
Monsalvat- szczytu- swa pielgrzymkę żmudną
Młodość we krwi trawiona srogą chmurą
Stopione w żarze gorączki marzenia...
Plamą bezbarwną- słońca mi się stają
Wszechświat- zamętem, ludzie dysharmonią
Smutki, zawody gdzieś tam w duszy łkają
Brzmi śmiech Mefista zgryźliwą ironią...
Ciało słabnie w tarantelli zmysłów
Pogłos trwóg nocnych- matellando grzmi
Mózg rozpaczliwie proszący namysłu
Jak gałąź ścięta chybocze i drży...
Och, jasna chwilę w tej matni chaosie
Nić słabą bym tylko uczepić się mógł
Bym śniegiem sfrunął jak echo po rosie
W byt albo w niebyt niech rozstrzyga Bóg! 2.III.44
KOBIETA Z NIEPRAWDZIWEGO ZDARZENIA!
Czemu się ze mną droczysz
Maro mych tęsknot krwi...
Sen spędzasz z oczu, brwi..
Wciskasz się w pamięć tłoczysz...
Chcesz porwać i omamić
Me zmysły- duszę ma...
Stoczyć je żądzą, rdzą
Marzenia moje splamić...
Rozmieniasz wdzięki swe...
W świetliste tęcze, dnie
W złotogłów czarów, cud...
W ponętną grzechu woń
Spowijasz oczy skroń
Zmysłom podajesz miód...
Przyjacielu po coś przyszedł?
W trzepocie twoich powiek
Kwietna zalotność lśni...
Co kusi, sidle, drwi..
Zalotność w ruchach, słowie...
Uśmiechem się wypieszczasz
Do mych samotnych snów
Jak zapach białych bzów
Jak rytm w poezję wieszcza...
W firankach twoich rzęs
W cieniu rzuconych więź
Motyle czary twe...
Jedwabiem włosów grasz
Zmysłami szatę tkasz
Na biednie serce me...
Drżę z przedziwnego lęku ...
Jak letni, poranny dzień
Spaja mnie – kradnie cień...
Rozfałdowanie wdzięków
Z jasnego zalewu pian
Mewą się zerwać mi...
W błękitne, modre mgły
Z gąszcza chwytliwych lian
Z poszumu uciec krwi
Ocalić ducha skry
Powitać chłodna dal...
Z pajęczyn czarów twych
Z poszeptu myśli złych
W podniebną czystość hal
Czemu mym białym skrzydłem
Chcesz ścierać sobie raz
Uliczny nalot, kurz
Marzeniem niedościgłym
Rwać pióra mym tęsknotom
Na serce cienie kłaść
Szalejem drogę słać
Legendę zniszczyć złotą...
Chcesz spalić makiem warg
Mą duszę w popiół.. w piarg...
Spokój mi rozbić w pył
Modlitwę spłoszyć z ust
Rzucić mnie na swój ruszt
Wyzbyć mnie z nocy, z sił
Oddal się proszę, zczełznij
Rozwiej się jak ten dym
Natrętny, łatwy rym
Jak fotografia spełznij...
Jak wyrzut sumienia skryj
Popłochem cieniów w mrok
Stadem spłoszonych srok
Rozprósz się w błękit, w mgły...
Chcę odejść... pozwól mi
Zatrzasnąć zmysłom drzwi
Polecieć, pomknąć precz!
Ratując swoją jaźń
Jak dziecko miłą baśń
Od wiatru, złoty mlecz
Niczyje moje słowa
Spojrzenia, dotyk, siwy
Mej samotności łzy
Bezbarwna ich wymowa
Nic dla mnie twoja cera
Nic dla mnie pokus twych warg
Echo miłosnych skarg
Co w ustach ci zamiera ...
Nic dla mnie słodycz pić
Ni pieśni tobie wić
O naszym szczęściu, bzach
Po co nadziei żyć
W dali gdzieś przewiały liść
Iskra zwęglonych drwach
Bezskrzydła moja miłość
Choć pragnie słońca, gwiazd
Do orlich leci gniazd
Z chmurami brać zażyłość...
W sercu mym dla Cię drzemię
Tulipanowy chłód...
Wieczysty jak twój głód
Jak mej tęsknoty brzemię...
Jam tylko Ci jak brat
Pszczole rozwarty kwiat
Na skronie podmuch wiatru
Choć prośby twe jak grad
Choć kuszą mnie jak czart
Przekładam szczyty Tatr
Wędrówka nieustanna
Dusza ma dziki ptak
Snami sycony ssak
Jak na pustyni manna!
W szukaniu życia Boga
Jam pomylony Graal
Szara mnie ciągnie dal
Samotna skalna droga
Jak mi cię żal... 7.III.1944
Henryk Czekajewski Wiersze (4,5,6) 1943-44r
CZUJ DUCH!
Zmęczony czuwaniem
Bezsennych nocy i dni
Wieczystym błaganiem
-chmur o grom
O zadośćuczynienie snom
Bacz byś nie legną w nich!
Choć co dzień niebo krwi
Zalewa twarz i mózg
Gradem katowskich rózg
Nadzieje siecze, drwi...
Zatnij się w sobie, znoś!
Boga o siły proś!
Boć świt – tuż ... tuż...lada dzień swoboda zórz
Zalśni -, zetrze łzy
Więc bądź gotowym już...
Słowa tęsknoty na niebie
Pisane bezsilną rozpaczą
Wskrześ!
Niech cię sen nie kolebie...
A choć tysiące łkają, płaczą...
Wierz!
Zielone żyto wydarzeń
Już rośnie, wkrótce zbiór
W miecze przekuj stopy marzeń
By stanąć jak groźny bór...
Po sercach rozpal wici
Chrzciciele już na świecie...
Dobrą nowinę puść w lud
Że wkrótce spełni się cud.
Pst!
Czuj duch
Przykładaj do ziemi słuch
Do ziemi zbroczonej krwią
Co słyszysz?
Grzmi, wali, łomocze mocarny Polski głos
Echa płyną po rosie zaszklonych tęsknotą ócz...
Wzmocnione rytmem krwi
Radosnym niepokojem
Idą!
W oczach świetlane wizje
W uszach radosny tęt...
Szumią zwycięskie skrzydła
Sunie lawina pancerna
Zielony Bałtyk w bruzdach
Czy widzisz?!
Wytęż wzrok
Oczekuj każdego świtu
Wskroś dym, wskroś pył i gruz
Złotego spełnień mitu
Wskroś pobojowisk kurz!
Badaj dale horyzontu
Czekaj z jutrzni z Hellespontu
Hasła z dalekich mórz...
Łzy szczęścia skryj
Serce jak granit...
Jezus! Maria! Bij!
Pomordowanych cienie
Jako twa tarcza, osłona
Z cmentarzysk grobowe kamienie
Podporą
Abyś stać mógł
Czy słyszysz?
Idący z dala zew
Tupot walczących nóg
Żołnierski, dziarski śpiew
Twój złoty róg
Pod krwawy znojny siew!
Przetrzyj, oczy przetrzyj
Ospałość, senność precz!
Ostrz swój stalowy miecz
Baczenie miej
Gdy cię oszczędzi wróg
Gdy da ci dotrwać Bóg
To stań
Na śmierć i życie, bój
Przez krwawy trud i znój!
/ 15.XII. 1943 /
KOLEGOM / 16XII.1043 /
Do was się zwracam poeci, koledzy
By trud na barki gotowi byli wziąć
By być zwierciadłem ludzkiej samowiedzy
Z rodzinnego lnu dla serc sztandary prząść
Rozdzwonić strofy głosami pól i niw
Nasycić wonią lasów, pól i błoni
Pszczelnym ulem prac, upałem, trudem żniw
By Polską tchnęły jak wiosną kwiat jabłoni
Gwiazdy przeznaczeń niech się odbija w nich
Niech drgają, drżą jak w wietrze krzewy bzu
Niech w swoich toniach w głąb skryją blichtr i szyk
Męczeństwo dnia, nie samotnego snu
Z zapachów, z tęczy barw wyrazy lepić
Roztapiać w słońcu i łamać w krysztale
Wiosennych soków prężność w żyły szczepić
Wzrok wbity w ziemię, porwać w jasne dale
Wyciskać w oczach dziecka łzy zachwytu
Złotolity pas tęsknoty z marzeń snuć
Z codziennych zdarzeń i snów błękitu
Zapalać głowy i ideały kuć
Być spragnionemu kubkiem czystej wody
Chrystusem dla szarej, codziennej nędzy
W chacie, w pałacu swoje święcić gody
Dusze chwytać jak złoty błysk pieniędzy
Rozjaśniać chwile beznadzieją dnia i znój
Uwiecznić w bruku zroszonym krwią
Serca we wichrach prowadzić w święty bój
A groby poległych zraszać wspomnieniem, łzą
Dać skazańcowi niepłodność ofiary
Pszeniczne ziarna nadzieje w piersi siać
Zaorać smutki niecić ognia wiary
Wrogom w twarz patrzeć, nie znać, co to się bać
Ale chwilami być jak bat pastucha
Karzący rzemień, co piętnuje, gromi
Karmin ust, naperfumowanie ducha
Co uczuć świętość od skalania broni
Do serc się wdzierać przemocą rozsądku
Honor uczynić nęcącym jak grzech
I zło wypleniać słów wrzątku
Gdy szczęście pryśnie, zostanie wam śmiech
SYLWESTROWE REFLEKSJE
Irenie- wspomniałaś mi, że znajomi zwą Cię Madame Butterfly
Po raz drugi Cię ujrzałem
W tę Sylwestrową noc
Błysnęłaś mi swym drobnym ciałem
Niosąc z sobą gamę woni
Tak jak wiosna, kwiat jabłoni
Dziewiczy czar i moc
Spętały mi dłonie, ręce
Twe oczy tak nie śmiałe
Żem szalał, konał w męce
I myśli miał zuchwale
Szyja -
Jak lękliwego szyja ptaka
Usta –
Jak rozpalone w słońcu mąci
Uśmiech –
Przebudzonego nagle dziecka
Twój jestem dziewczę z Nagasaki
Tęsknota motylem z piersi leci
Trzepocze się w krąg ramion , ust
Falą wezbranej krwi
Ogarnia twarz i żądze nici
Jak światło na wargach gra
Migoce, drga
Wpada w gołębi puch Twych lic
W firanki rzęs, zatoki brwi
Gdzie się zaduma czai lśni
A może łza
Już jest na czole
Zawstydzona bielą tła
W matecznik włosów wzlata, pęta
Dziecięcych marzeń baśń zaklęta
Tęsknotę łka
Z czerni sukni w włosów czerni
Krótki motyli lot
I szczęścia mego sen
Sylwester przebrzmiał, zczełzł
Jak liść uleciał w dal
Wspomnień zostało naręcze
I został tylko żal
Nie nazwij jednak „smutkiem”
Uroku tych chwil niewielu
Zwij je radością, szczęściem
Ty mój słoneczny motylu
Przy Tobie śnił swój maj
Raj młodzieńczych lat
Nie ważny był cały świat
Przy Tobie – Butterfly!
Pierzchła samotność świąt
Usta się zbyły pęt
Kosztując to co raj
Okrutną chciałaś być
Nadziei nie dać żyć
Bądź inną – Butterfly!
Wspomnieniem zdartych przebojów
Bajecznie starych tang
Rozbiję jazz ....? rytem
I wichrem niepokoju
Żałuję ja Jang-cy – kjang
Powstałą pustkę zaludnię
Dźwiękami pieśni południa
Niech Ci tęsknota je śle
Snuj przędzę swoich marzeń
Że mi bez Ciebie źle
O niechże wiersze me
Urocza Cho-cho-san
Będą jak wiśni kwiat
Za Tobą posyłam w świat
Tęsknot moich wian
Ja „Pinkeston” przypadku
Czarowna Cho-cho-san
Za chwil przeżytych czar
Swe wiersze slę Ci w dar
Ja – le Seeond Boholon 3.01.1944
Zmęczony czuwaniem
Bezsennych nocy i dni
Wieczystym błaganiem
-chmur o grom
O zadośćuczynienie snom
Bacz byś nie legną w nich!
Choć co dzień niebo krwi
Zalewa twarz i mózg
Gradem katowskich rózg
Nadzieje siecze, drwi...
Zatnij się w sobie, znoś!
Boga o siły proś!
Boć świt – tuż ... tuż...lada dzień swoboda zórz
Zalśni -, zetrze łzy
Więc bądź gotowym już...
Słowa tęsknoty na niebie
Pisane bezsilną rozpaczą
Wskrześ!
Niech cię sen nie kolebie...
A choć tysiące łkają, płaczą...
Wierz!
Zielone żyto wydarzeń
Już rośnie, wkrótce zbiór
W miecze przekuj stopy marzeń
By stanąć jak groźny bór...
Po sercach rozpal wici
Chrzciciele już na świecie...
Dobrą nowinę puść w lud
Że wkrótce spełni się cud.
Pst!
Czuj duch
Przykładaj do ziemi słuch
Do ziemi zbroczonej krwią
Co słyszysz?
Grzmi, wali, łomocze mocarny Polski głos
Echa płyną po rosie zaszklonych tęsknotą ócz...
Wzmocnione rytmem krwi
Radosnym niepokojem
Idą!
W oczach świetlane wizje
W uszach radosny tęt...
Szumią zwycięskie skrzydła
Sunie lawina pancerna
Zielony Bałtyk w bruzdach
Czy widzisz?!
Wytęż wzrok
Oczekuj każdego świtu
Wskroś dym, wskroś pył i gruz
Złotego spełnień mitu
Wskroś pobojowisk kurz!
Badaj dale horyzontu
Czekaj z jutrzni z Hellespontu
Hasła z dalekich mórz...
Łzy szczęścia skryj
Serce jak granit...
Jezus! Maria! Bij!
Pomordowanych cienie
Jako twa tarcza, osłona
Z cmentarzysk grobowe kamienie
Podporą
Abyś stać mógł
Czy słyszysz?
Idący z dala zew
Tupot walczących nóg
Żołnierski, dziarski śpiew
Twój złoty róg
Pod krwawy znojny siew!
Przetrzyj, oczy przetrzyj
Ospałość, senność precz!
Ostrz swój stalowy miecz
Baczenie miej
Gdy cię oszczędzi wróg
Gdy da ci dotrwać Bóg
To stań
Na śmierć i życie, bój
Przez krwawy trud i znój!
/ 15.XII. 1943 /
KOLEGOM / 16XII.1043 /
Do was się zwracam poeci, koledzy
By trud na barki gotowi byli wziąć
By być zwierciadłem ludzkiej samowiedzy
Z rodzinnego lnu dla serc sztandary prząść
Rozdzwonić strofy głosami pól i niw
Nasycić wonią lasów, pól i błoni
Pszczelnym ulem prac, upałem, trudem żniw
By Polską tchnęły jak wiosną kwiat jabłoni
Gwiazdy przeznaczeń niech się odbija w nich
Niech drgają, drżą jak w wietrze krzewy bzu
Niech w swoich toniach w głąb skryją blichtr i szyk
Męczeństwo dnia, nie samotnego snu
Z zapachów, z tęczy barw wyrazy lepić
Roztapiać w słońcu i łamać w krysztale
Wiosennych soków prężność w żyły szczepić
Wzrok wbity w ziemię, porwać w jasne dale
Wyciskać w oczach dziecka łzy zachwytu
Złotolity pas tęsknoty z marzeń snuć
Z codziennych zdarzeń i snów błękitu
Zapalać głowy i ideały kuć
Być spragnionemu kubkiem czystej wody
Chrystusem dla szarej, codziennej nędzy
W chacie, w pałacu swoje święcić gody
Dusze chwytać jak złoty błysk pieniędzy
Rozjaśniać chwile beznadzieją dnia i znój
Uwiecznić w bruku zroszonym krwią
Serca we wichrach prowadzić w święty bój
A groby poległych zraszać wspomnieniem, łzą
Dać skazańcowi niepłodność ofiary
Pszeniczne ziarna nadzieje w piersi siać
Zaorać smutki niecić ognia wiary
Wrogom w twarz patrzeć, nie znać, co to się bać
Ale chwilami być jak bat pastucha
Karzący rzemień, co piętnuje, gromi
Karmin ust, naperfumowanie ducha
Co uczuć świętość od skalania broni
Do serc się wdzierać przemocą rozsądku
Honor uczynić nęcącym jak grzech
I zło wypleniać słów wrzątku
Gdy szczęście pryśnie, zostanie wam śmiech
SYLWESTROWE REFLEKSJE
Irenie- wspomniałaś mi, że znajomi zwą Cię Madame Butterfly
Po raz drugi Cię ujrzałem
W tę Sylwestrową noc
Błysnęłaś mi swym drobnym ciałem
Niosąc z sobą gamę woni
Tak jak wiosna, kwiat jabłoni
Dziewiczy czar i moc
Spętały mi dłonie, ręce
Twe oczy tak nie śmiałe
Żem szalał, konał w męce
I myśli miał zuchwale
Szyja -
Jak lękliwego szyja ptaka
Usta –
Jak rozpalone w słońcu mąci
Uśmiech –
Przebudzonego nagle dziecka
Twój jestem dziewczę z Nagasaki
Tęsknota motylem z piersi leci
Trzepocze się w krąg ramion , ust
Falą wezbranej krwi
Ogarnia twarz i żądze nici
Jak światło na wargach gra
Migoce, drga
Wpada w gołębi puch Twych lic
W firanki rzęs, zatoki brwi
Gdzie się zaduma czai lśni
A może łza
Już jest na czole
Zawstydzona bielą tła
W matecznik włosów wzlata, pęta
Dziecięcych marzeń baśń zaklęta
Tęsknotę łka
Z czerni sukni w włosów czerni
Krótki motyli lot
I szczęścia mego sen
Sylwester przebrzmiał, zczełzł
Jak liść uleciał w dal
Wspomnień zostało naręcze
I został tylko żal
Nie nazwij jednak „smutkiem”
Uroku tych chwil niewielu
Zwij je radością, szczęściem
Ty mój słoneczny motylu
Przy Tobie śnił swój maj
Raj młodzieńczych lat
Nie ważny był cały świat
Przy Tobie – Butterfly!
Pierzchła samotność świąt
Usta się zbyły pęt
Kosztując to co raj
Okrutną chciałaś być
Nadziei nie dać żyć
Bądź inną – Butterfly!
Wspomnieniem zdartych przebojów
Bajecznie starych tang
Rozbiję jazz ....? rytem
I wichrem niepokoju
Żałuję ja Jang-cy – kjang
Powstałą pustkę zaludnię
Dźwiękami pieśni południa
Niech Ci tęsknota je śle
Snuj przędzę swoich marzeń
Że mi bez Ciebie źle
O niechże wiersze me
Urocza Cho-cho-san
Będą jak wiśni kwiat
Za Tobą posyłam w świat
Tęsknot moich wian
Ja „Pinkeston” przypadku
Czarowna Cho-cho-san
Za chwil przeżytych czar
Swe wiersze slę Ci w dar
Ja – le Seeond Boholon 3.01.1944
Henryk Czekajewski- WIERSZE (1,2,3) rok 1943
Henryk Czekajewski
Zmarł w Warszawie ( w Domu Opieki im Sw. Huberta w Zalesiu Górnym ) w roku 2004.
Kawaler, samotnik, dziwak. Mieszkał prawie cale życie w Pyrach pod Warszawą w domu opalanym drzewem, bez kanalizacji i wodociągu. Daleki mój krewny ( nasi dziadkowie byli braćmi). Po wojnie pracował jako kierowca autobusów miejskich.
Jego brat, Bogdan Czekajewski, w czasie wojny walczyl w Armii Andersa. Po wojnie osiadł i umarł we Francji. Trudno sie bylo spodziwa, że Henryk pisal całe życie poezje. Po smierci Henryka Czekajewkiego poprosiłem Panią Mielczarek o przepisanie jego wierszy z wielu recznie pisanych kartek w celu ich upowszechninia. Zauważcie Państwo, że wiersze Henryka są intersujące i ambitne mimo, że Henryk mial zaledwo srednie wykształcenie.
Henryk Czekajewski –wiersze cz.II
ZAPOMNIEĆ
Butelka wódki i wciąż próżna szklanka
Nienasycenie... drwa rozkoszy bezwład
Nic mi świat cały, rozstrzelanie...Branka...
Niepewne jutro – bezbarwność, szarość, mat..
Na cóż mnie teraz przekleństwa w zębach mleć
Z dzienników, z ludzkich ust nadzieję chłonąć...
Jakąż rozkoszą przestać czuć i myśleć
Świadomość stracić, zapomnieć... utonąć...
Trosk, niepokoju zrzucić z pleców brzemię..
Stać się jak dziecko, co nic nie rozumie
W niebyt popłynąć, stracić z oczu ziemię...
Chwast wspomnień wyrwać w krwi szalonym szumie...
Krwawego znoju codziennych mąk, bólu
Marzeń o szczęściu wzrosłych z beznadziei
Tragedii nieszczęść krzykliwego chóru
Wyzbyć się uciec, umknąć z ich zawiei
W dali zostawić codzienną ócz strawę...
Szmaty plakatów krwawiących na słupach...
Rozpacz bezsilną... tragiczną zabawę...
Jutrznię swobody po ofiarach, trupach
Krwi własnej karpie, trwogę sennych marzeń...
Widziadła, widma... dnia wyolbrzymienie
W krzywym zwierciadle świadomości zdarzeń –
Karykatury... wydłużone cienie...
Utopić wszystko w tym bezbarwnym płynie
Wytrawić, spalić w ogniu jego mocy...
By być jak kamień w wypadków lawinie
Nieczuły...tępy...martwy... W czasu procy
[ 12.XII.1943]
MŁODOŚĆ JASNA
Młodość jasna, słoneczna, motyla
Coś nam się w dali jako cud zdawała
Jako radosna i beztroska chwila
Coś nam miraże na szkle malowała
Coś być nam miała młodych sił wyra jem
I wiecznych szczęścia winobraniem, wczasom...
Kwitnącą wiosną... rozśpiewanym majem
Szumiącym – sławą czynów przyszłych – lasem...
Dziejowy wicher strącił rosę marzeń...
Łamiąc konary, jak grom zwalając pnie...
Pomruki niosąc straszliwych wydarzeń ...
Klątwę zniszczenia, męki pamiętne dnie...
Krwawa młodości – ty – w przeciągu wieków
Jasna Golgota na rubieży światów...
Cierniem wieńczona, sycona krwią z ścieków...
Przeklęte! – Święta!
Nie czas jest teraz ułudy nie chwytać
Karmić rozpaczą, groby stroić w kwiaty...
Płaczących matek o porady pytać
I nędzy swojej rozstawiać tu czaty...
Wyprać z rozpaczy – serca, snów pacierze...
Zęby zacisnąć- ze wściekłością zwlekać-
Do piersi przypiąć stalowe pancerze-
W sercach zapalić gromową wić – czekać! ...
[ 13.XII.1943]
MROK
Noc spadła na Warszawę
Jak chytry, przebiegły wróg?
Przykryć wspomnienia krwawe
Zbroczony bruk...
W cień uskoczyły gdzieś
Przerażenie i strach
Słupy w plakatach krwi Zawarte okna, drzwi
Na jawie lęki i w snach....
Sczerniały zarysy ruin
Skryły kalectwo w mrok
Starły krew z murów, z rąk
Rozwiały się ...zczełzły w pył /nie wiem co to znaczy/
Nerwowy pośpiech, ruch...
Zająca bieg wśród bruzd
W dal wytężony słuch
Pręga ściśniętych ust...
- Bagienne płomyki laterek
Tupot nóg
Zderzenia ciał
Szepty przeprosin
Pomylenie dróg
Tajemne krecie uroczyska
Błoto... Stopniały śnieg...
Już świeży padł.. śliska
Przeklęty czas / i wiek/
Ludzie jak cienie
Wzdłuż murów, ścian i bram
Tu i tam
Wypełzło z swoich jam
Jak nieukojone marzenia?
Serca stłumiony szloch
Halt!
Snop światła
Häude hoch!
Przy piersi metalu chłód
Ręce i skronie jak lód
Bezradność złapanego ptaka
Wskroś karabinów tła
Błysk hełmów, broni szczęk
Tajony w piersiach lek
Ktoś w nich samotnie łka
Czas liczony szybkim topnieniem świec
Łowieniem szmerów
Wpływa jak węgla garść
Chciałoby się wszystko rzucić i biec
W jaśniejszą dal
Wyzbyć się nocnych niepokoi .. trwóg
Stłumić swój żal...
Sperrstunde-
Wskroś mroczną śniegu jaźń...
Złowrogą domów czerń
Trupia cisza cmentarzysk
Próchno stoczonego pnia
Nie znajdziesz tu nikogo
Okna zakute trwogą
Niepewnej nocy dnia
Zaklęte trwogą
Czasem tylko pijanego krzyk
Cisza
Wiatru przeciągły świt
Seria strzałów
Kuli gwizd
Czyjś jęk
Rzężenie, krew
Lęk
Cisza
/ 14.XII.1943 /
Zmarł w Warszawie ( w Domu Opieki im Sw. Huberta w Zalesiu Górnym ) w roku 2004.
Kawaler, samotnik, dziwak. Mieszkał prawie cale życie w Pyrach pod Warszawą w domu opalanym drzewem, bez kanalizacji i wodociągu. Daleki mój krewny ( nasi dziadkowie byli braćmi). Po wojnie pracował jako kierowca autobusów miejskich.
Jego brat, Bogdan Czekajewski, w czasie wojny walczyl w Armii Andersa. Po wojnie osiadł i umarł we Francji. Trudno sie bylo spodziwa, że Henryk pisal całe życie poezje. Po smierci Henryka Czekajewkiego poprosiłem Panią Mielczarek o przepisanie jego wierszy z wielu recznie pisanych kartek w celu ich upowszechninia. Zauważcie Państwo, że wiersze Henryka są intersujące i ambitne mimo, że Henryk mial zaledwo srednie wykształcenie.
Henryk Czekajewski –wiersze cz.II
ZAPOMNIEĆ
Butelka wódki i wciąż próżna szklanka
Nienasycenie... drwa rozkoszy bezwład
Nic mi świat cały, rozstrzelanie...Branka...
Niepewne jutro – bezbarwność, szarość, mat..
Na cóż mnie teraz przekleństwa w zębach mleć
Z dzienników, z ludzkich ust nadzieję chłonąć...
Jakąż rozkoszą przestać czuć i myśleć
Świadomość stracić, zapomnieć... utonąć...
Trosk, niepokoju zrzucić z pleców brzemię..
Stać się jak dziecko, co nic nie rozumie
W niebyt popłynąć, stracić z oczu ziemię...
Chwast wspomnień wyrwać w krwi szalonym szumie...
Krwawego znoju codziennych mąk, bólu
Marzeń o szczęściu wzrosłych z beznadziei
Tragedii nieszczęść krzykliwego chóru
Wyzbyć się uciec, umknąć z ich zawiei
W dali zostawić codzienną ócz strawę...
Szmaty plakatów krwawiących na słupach...
Rozpacz bezsilną... tragiczną zabawę...
Jutrznię swobody po ofiarach, trupach
Krwi własnej karpie, trwogę sennych marzeń...
Widziadła, widma... dnia wyolbrzymienie
W krzywym zwierciadle świadomości zdarzeń –
Karykatury... wydłużone cienie...
Utopić wszystko w tym bezbarwnym płynie
Wytrawić, spalić w ogniu jego mocy...
By być jak kamień w wypadków lawinie
Nieczuły...tępy...martwy... W czasu procy
[ 12.XII.1943]
MŁODOŚĆ JASNA
Młodość jasna, słoneczna, motyla
Coś nam się w dali jako cud zdawała
Jako radosna i beztroska chwila
Coś nam miraże na szkle malowała
Coś być nam miała młodych sił wyra jem
I wiecznych szczęścia winobraniem, wczasom...
Kwitnącą wiosną... rozśpiewanym majem
Szumiącym – sławą czynów przyszłych – lasem...
Dziejowy wicher strącił rosę marzeń...
Łamiąc konary, jak grom zwalając pnie...
Pomruki niosąc straszliwych wydarzeń ...
Klątwę zniszczenia, męki pamiętne dnie...
Krwawa młodości – ty – w przeciągu wieków
Jasna Golgota na rubieży światów...
Cierniem wieńczona, sycona krwią z ścieków...
Przeklęte! – Święta!
Nie czas jest teraz ułudy nie chwytać
Karmić rozpaczą, groby stroić w kwiaty...
Płaczących matek o porady pytać
I nędzy swojej rozstawiać tu czaty...
Wyprać z rozpaczy – serca, snów pacierze...
Zęby zacisnąć- ze wściekłością zwlekać-
Do piersi przypiąć stalowe pancerze-
W sercach zapalić gromową wić – czekać! ...
[ 13.XII.1943]
MROK
Noc spadła na Warszawę
Jak chytry, przebiegły wróg?
Przykryć wspomnienia krwawe
Zbroczony bruk...
W cień uskoczyły gdzieś
Przerażenie i strach
Słupy w plakatach krwi Zawarte okna, drzwi
Na jawie lęki i w snach....
Sczerniały zarysy ruin
Skryły kalectwo w mrok
Starły krew z murów, z rąk
Rozwiały się ...zczełzły w pył /nie wiem co to znaczy/
Nerwowy pośpiech, ruch...
Zająca bieg wśród bruzd
W dal wytężony słuch
Pręga ściśniętych ust...
- Bagienne płomyki laterek
Tupot nóg
Zderzenia ciał
Szepty przeprosin
Pomylenie dróg
Tajemne krecie uroczyska
Błoto... Stopniały śnieg...
Już świeży padł.. śliska
Przeklęty czas / i wiek/
Ludzie jak cienie
Wzdłuż murów, ścian i bram
Tu i tam
Wypełzło z swoich jam
Jak nieukojone marzenia?
Serca stłumiony szloch
Halt!
Snop światła
Häude hoch!
Przy piersi metalu chłód
Ręce i skronie jak lód
Bezradność złapanego ptaka
Wskroś karabinów tła
Błysk hełmów, broni szczęk
Tajony w piersiach lek
Ktoś w nich samotnie łka
Czas liczony szybkim topnieniem świec
Łowieniem szmerów
Wpływa jak węgla garść
Chciałoby się wszystko rzucić i biec
W jaśniejszą dal
Wyzbyć się nocnych niepokoi .. trwóg
Stłumić swój żal...
Sperrstunde-
Wskroś mroczną śniegu jaźń...
Złowrogą domów czerń
Trupia cisza cmentarzysk
Próchno stoczonego pnia
Nie znajdziesz tu nikogo
Okna zakute trwogą
Niepewnej nocy dnia
Zaklęte trwogą
Czasem tylko pijanego krzyk
Cisza
Wiatru przeciągły świt
Seria strzałów
Kuli gwizd
Czyjś jęk
Rzężenie, krew
Lęk
Cisza
/ 14.XII.1943 /
Saturday, December 03, 2005
O BABILONIE I KABANOSACH-LIST ZENKA Z CHICAGO
Chicago, 23 kwiecień, 2004
Kochani Nasi,
Pytaliście się jak się u nas żyje, tu w Chicago. Ano nieźle, ale mogło by być gorzej. Dzisiaj w telewizji jeden pan wojskowy, ale po cywilnemu, podobno jakiś inteligentny czy intelektualny, jak go przed programem zapodali, mówi, że potrzeba mu więcej naszych, czyli znaczy się, amerykańskich żołnierzy i skończy się chyba na zaciągu powszechnym do wojska, tak jak u Was w Polsce. Będą kłopoty ze studentami jak ich wcielą w kamasze, bo to leniwce i tylko chcieliby się uczyć i spółkować. Może to pomoże i ciemny nasz naród otrzeźwi, bo inaczej to tylko 50% jest za wojną. Jak będzie powszechny pobór to na pewno 100% będzie za wojną z tymi Turkami, Kurdami, Mułami czy jak im tam, tymi zaprzańcami, co im nasz król Sobieski kiedyś kota pogonił. Niestety te Muły nie wiedza, że my ich przyszli wyzwalać i nawracać drogą demokratyczną i strasznie kopytami wierzgają. Rok temu była gadka w telewizji, że kwiatami naszych chłopaków będą witać i do haremów zapraszać. Na początek chłopaki się napalili, bo od miesięcy wyposzczone na pustyni koczowali a koleżanek w woju nawet uszczypnąć nie można, bo zaraz baby donoszą do dowództwa że im chłopaki sprawiają grzech śmiertelny albo pierworodny. Tu u nas moralność jest wielgachna, nie tak jak w Waszych PGR-ach, bo nasz rząd pilnuje i srogo każe nawet za podglądanie w wychodkach. Ja sobie myślę, że w tym Babilonie są chyba problemy z kwiatami, które nie bardzo rosną na pustyni, bo zła gleba i susza. Jeszcze za Komuny, mój znajomy badylarz w Łodzi, Stasiek Sałata mu było, hodował czerwone goździki które dostarczał, świeżo cięte, samolotem z lotniska Okęcie prosto do Moskwy, aby Sekretarz Brezniew miał je w ręce witając na lotnisku ważnych towarzyszy, jak towarzysz Honeker czy nasz kochany Prezydent Jaruzelski. Jakby Polska wysłała teraz kwiaty, może niezapominajki, albo woniejącą maciejkę, to by te dzieci w Babilonie miały czym nas i Was witać. Bez kwiatów to te ichnie dzieciaki są sfrustrowane i się wysadzają w powietrze i przy okazji mogą kogoś zadrasnąć albo ubranie krwią poplamić. To taka szczenięca głupota rozrywać się. Przecie te ich organa, jak np. nerki da się podobno dobrze sprzedać, chociaż sam nie bardzo kapuję, czy te ich pogańskie nerki, nerka w nerkę, są zamienne z katolickimi. Wedle mnie trzeba tamtą, babilońską, młodzież zrozumieć. Niestety nasza starszyzna zapomnieli swego dzieciństwa i knocą w tym Babilonie. Ja pamiętam, że tu w Chicago, jeszcze w latach 60tych, jak była ta wojna z krajem zaczynającym się na literę „V”, co to teraz zabronione u nas o niej wspominać, bo się ludziskom we łbach źle kojarzy, to były takie brudasy i leniuchy, co żyli płciowo w grupach i palili papierosy z konopi. Dzieci-Kwiaty ich nazywali. Widocznie to taka moda która przychodzi z każdą wojną. Chyba teraz będzie to samo z powodu tej wojny w Babilonie. Ja się już szykuję do zapisu na Dziecko- Kwiat ale nie wiem gdzie przyjmują zapisy na tych po 50tce. Może na początek zapiszę się na pól etatu, po robocie na dachu czyli szynglach, a potem zobaczymy. Nie wiadomo tylko czy moja stara mi pozwoli, bo teraz, na starość, stała się jakaś neo-konserwatywna, zaparła się naszego Ojca Świętego i mówi, że nowy Pan Jezus wyląduje na dniach, gdzieś na Ziemi Świętej i ci co się nie nawrócą na niego i obleją Katechizm to ich z miejsca wyrżnie do nogi. Moja stara mówi, że ona się uchowa bo dla takich jak ona, co to Biblię w te i na odwyrtkę znają, to Pan Bóg, a także Pan Jezus, mają specjalne fory.
Co do kabanosów to teraz latem nie przysyłajcie, bo w drodze pleśnieją i takich na zagrychę wstyd gościom podać. Na tym muszę kończyć, bo mnie suszy po tej święconce, którą żeśmy razem ze szwagrem oblewali przez zeszły tydzień.
Niech Pan Bóg i Przynajświętrza Panienka mają Was w swej opiece. Pamiętajcie, że należy dzieciaki pacierza uczyć po polsku, butelki i puszki po budwajzerze recyklować i uważać aby jakieś Araby Wam obory nie wysadziły, bo wstyd i smród będzie wielgachny w całej gromadzie.
Wasz Zenek
Kochani Nasi,
Pytaliście się jak się u nas żyje, tu w Chicago. Ano nieźle, ale mogło by być gorzej. Dzisiaj w telewizji jeden pan wojskowy, ale po cywilnemu, podobno jakiś inteligentny czy intelektualny, jak go przed programem zapodali, mówi, że potrzeba mu więcej naszych, czyli znaczy się, amerykańskich żołnierzy i skończy się chyba na zaciągu powszechnym do wojska, tak jak u Was w Polsce. Będą kłopoty ze studentami jak ich wcielą w kamasze, bo to leniwce i tylko chcieliby się uczyć i spółkować. Może to pomoże i ciemny nasz naród otrzeźwi, bo inaczej to tylko 50% jest za wojną. Jak będzie powszechny pobór to na pewno 100% będzie za wojną z tymi Turkami, Kurdami, Mułami czy jak im tam, tymi zaprzańcami, co im nasz król Sobieski kiedyś kota pogonił. Niestety te Muły nie wiedza, że my ich przyszli wyzwalać i nawracać drogą demokratyczną i strasznie kopytami wierzgają. Rok temu była gadka w telewizji, że kwiatami naszych chłopaków będą witać i do haremów zapraszać. Na początek chłopaki się napalili, bo od miesięcy wyposzczone na pustyni koczowali a koleżanek w woju nawet uszczypnąć nie można, bo zaraz baby donoszą do dowództwa że im chłopaki sprawiają grzech śmiertelny albo pierworodny. Tu u nas moralność jest wielgachna, nie tak jak w Waszych PGR-ach, bo nasz rząd pilnuje i srogo każe nawet za podglądanie w wychodkach. Ja sobie myślę, że w tym Babilonie są chyba problemy z kwiatami, które nie bardzo rosną na pustyni, bo zła gleba i susza. Jeszcze za Komuny, mój znajomy badylarz w Łodzi, Stasiek Sałata mu było, hodował czerwone goździki które dostarczał, świeżo cięte, samolotem z lotniska Okęcie prosto do Moskwy, aby Sekretarz Brezniew miał je w ręce witając na lotnisku ważnych towarzyszy, jak towarzysz Honeker czy nasz kochany Prezydent Jaruzelski. Jakby Polska wysłała teraz kwiaty, może niezapominajki, albo woniejącą maciejkę, to by te dzieci w Babilonie miały czym nas i Was witać. Bez kwiatów to te ichnie dzieciaki są sfrustrowane i się wysadzają w powietrze i przy okazji mogą kogoś zadrasnąć albo ubranie krwią poplamić. To taka szczenięca głupota rozrywać się. Przecie te ich organa, jak np. nerki da się podobno dobrze sprzedać, chociaż sam nie bardzo kapuję, czy te ich pogańskie nerki, nerka w nerkę, są zamienne z katolickimi. Wedle mnie trzeba tamtą, babilońską, młodzież zrozumieć. Niestety nasza starszyzna zapomnieli swego dzieciństwa i knocą w tym Babilonie. Ja pamiętam, że tu w Chicago, jeszcze w latach 60tych, jak była ta wojna z krajem zaczynającym się na literę „V”, co to teraz zabronione u nas o niej wspominać, bo się ludziskom we łbach źle kojarzy, to były takie brudasy i leniuchy, co żyli płciowo w grupach i palili papierosy z konopi. Dzieci-Kwiaty ich nazywali. Widocznie to taka moda która przychodzi z każdą wojną. Chyba teraz będzie to samo z powodu tej wojny w Babilonie. Ja się już szykuję do zapisu na Dziecko- Kwiat ale nie wiem gdzie przyjmują zapisy na tych po 50tce. Może na początek zapiszę się na pól etatu, po robocie na dachu czyli szynglach, a potem zobaczymy. Nie wiadomo tylko czy moja stara mi pozwoli, bo teraz, na starość, stała się jakaś neo-konserwatywna, zaparła się naszego Ojca Świętego i mówi, że nowy Pan Jezus wyląduje na dniach, gdzieś na Ziemi Świętej i ci co się nie nawrócą na niego i obleją Katechizm to ich z miejsca wyrżnie do nogi. Moja stara mówi, że ona się uchowa bo dla takich jak ona, co to Biblię w te i na odwyrtkę znają, to Pan Bóg, a także Pan Jezus, mają specjalne fory.
Co do kabanosów to teraz latem nie przysyłajcie, bo w drodze pleśnieją i takich na zagrychę wstyd gościom podać. Na tym muszę kończyć, bo mnie suszy po tej święconce, którą żeśmy razem ze szwagrem oblewali przez zeszły tydzień.
Niech Pan Bóg i Przynajświętrza Panienka mają Was w swej opiece. Pamiętajcie, że należy dzieciaki pacierza uczyć po polsku, butelki i puszki po budwajzerze recyklować i uważać aby jakieś Araby Wam obory nie wysadziły, bo wstyd i smród będzie wielgachny w całej gromadzie.
Wasz Zenek
Friday, December 02, 2005
HOT SUMMER 1942 IN LVOV
By Stefan Ehrlich
(translated by Jan Czekajewski)
HOT SUMMER 1942 IN LVOV
IT was high summer of 1942 and the certainty of animpending “Akcja” (deportation to the gas chambers) washanging, heavy and palpable, in the air of the Lvov ghetto.My little sister and I were temporarily exempted because wewere engaged in landscaping the garden of the mansion of theGovernor of Galicia, SS-Brigadefuehrer Otto Waechter. However, my mother was scheduled to follow both mygrandmothers to the gas chambers of Belzec. My grandmothers,in their turn, had followed my father, who was killed justafter the Germans occupied Lvov and before the gas chamberswere even constructed at Belzec. When my grandmothers were killed, my mother received atemporary exemption as the homemaker for two workers employedby the Germans, but it was clear that this luxury could notbe extended much longer. Thus, I suggested to my mother thatwe try to obtain a set of Aryan papers - false identities -and try to save ourselves. Her reply was: "No, if we donothing illegal, the whole burden of guilt will fall on “Those Responsible” To this end we were to be sure to do nothing illegal or unethical so as not to obscure the guilt of “Those Responsible”. We had merely to await our demise. I recall clearly the day when death approached mymother. I had received a sure indication of its imminence.Every day, while walking to the Governor's mansion throughthe German quarters of Lvov, I passed by a sprawling high-school building where gendarmes [part of the German civilpolice, whose units were also termed”Schutzpolizei” (Protective Police) and Ordnungspolizei (Order Maintenance Police)were billeted. In the mornings, most of them werestill there. One day, in August 1942, the billet was empty.Only a few gendarmes were inside, sweeping the floor amongthe bunks. This peaceful sight was desperately, evenphysiologically, oppressive to me. Only the pressure of aheart attack, experienced many years later, could comparewith its burden. I said nothing to my little sister. I still saw no gendarmes in the billet when passing byin the evening on the way back to the ghetto. My anxietygrew as I approached the ghetto gate. In a previous “Akcje”(deportation to the gas chambers) against elderly people, asweep that had taken both my grandmothers, the gendarmes hadloaded their victims onto trucks at the gate, to transportthem to the railway terminal. Wooden stairs were placed atthe back of the truck. The old ladies lined up before thestairs and as they were stepping up, the gendarme would offereach lady his hand with a polite bow and help her to climb.Observing this scene I could not help recalling what mygrandmother had told me once about the unusually courteouspolice of Imperial Berlin. Noticing a lady who might requireassistance in boarding a streetcar, a policeman wouldapproach, give her his hand with a polite bow, and help herup. Now Berlin had come to us, to Lvov, complete with thepolite bow. But this time there were no trucks at the gate. I felta flicker of hope which was quenched as I entered the ghetto.The “Akcja” was going [?] on and this time the trucks had notbeen provided only because the homemakers for the workerswere relatively young and they were able to walk to thedistant railroad terminal. The gendarmes along withUkrainian police were guarding little groups of housewivesstanding on the sidewalk by the sidewall of the house. Morewomen were added to these groups as the gendarmes and thepolice led them out of the houses. Approaching home I noticed that my mother was notstanding by the wall. Hope flickered again. It burst into aflame as I entered the apartment. My mother was there. Shewas as collected as ever. She sat at the table with agendarme. They were sipping “Wisniak” ,home-made cherrybrandy, a bottle of which my mother had saved from mygrandmother's farm, and were immersed in friendlyconversation. My mother's behavior was so relaxed that I wassure that she had bribed the gendarme who would no doubtleave her behind; surely they were "watering the deal", asPoles say. When the bottle was drained, the gendarme rose to leave,as I expected, but my mother was going with him. There wasnothing in her behavior to indicate that she was going to herexecution. There was nothing tense in her smile and nothingartificial in the friendly tone of her conversation with thepoliceman. She behaved just as she did every day. Shelooked as if she were merely stepping out to see her genialvisitor off, to return in a moment. She was also as aware of us, her children, as shealways was. Seeing our shocked faces, my mother comforted uswith a few parting words: "Remember, I taught you how towork." And indeed we continued our landscaping work underthe direction of Mr Sommer, a former gardener at the Kaiser Wilhelm Gardens in Berlin. The Nazis expelled him to Poland,where he became the gardener of the Jewish Cemetery in Lvov.There the planting of rare and beautiful plants over graveshad replaced the erection of monuments, forbidden to those ofJewish religion. At this time the Jewish inmates of the Janowska Streetcamp in Lvov were busy removing gravestones, which wereground up for road construction, while we were transferringthe most valuable plants from the cemetery to the Governor'sgarden. The day after my mother went to her death, I sowedgrass on the new lawn and pressed the bed, while tears floweddown my cheeks. The Governor passed by and looked straightthrough me. The work at the Governor's mansion kept my littlesister and me alive until the end of 1942. Meanwhile, a new action against the ghetto approached.All was uncertainty. Speculations about whose IDs would behonored this time flew around. Mr Sommer realized that our end was approaching.Despite this, or maybe because of it, he shared with me hischerished secret for growing lush and fragrant cyclamens,hoping that maybe I would survive. We had landscaped themansion by December. Workers from the city parks came oneday to ascertain where the tools were and to assess whatremained to be done. They told us that they would maintainthe garden: we were no longer needed. Next morning, Jewish police knocked at our door, wantingto see our IDs. They looked at the blue seals and told usthat we had to go along with them. We went, my littlesister, her friend (the daughter of neighbors who shared ourapartment), and I. This girl had also worked in theGovernor's garden, upon my recommendation, and she had losther protection at the same time we did. The police led us from hallway to hallway, and left uswith one or two guards while the rest of them spread over thehouse. Our group grew very slowly and the policemen weregetting anxious. Clearly, they were below their quota.
Dr. Stefan Ehrlich died in August 2005 in Columbus, Ohio
(translated by Jan Czekajewski)
HOT SUMMER 1942 IN LVOV
IT was high summer of 1942 and the certainty of animpending “Akcja” (deportation to the gas chambers) washanging, heavy and palpable, in the air of the Lvov ghetto.My little sister and I were temporarily exempted because wewere engaged in landscaping the garden of the mansion of theGovernor of Galicia, SS-Brigadefuehrer Otto Waechter. However, my mother was scheduled to follow both mygrandmothers to the gas chambers of Belzec. My grandmothers,in their turn, had followed my father, who was killed justafter the Germans occupied Lvov and before the gas chamberswere even constructed at Belzec. When my grandmothers were killed, my mother received atemporary exemption as the homemaker for two workers employedby the Germans, but it was clear that this luxury could notbe extended much longer. Thus, I suggested to my mother thatwe try to obtain a set of Aryan papers - false identities -and try to save ourselves. Her reply was: "No, if we donothing illegal, the whole burden of guilt will fall on “Those Responsible” To this end we were to be sure to do nothing illegal or unethical so as not to obscure the guilt of “Those Responsible”. We had merely to await our demise. I recall clearly the day when death approached mymother. I had received a sure indication of its imminence.Every day, while walking to the Governor's mansion throughthe German quarters of Lvov, I passed by a sprawling high-school building where gendarmes [part of the German civilpolice, whose units were also termed”Schutzpolizei” (Protective Police) and Ordnungspolizei (Order Maintenance Police)were billeted. In the mornings, most of them werestill there. One day, in August 1942, the billet was empty.Only a few gendarmes were inside, sweeping the floor amongthe bunks. This peaceful sight was desperately, evenphysiologically, oppressive to me. Only the pressure of aheart attack, experienced many years later, could comparewith its burden. I said nothing to my little sister. I still saw no gendarmes in the billet when passing byin the evening on the way back to the ghetto. My anxietygrew as I approached the ghetto gate. In a previous “Akcje”(deportation to the gas chambers) against elderly people, asweep that had taken both my grandmothers, the gendarmes hadloaded their victims onto trucks at the gate, to transportthem to the railway terminal. Wooden stairs were placed atthe back of the truck. The old ladies lined up before thestairs and as they were stepping up, the gendarme would offereach lady his hand with a polite bow and help her to climb.Observing this scene I could not help recalling what mygrandmother had told me once about the unusually courteouspolice of Imperial Berlin. Noticing a lady who might requireassistance in boarding a streetcar, a policeman wouldapproach, give her his hand with a polite bow, and help herup. Now Berlin had come to us, to Lvov, complete with thepolite bow. But this time there were no trucks at the gate. I felta flicker of hope which was quenched as I entered the ghetto.The “Akcja” was going [?] on and this time the trucks had notbeen provided only because the homemakers for the workerswere relatively young and they were able to walk to thedistant railroad terminal. The gendarmes along withUkrainian police were guarding little groups of housewivesstanding on the sidewalk by the sidewall of the house. Morewomen were added to these groups as the gendarmes and thepolice led them out of the houses. Approaching home I noticed that my mother was notstanding by the wall. Hope flickered again. It burst into aflame as I entered the apartment. My mother was there. Shewas as collected as ever. She sat at the table with agendarme. They were sipping “Wisniak” ,home-made cherrybrandy, a bottle of which my mother had saved from mygrandmother's farm, and were immersed in friendlyconversation. My mother's behavior was so relaxed that I wassure that she had bribed the gendarme who would no doubtleave her behind; surely they were "watering the deal", asPoles say. When the bottle was drained, the gendarme rose to leave,as I expected, but my mother was going with him. There wasnothing in her behavior to indicate that she was going to herexecution. There was nothing tense in her smile and nothingartificial in the friendly tone of her conversation with thepoliceman. She behaved just as she did every day. Shelooked as if she were merely stepping out to see her genialvisitor off, to return in a moment. She was also as aware of us, her children, as shealways was. Seeing our shocked faces, my mother comforted uswith a few parting words: "Remember, I taught you how towork." And indeed we continued our landscaping work underthe direction of Mr Sommer, a former gardener at the Kaiser Wilhelm Gardens in Berlin. The Nazis expelled him to Poland,where he became the gardener of the Jewish Cemetery in Lvov.There the planting of rare and beautiful plants over graveshad replaced the erection of monuments, forbidden to those ofJewish religion. At this time the Jewish inmates of the Janowska Streetcamp in Lvov were busy removing gravestones, which wereground up for road construction, while we were transferringthe most valuable plants from the cemetery to the Governor'sgarden. The day after my mother went to her death, I sowedgrass on the new lawn and pressed the bed, while tears floweddown my cheeks. The Governor passed by and looked straightthrough me. The work at the Governor's mansion kept my littlesister and me alive until the end of 1942. Meanwhile, a new action against the ghetto approached.All was uncertainty. Speculations about whose IDs would behonored this time flew around. Mr Sommer realized that our end was approaching.Despite this, or maybe because of it, he shared with me hischerished secret for growing lush and fragrant cyclamens,hoping that maybe I would survive. We had landscaped themansion by December. Workers from the city parks came oneday to ascertain where the tools were and to assess whatremained to be done. They told us that they would maintainthe garden: we were no longer needed. Next morning, Jewish police knocked at our door, wantingto see our IDs. They looked at the blue seals and told usthat we had to go along with them. We went, my littlesister, her friend (the daughter of neighbors who shared ourapartment), and I. This girl had also worked in theGovernor's garden, upon my recommendation, and she had losther protection at the same time we did. The police led us from hallway to hallway, and left uswith one or two guards while the rest of them spread over thehouse. Our group grew very slowly and the policemen weregetting anxious. Clearly, they were below their quota.
Dr. Stefan Ehrlich died in August 2005 in Columbus, Ohio
UPALNE LWOWSKIE LATO ROKU 1942
Stefan Ehrlich
UPALNE LWOWSKIE LATO ROKU 1942
(Tłumaczył z angielskiego Jan Czekajewski)
Było to w środku gorącego lata 1942r kiedy pewność zbliżającej się "Akcji"
(deportacji do komór gazowych) wisiała ciężko i namacalnie w powietrzu lwowskiego getta.
Ja wraz z moja małą siostrą byliśmy czasowo wyłączeni z tej akcji, ponieważ naszym zajęciem było upiększanie ogrodów i pałacyku Pana Otto Waechter'a, Gubernatora Galicji i SS-Braigadefuehrer'a.
Niemniej jednak, matka moja była już wyznaczona, aby przebyć drogę, która uprzednio przeszły obie moje babki. Drogę, której końcowym przystankiem była komora gazowa w Bełżcu.
Moje babki z kolei, podzieliły los mego ojca, który został zabity wkrótce po zajęciu Lwowa przez Niemców, jeszcze przed konstrukcją komór gazowych w Bełżcu.
Kiedy moje babki zostały "zlikwidowane", matka moja otrzymała czasową dyspensę od śmierci jako jedyna gospodyni domu, w którym dwu robotników (ja i ma siostra) pracowało dla Niemców. Niemniej, jasnym dla nas było, ze ten luksus nie potrwa zbyt długo.
Dlatego tez sugerowałem mej matce, aby postarała się o „aryjskie papiery” (fałszywe nie-żydowskie dokumenty) które mogłyby ją jeszcze uratować. Jej odpowiedz brzmiała: "Nie, jeśli nie uczynimy nic nielegalnego, jeśli zginiemy wtedy odpowiedzialność i wina spadnie na tych, którzy są za tą zbrodnię odpowiedzialni".
Przypominam sobie jasno dzień, kiedy śmierć zbliżyła się do mojej matki. Zauważyłem znak jej nieuchronności.
Każdego dnia, idąc droga do Pałacyku Gubernatora, poprzez dzielnice Lwowa zarezerwowane dla Niemców, przechodziłem obok potężnego gmachu gimnazjum, gdzie skoszarowani byli żandarmi zwani Schutzpolizei (Policja Ochrony) i Ordnungspolizei (Policja Porządkowa).
Każdego dnia większość z nich była w koszarach. Tego jednak dnia, w sierpniu 1942r, koszary były prawie puste. Zaledwie kilku żandarmów zamiatało podłogę między pryczami. Ta sielankowa scena zrobiła na mnie depresyjne wrażenie. Mogę je porównać tylko do uczucia, jakiego doświadczyłem wiele lat potem podczas ataku serca.
Nie wspomnialem jednak nic o tym mej siostrze.
Nie zauważyłem żandarmów również, kiedy wracałem wieczorem. Mój niepokój wzrastał w miarę zbliżania się do bram getta. Uprzednie "akcje" (deportacje do komór gazowych) głównie dotyczyły ludzi starych, miedzy innymi obydwu mych babek. W czasie takiej „akcji” żandarmi ładowali swe ofiary na ciężarówki ustawione przy bramie getta, aby przewieźć je z kolei na rampę kolejowa. Drewniane schody były przystawiane do tyłu każdej ciężarówki. Staruszki ustawiały się w kolejce koło schodków i kiedy wspinały się na platformę samochodu, niemiecki żandarm oferował każdej z pań pomocną dłoń z uprzejmym ukłonem. Obserwując ta scenę przypomniałem sobie opowieść mej babki, która opisywała niezwykle uprzejmych policjantów Imperialnego Berlina z lat 1900-1914, który dobrze znała. Otóż w owych czasach, niemiecki policjant widząc starą kobietę stojącą na tramwajowym przystanku, witał damę uprzejmym ukłonem i ofiarował swą pomoc przy wejściu na schodki tramwaju.
Teraz Berlin przyszedł do nas, do Lwowa, kompletnie i całkowicie, włączając w to policyjną scenerię i uprzejme ukłony.
Tym razem nie zobaczyłem jednak ciężarówek przy bramie getta. W mym sercu zatlił na chwilę ognik nadziei, który jednak zgasł w momencie, kiedy znalazłem się w getcie. "Akcja" była w toku, tym razem bez ciężarówek, ponieważ gospodynie domowe objęte tą akcją były względnie młode i mogły same maszerować do odległej stacji kolejowej. Żandarmi wraz z ukraińską policją pilnowali małych grupek gospodyń domowych stojących na chodniku przed każdym z domów. Z każdą chwilą kobiet przybywało. Dodatkowe osoby dołączały do już stojących przynaglane przez policjantów i niemieckich żandarmów przeprowadzających inspekcję wewnątrz domów.
Kiedy zbliżyłem się do mego domu nie zauważyłem wśród stojących mej matki. Płomyk nadziei zapalił się ponownie w mym sercu.
Nadzieja wybuchła płomieniem, kiedy znalazłem się w naszym mieszkaniu.
Matka ma, jak zwykle zrównoważona, siedziała przy stole wraz z niemieckim żandarmem. Oboje delektowali się wiśniówką, butelkę której matka ocaliła z podkarpackiego gospodarstwa mej babci. Żandarm i moja matka byli zagłębieni w przyjaznej konwersacji. Cale jej zachowanie było tak spokojne i zrelaksowane, że byłem pewny ze mama opłaciła się żandarmowi łapówką, w zamian za którą żandarm zostawi ją w spokoju. Obydwoje wyglądali jak para kupców, którzy opijali właśnie zawarty interes.
Kiedy butelka została opróżniona, żandarm podniósł się do wyjścia, lecz ku memu zdumieniu ma mama podążyła za nim. Nic w jej zachowaniu nie wskazywało, że idzie na własną egzekucje. Nie zauważyłem nic napiętego w jej uśmiechu ani nic sztucznego w jej przyjaznej konwersacji z żandarmem. Zachowywała się tak jak każdego dnia.
Wyglądała jakby odprowadzała swego gościa do progu domu, aby wrócić do nas, do dzieci, za moment.
Mama zadawała sobie sprawę z naszej obecności. Widząc nasze twarze pełne szoku i paniki, ofiarowała nam na pożegnanie kilka ciepłych słow. " Pamiętajcie o tym jak uczyłam was pracować".
I rzeczywiście ja i moja siostra kontynuowaliśmy nasza prace pod bacznym okiem Niemca, Pana Sommer'a, byłego Cesarskiego Ogrodnika w ogrodach Kaisera Wilhelma w Berlinie.
Hitlerowcy wygnali Pana Sommer'a, u którego doszukali się żydowskiego rodowodu, z Berlina do Lwowa, gdzie teraz zajmował się pielęgnacją kwiatów na Żydowskim Cmentarzu. Piękne kwiaty zastąpiły wówczas kamienne nagrobki, których Żydom zabroniono stawiać. W tym samym czasie więźniowie żydowscy skoszarowani we Lwowie na ulicy Janowskiej łupali stare nagrobki na żwir pomocny przy renowacji dróg, a ja wraz z ma siostrą zajmowaliśmy się transplantacja pięknych kwiatów z żydowskiego cmentarza do ogrodów hitlerowskiego gubernatora.
W dniu, w którym ma mama poszła na śmierć siałem trawę na nowym trawniku gubernatora, wklepując deską nasiona do ziemi, zraszając ją rzęsistymi łzami.
Pan Gubernator, przeszedł obok patrząc z zadowoleniem na swój nowy trawnik.
Patrzył jednak na wskroś przeze mnie, jakbym był dla niego całkowicie przejrzystą, kryształową taflą.
Ja i moja siostra upiększaliśmy ogrody Pana Gubernatora aż do grudnia 1942, kiedy to pewnego ranka do drzwi naszego mieszkania we Lwowie zapukała policja.
Tym razem była to policja żydowska wypełniająca wyznaczona “normę osób” przeznaczonych na smierć, do jakiej byli zobowiązani.
Był to także ostatni dzień, kiedy widziałem moja małą siostrę.
PS. Dr. Stefan Ehrlich zmarł w sierpniu 2005r w Columbus, Ohio, USA, przeżywając Adolfa Hitlera o 60 lat.
Komentarz tlumacza, Jana Czekajewskiego
Dr. Staefana Ehrlicha poznałem przed 30 laty. Pracował on wtedy w Columbus, Ohio w Chemical Abstracts, sporządzając abstrakty z czasopism naukowych publikowanych w językach słowiańskich. Z upływem czasu, staliśmy się przyjaciółmi. Przed kilkoma laty przekazał mi cześć swoich wojennych wspomnień, pisanych po angielsku, których pierwszy rozdział powyżej przetłumaczyłem. Stefan Ehrlich przeżył niemiecka okupację, jako jedyny ze swej, znanej we Lwowie, rodziny prawników. Po wojnie Stefan Ehrlich skończył w Polsce studia rolnicze publikując nawet książkę „Hodowla Nutrii”. Książka ta jest podobno, do dzisiaj, zalecana jako cenna lektura dla studentów hodowli zwierząt. Stefan Ehrlich był erudytą o szerokim zakresie wiedzy, szczególnie w zakresie historii. Miał tez swoje słabostki i dziwactwa. Miedzy innymi uważał się za wynalazcę, który poprzez swe wynalazki zmieni świat i uszczęśliwi ludzkość..
Często nagabywał mnie abym mu pomógł w komercjalizacji jego „wynalazków”, co wprowadzało mnie w zakłopotanie, jako ze „wynalazki” Stefana nigdy nie były w dziedzinie na której się znal, ale dotyczyły wielkich i niezwykle trudnych problemów techniki, takich jak produkcja czy przesyłanie energii na skale globalna albo zamiana pustyni na kwitnące ogrody.
Kiedyś, przyparty do muru przez Stefana oferującego mi udział w komercjalizacji jego wynalazku, powiedziałem: „Stefan, jak to się dzieje, ze ty Żyd, który wedle powszechnego przekonania winien lepiej znać się na handlu, niż ja, zwracasz się do mnie z prośbą o handlowa pomoc?
Stefan odparował, Ty nie wiele wiesz o Żydach. My Żydzi dzielimy się na dwie kategorie, kupców i filozofów. Ja urodziłem się filozofem.
W przeszłej historii, Żydzi- filozofowie, żenili się z córkami kupców i żyli za pieniądze teściów. Z nich rekrutowali się rabini i naukowcy. Po wojnie, w komunizmie, było brak żydowskich kupców, wiec ożeniłem się z Katoliczka. Jestem wiec skazany na pomoc takich ludzi jak ty, którzy jakimś niesprawiedliwym zrządzeniem losu obdarzeni zostali zmysłem handlowym.
Stefan miał złote serce ale był bardzo niepraktyczny. Czasami stawał się ofiarą oszustów, którym zawierzał swoje karty kredytowe albo dawał zaliczki na promocje swych „wynalazków”. Czasami, na prośbę jego żony, Marii, musiałem go chronić przed podejrzanymi osobnikami i transakcjami.
Stefan umarł sto dni temu i od tego czasu zaistniała luka w naszym małym środowisku polonijnym w Columbus, Ohio. Będziemy go ciepło wspominać.
Jan Czekajewski
1 grudzień, 2005r
Columbus, Ohio, USA
UPALNE LWOWSKIE LATO ROKU 1942
(Tłumaczył z angielskiego Jan Czekajewski)
Było to w środku gorącego lata 1942r kiedy pewność zbliżającej się "Akcji"
(deportacji do komór gazowych) wisiała ciężko i namacalnie w powietrzu lwowskiego getta.
Ja wraz z moja małą siostrą byliśmy czasowo wyłączeni z tej akcji, ponieważ naszym zajęciem było upiększanie ogrodów i pałacyku Pana Otto Waechter'a, Gubernatora Galicji i SS-Braigadefuehrer'a.
Niemniej jednak, matka moja była już wyznaczona, aby przebyć drogę, która uprzednio przeszły obie moje babki. Drogę, której końcowym przystankiem była komora gazowa w Bełżcu.
Moje babki z kolei, podzieliły los mego ojca, który został zabity wkrótce po zajęciu Lwowa przez Niemców, jeszcze przed konstrukcją komór gazowych w Bełżcu.
Kiedy moje babki zostały "zlikwidowane", matka moja otrzymała czasową dyspensę od śmierci jako jedyna gospodyni domu, w którym dwu robotników (ja i ma siostra) pracowało dla Niemców. Niemniej, jasnym dla nas było, ze ten luksus nie potrwa zbyt długo.
Dlatego tez sugerowałem mej matce, aby postarała się o „aryjskie papiery” (fałszywe nie-żydowskie dokumenty) które mogłyby ją jeszcze uratować. Jej odpowiedz brzmiała: "Nie, jeśli nie uczynimy nic nielegalnego, jeśli zginiemy wtedy odpowiedzialność i wina spadnie na tych, którzy są za tą zbrodnię odpowiedzialni".
Przypominam sobie jasno dzień, kiedy śmierć zbliżyła się do mojej matki. Zauważyłem znak jej nieuchronności.
Każdego dnia, idąc droga do Pałacyku Gubernatora, poprzez dzielnice Lwowa zarezerwowane dla Niemców, przechodziłem obok potężnego gmachu gimnazjum, gdzie skoszarowani byli żandarmi zwani Schutzpolizei (Policja Ochrony) i Ordnungspolizei (Policja Porządkowa).
Każdego dnia większość z nich była w koszarach. Tego jednak dnia, w sierpniu 1942r, koszary były prawie puste. Zaledwie kilku żandarmów zamiatało podłogę między pryczami. Ta sielankowa scena zrobiła na mnie depresyjne wrażenie. Mogę je porównać tylko do uczucia, jakiego doświadczyłem wiele lat potem podczas ataku serca.
Nie wspomnialem jednak nic o tym mej siostrze.
Nie zauważyłem żandarmów również, kiedy wracałem wieczorem. Mój niepokój wzrastał w miarę zbliżania się do bram getta. Uprzednie "akcje" (deportacje do komór gazowych) głównie dotyczyły ludzi starych, miedzy innymi obydwu mych babek. W czasie takiej „akcji” żandarmi ładowali swe ofiary na ciężarówki ustawione przy bramie getta, aby przewieźć je z kolei na rampę kolejowa. Drewniane schody były przystawiane do tyłu każdej ciężarówki. Staruszki ustawiały się w kolejce koło schodków i kiedy wspinały się na platformę samochodu, niemiecki żandarm oferował każdej z pań pomocną dłoń z uprzejmym ukłonem. Obserwując ta scenę przypomniałem sobie opowieść mej babki, która opisywała niezwykle uprzejmych policjantów Imperialnego Berlina z lat 1900-1914, który dobrze znała. Otóż w owych czasach, niemiecki policjant widząc starą kobietę stojącą na tramwajowym przystanku, witał damę uprzejmym ukłonem i ofiarował swą pomoc przy wejściu na schodki tramwaju.
Teraz Berlin przyszedł do nas, do Lwowa, kompletnie i całkowicie, włączając w to policyjną scenerię i uprzejme ukłony.
Tym razem nie zobaczyłem jednak ciężarówek przy bramie getta. W mym sercu zatlił na chwilę ognik nadziei, który jednak zgasł w momencie, kiedy znalazłem się w getcie. "Akcja" była w toku, tym razem bez ciężarówek, ponieważ gospodynie domowe objęte tą akcją były względnie młode i mogły same maszerować do odległej stacji kolejowej. Żandarmi wraz z ukraińską policją pilnowali małych grupek gospodyń domowych stojących na chodniku przed każdym z domów. Z każdą chwilą kobiet przybywało. Dodatkowe osoby dołączały do już stojących przynaglane przez policjantów i niemieckich żandarmów przeprowadzających inspekcję wewnątrz domów.
Kiedy zbliżyłem się do mego domu nie zauważyłem wśród stojących mej matki. Płomyk nadziei zapalił się ponownie w mym sercu.
Nadzieja wybuchła płomieniem, kiedy znalazłem się w naszym mieszkaniu.
Matka ma, jak zwykle zrównoważona, siedziała przy stole wraz z niemieckim żandarmem. Oboje delektowali się wiśniówką, butelkę której matka ocaliła z podkarpackiego gospodarstwa mej babci. Żandarm i moja matka byli zagłębieni w przyjaznej konwersacji. Cale jej zachowanie było tak spokojne i zrelaksowane, że byłem pewny ze mama opłaciła się żandarmowi łapówką, w zamian za którą żandarm zostawi ją w spokoju. Obydwoje wyglądali jak para kupców, którzy opijali właśnie zawarty interes.
Kiedy butelka została opróżniona, żandarm podniósł się do wyjścia, lecz ku memu zdumieniu ma mama podążyła za nim. Nic w jej zachowaniu nie wskazywało, że idzie na własną egzekucje. Nie zauważyłem nic napiętego w jej uśmiechu ani nic sztucznego w jej przyjaznej konwersacji z żandarmem. Zachowywała się tak jak każdego dnia.
Wyglądała jakby odprowadzała swego gościa do progu domu, aby wrócić do nas, do dzieci, za moment.
Mama zadawała sobie sprawę z naszej obecności. Widząc nasze twarze pełne szoku i paniki, ofiarowała nam na pożegnanie kilka ciepłych słow. " Pamiętajcie o tym jak uczyłam was pracować".
I rzeczywiście ja i moja siostra kontynuowaliśmy nasza prace pod bacznym okiem Niemca, Pana Sommer'a, byłego Cesarskiego Ogrodnika w ogrodach Kaisera Wilhelma w Berlinie.
Hitlerowcy wygnali Pana Sommer'a, u którego doszukali się żydowskiego rodowodu, z Berlina do Lwowa, gdzie teraz zajmował się pielęgnacją kwiatów na Żydowskim Cmentarzu. Piękne kwiaty zastąpiły wówczas kamienne nagrobki, których Żydom zabroniono stawiać. W tym samym czasie więźniowie żydowscy skoszarowani we Lwowie na ulicy Janowskiej łupali stare nagrobki na żwir pomocny przy renowacji dróg, a ja wraz z ma siostrą zajmowaliśmy się transplantacja pięknych kwiatów z żydowskiego cmentarza do ogrodów hitlerowskiego gubernatora.
W dniu, w którym ma mama poszła na śmierć siałem trawę na nowym trawniku gubernatora, wklepując deską nasiona do ziemi, zraszając ją rzęsistymi łzami.
Pan Gubernator, przeszedł obok patrząc z zadowoleniem na swój nowy trawnik.
Patrzył jednak na wskroś przeze mnie, jakbym był dla niego całkowicie przejrzystą, kryształową taflą.
Ja i moja siostra upiększaliśmy ogrody Pana Gubernatora aż do grudnia 1942, kiedy to pewnego ranka do drzwi naszego mieszkania we Lwowie zapukała policja.
Tym razem była to policja żydowska wypełniająca wyznaczona “normę osób” przeznaczonych na smierć, do jakiej byli zobowiązani.
Był to także ostatni dzień, kiedy widziałem moja małą siostrę.
PS. Dr. Stefan Ehrlich zmarł w sierpniu 2005r w Columbus, Ohio, USA, przeżywając Adolfa Hitlera o 60 lat.
Komentarz tlumacza, Jana Czekajewskiego
Dr. Staefana Ehrlicha poznałem przed 30 laty. Pracował on wtedy w Columbus, Ohio w Chemical Abstracts, sporządzając abstrakty z czasopism naukowych publikowanych w językach słowiańskich. Z upływem czasu, staliśmy się przyjaciółmi. Przed kilkoma laty przekazał mi cześć swoich wojennych wspomnień, pisanych po angielsku, których pierwszy rozdział powyżej przetłumaczyłem. Stefan Ehrlich przeżył niemiecka okupację, jako jedyny ze swej, znanej we Lwowie, rodziny prawników. Po wojnie Stefan Ehrlich skończył w Polsce studia rolnicze publikując nawet książkę „Hodowla Nutrii”. Książka ta jest podobno, do dzisiaj, zalecana jako cenna lektura dla studentów hodowli zwierząt. Stefan Ehrlich był erudytą o szerokim zakresie wiedzy, szczególnie w zakresie historii. Miał tez swoje słabostki i dziwactwa. Miedzy innymi uważał się za wynalazcę, który poprzez swe wynalazki zmieni świat i uszczęśliwi ludzkość..
Często nagabywał mnie abym mu pomógł w komercjalizacji jego „wynalazków”, co wprowadzało mnie w zakłopotanie, jako ze „wynalazki” Stefana nigdy nie były w dziedzinie na której się znal, ale dotyczyły wielkich i niezwykle trudnych problemów techniki, takich jak produkcja czy przesyłanie energii na skale globalna albo zamiana pustyni na kwitnące ogrody.
Kiedyś, przyparty do muru przez Stefana oferującego mi udział w komercjalizacji jego wynalazku, powiedziałem: „Stefan, jak to się dzieje, ze ty Żyd, który wedle powszechnego przekonania winien lepiej znać się na handlu, niż ja, zwracasz się do mnie z prośbą o handlowa pomoc?
Stefan odparował, Ty nie wiele wiesz o Żydach. My Żydzi dzielimy się na dwie kategorie, kupców i filozofów. Ja urodziłem się filozofem.
W przeszłej historii, Żydzi- filozofowie, żenili się z córkami kupców i żyli za pieniądze teściów. Z nich rekrutowali się rabini i naukowcy. Po wojnie, w komunizmie, było brak żydowskich kupców, wiec ożeniłem się z Katoliczka. Jestem wiec skazany na pomoc takich ludzi jak ty, którzy jakimś niesprawiedliwym zrządzeniem losu obdarzeni zostali zmysłem handlowym.
Stefan miał złote serce ale był bardzo niepraktyczny. Czasami stawał się ofiarą oszustów, którym zawierzał swoje karty kredytowe albo dawał zaliczki na promocje swych „wynalazków”. Czasami, na prośbę jego żony, Marii, musiałem go chronić przed podejrzanymi osobnikami i transakcjami.
Stefan umarł sto dni temu i od tego czasu zaistniała luka w naszym małym środowisku polonijnym w Columbus, Ohio. Będziemy go ciepło wspominać.
Jan Czekajewski
1 grudzień, 2005r
Columbus, Ohio, USA
Monday, November 28, 2005
Częstochowska Młodosć Malarza Dudy-Gracza
Tak sie składa, ze Jerzy Duda- Gracz był moim kolegą z ul. Sniadeckich w Częstochowie gdzie się urodził i mieszkał w czasie i po wojnie. Znalem dobrze jego starszego brata a także widywałem na ulicy jego ojca. Pamiętam, że od jego brata kupiłem ręcznie malowany krawat, który przetrwał wiele lat w mojej szufladzie. Po wielu latach zdziwiłem się, ze Jurek Duda-Gracz ma szczególny uraz do sąsiadów z ul. Sniadeckich w Częstochowie i o swych prześladowaniach wspomina często w wywiadach i przedmowach do albumów z jego obrazami. Z wypowiedzi Mistrza dowiedziałem się że na jego twórczość miała wpływ Ida Kaminska, założycielka i reżyserka Teatru Zydowskiegow Polsce. Gdybym nie znal Dudy Gracza miąłbym wrażenie, ze Mistrz był prześladowany za swe żydowskie pochodzenie albo swe żydowskie kontakty. Rzecz miała się trochę inaczej. W czasie wojny ojciec Dudy -Gracza miał, o ile mi wiadomo, restaurację na pobliskiej ulicy Ogrodowej gdzie w oknach wisiały napisy "Tylko dla Niemców". W odległości 100 m od tej restauracji była dzielnica przeznaczona na getto cygańskie, skąd wywożono Cyganów na likwidacje do Oświęcimia. Jeśli ktoś był głodny w owym czasie to nie była rodzina Dudow. Głodnym byłem ja a także sąsiedzi, którymi Duda Gracz po wojnie pogardzał a napewno byli głodni Cyganie przeznaczeni przez Niemców do likwidacji. Być może małemu Jurkowi rodzice oszczędzili faktu, o którym mówili sąsiedzi, że jego ojciec w czasie wojny popisał Volksliste i z tego powodu poszedł na kilka lat do wiezienia. Sąsiedzi z ulicy Sniadeckich , po wojnie w roku 1945 czy 46, zeznawali w sądzie na niekorzyść ojca Dudy- Gracza i stad chyba niechęć Jurka Dudy Gracza do sąsiadów z ulicy Sniadeckich. Ja byłem w tym czasie nie wiele starszym od Jerzego i trudno mi było znać szczegółów ani prawdy w sprawie domniemanej wspolprzacy ojca Jurka z Niemcami, niemniej negatywne nastawienie sąsiadów do rodziny Dudy Gracza miało swe źródło w owych podejrzeniach. Jeśli jednak było inaczej, Jerzy Duda Gracz nigdy nie wytłumaczył dlaczego "zapyziali sąsiedzi" zle traktowali jego rodziców. Niezależnie jednak co ojciec Jurka robił w czasie wojny, my chłopaki z ul. Sniadeckich nigdy nie dyskryminowaliśmy Jerzego ani jego nieco starszego brata. Po wojnie, w czasie kiedy jego ojciec siedział w wiezieniu, zawsze pozostawali naszymi dobrymi kolegami. Teraz jest za późno*, żeby prosić Jurka Dudę o wyjaśnienie tej sprawy, niemniej jego "cierpienia" nie były porównywalne z "zapyziałymi" sąsiadami których aresztowało Gestapo albo Cyganów z ul. Ogrodowej którzy wyszli na wolność przez komin w Oświęcimiu. Oczywiście nie neguję talentu malarskiego Jerzego Dudy-Gracza a nawet jego polskości czy postawy obywatelskiej, niemniej jego ujemne komentarze o zapyziałych sąsiadach z ulicy Sniadeckich były w złym smaku. Tutaj przypomina się mi się dowcip o staruszce, która przyszła prosić o rentę jako wojenna kombatantka. Na zapytanie, czym się zasłużyła , staruszka powiedziała, ze donosiła jedzenie dla partyzantów w lesie. A co na to partyzanci? zapytano staruszkę. Partyzanci byli zawsze bardzo grzeczni i mrowili do mnie, :"Danke Schine! Danke Schine!"- odpowiedziała staruszka. Jan CzekajewskiColumbus, Ohio, USA kiedyś zamieszkały na ulicy Sniadeckich 48 w Częstochowie
*Duda Gracz zmarł 5 listopada, 2004 r w Łagowie
*Duda Gracz zmarł 5 listopada, 2004 r w Łagowie
Saturday, October 29, 2005
Przedmowa do ksiązki Wiktora Rebacza: Zasady Bezpiecznego Biznesu
Konflikt miedzy władcą, reprezentowanym przez poborcę podatkowego i producentem sięga czasów zamierzchłych. Już w starożytnym Egipcie nadgorliwi poborcy podatkowi ścigali i torturowali chłopów którzy nie wywiązywali się z obowiązkowych podatków w naturze. Dowodem tego jest tablica kamienna, znaleziona w XIX wieku, z napisami w języku greckim a także hieroglifami egipskimi, znana pod nazwą ”Kamień z Rosetty”. Nazwa tej tablicy pochodzi od nazwy miasta Rosetta, w pobliży Aleksandrii, w Egipcie, gdzie ją znaleziono.
Tablica ta stała się sławna, ponieważ pierwszy raz znaleziono ten sam tekst napisany zarówno greka jak i hieroglifami. Pozwoliło to odczytać tajemnice pisma hieroglifowego jakim pisano w starożytnym Egipcie. Ciekawym jest również, że tablica ta była kiedyś umieszczona na bramie do świątyni i napis głosił, że „podatnik” uciekający przed poborcami podatkowymi, jeśli przekroczy tą bramę jest bezpieczny, a poborcy winni się zatrzymać i nie wolno go dalej ścigać. Jak widać już w Starożytnym Egipcie istniało pojęcie „raju podatkowego” i świątynie cieszyły się takimi przywilejami. Od tego czasu niewiele się w stosunkach miedzy poborcami podatkowymi i przedsiębiorcami zmieniło. W Ameryce świątynie są także zwolnione od podatków , jak i darowizny na ich korzyść .
Nie jest moim zadaniem krytykować albo chwalić książkę Pana Rębacza, gdyż sytuacje w niej opisane są dla mnie w dużej mierze obce, jako że z Polski wyjechałem lat temu 40 i moja działalność jako przedsiębiorcy przypada na okres czasu jaki spędziłem w Stanach Zjednoczonych. Niemniej sporadyczne rozmowy polskimi przedsiębiorcami a także wiadomości z polskich gazet, utwierdzają mnie w przekonaniu, że Polska ma fatalny klimat dla rozwoju drobnej przedsiębiorczości. W moim przekonaniu drobna przedsiębiorczość mogłaby być zarzewiem dla odrodzenia rdzennie polskiej gospodarki, jako że drobni przedsiębiorcy są silnie emocjonalnie związani z Polska i nie zwiną żagli jeśli wiatr koniunktury zmieni kierunek. Natomiast wielkie firmy międzynarodowe, na jakie stawiały wszystkie post komunistyczne rządy, nie maja żadnego przywiązania do kraju w którym działają i mają gotową strukturę i plany, które umożliwiają im przeniesienie działalności w odlegle, bardziej dogodne dla zysku, strony świata. Także, wielkie firmy na ogół posługują się zautomatyzowana produkcja i nie zatrudniają dużej ilości bezrobotnych, których w Polsce nie brak.
Powodem stagnacji w dziedzinie drobnej wytwórczości jest niesprzyjający klimat prawny jak a także wrogie do przedsiębiorców nastawienie społeczeństwa
W gazetach polskich pojawiają się notatki, że taki czy inny dyrektor spółki akcyjnej z udziałem Państwa został postawiony przed sądem i skazany na karę wiezienia za „niegospodarność”. Proszę zauważyć, że skazano go nie za kradzież, oszustwo podatkowe tylko za błąd w sztuce zarządzania, inaczej za własne nieuctwo albo głupotę. W Ameryce, w wypadku błędnych decyzji, które szkodzą firmie i akcjonariuszom, rada nadzorcza wyrzuca prezesa. Zarzut kryminalnego przestępstwa odnosi się tylko do ludzi, którzy z rozmysłem podejmują decyzje szkodliwe dla spółki a korzystne dla ich interesów..
Koncepcja karania kryminalnego za „niegospodarność” jest podobna do metody kierowania przemysłem w Sowietach w okresie leninowskim i stalinowskim. Wtedy tez, wielu dyrektorów zakładów przemysłowych postawiono „pod stienku” i rozstrzelano pod zarzutem sabotażu, kiedy w gruncie rzeczy zawinili oni brakiem talentu organizacyjnego albo nie mogli wypełnić nierealnych, narzuconych im, planów produkcyjnych.
Należy się dziwić ludziom, którzy w takim klimacie prawnym, godzą się być dyrektorami spółek państwowych udziałem kapitału państwowego.
Wiezienia polskie są przepełnione ludźmi, którzy popełnili wykroczenia podatkowe. Jest to metoda z gruntu błędna, jako że więzienie winno być ostatecznym środkiem przy przestępstwach, które nie zagrażają ładowi społecznemu. W większości wypadków kary pieniężne mogą być wystarczające dla skorygowania i odstraszenia przedsiębiorców, którzy nie przestrzegają przepisów administracyjnych. Uwiezienie karze nie tylko przedsiębiorcę ale również społeczeństwo i to dwukrotnie, raz że utrzymanie więźnia kosztuje budżet państwa a dwa, że uwiedziony przedsiębiorca jest usunięty z produkcyjnej czy handlowej działalności, przestaje sam płacić podatki i zwalnia ludzi których zatrudniał. Ludzie ci jako bezrobotni także przestają płacić podatki i zaczynają pobierać zasiłki. Niektórzy z nich zdesperowani uciekają się do czynów kryminalnych, co przyczynia się dla dodatkowych kosztów społecznych.
Tutaj winem wyjaśnić społeczną wartość przedsiębiorcy , człowieka który nie z najmu ale z własnej inicjatywy, w trudnych warunkach, często z minimalnym kapitałem podejmuje się działalności handlowej czy produkcyjnej. Ludzie tacy nie rodzą się zbyt często, o czym zresztą autor tej książki także wspomina.
Przedsiębiorców nie da się wyszkolić na uczelniach, chociaż niektóre z nich niemrawo próbują. Talent przedsiębiorcy jest podobny do talentu wynalazcy albo artysty. Talent jest wrodzony, nauczyć można tylko metod jego wykorzystania. Zwykle nie są to ludzie wykształceni na najlepszych uniwersytetach handlowych, często bez żadnego formalnego wykształcenia. Są to ludzie czynu, niespokojni , obdarzeni dużą wyobraźnią i zdolni do podejmowania ryzyka. W każdym społeczeństwie jest wielu ludzi, także wysoko wykształconych, którzy zlecone zadania wykonują z perfekcja. Najważniejsze jednak jest jakie zadanie dać tym fachowcom do wykonania. Ci, którzy wynajdują nowe zadania dla innych są , w cyklu produkcyjnym, najbardziej cenieni. Są nimi właśnie indywidualni przedsiębiorcy. Jedni z nich zajmują się produkcja nowych lęków przeciwrakowych, inni zarabiają na wyprzedaży bubli że zbankrutowanych sklepów a jeszcze inni sprzedają gorące parówki czy pierogi. Niestety ani Rząd ani polskie społeczeństwo, nie chce docenić wartości tych ludzi. W oczach przeciętnego Polaka ludzi tych porównuje on do złodziei, bo przecież , w jego pojęciu, bez kradzieży nie można się dorobić takich samochodów czy willi. Prasa syci polskie społeczeństwo przykładami aresztowań handlowców i producentów, czując że na takie wiadomości jest zapotrzebowanie społeczne. Ciekawe jest jednak, że prasa i media nie wiele wspominają o wykroczeniach wielkich koncernów międzynarodowych, gdyż z nimi trudno się przeciętnemu Polakowi identyfikować i porównywać. Łatwiej jest być zawistnym w stosunku do przysłowiowego Kowalskiego z którym razem chodziło się do szkoły i który na świadectwie miał same trojki z minusem, a który dzisiaj „niesprawiedliwie” jeździ nowym Mercedesem.
Obserwując społeczeństwo amerykańskie doszedłem do wniosku, że sukces Ameryki polega na specyficznej selekcji ludzi którzy ją skolonizowali. Na początku byli to niespokojni, odważni ludzie, którzy emigrując wiedzieli, że już nigdy nie zobaczą swych bliskich i że długa podroż żaglowcem po burzliwym Atlantyku może się skończyć śmiercią w otchłaniach oceanu. Niemniej podejmowali te ryzyko i niebezpieczeństwa, które na nich czyhały na ziemi amerykańskiej.
Później pojawiły się inne grupy emigrantów, którzy nie byli zadowoleni miernota życia pod jarzmem potentatów europejskich. Ostatnio napływają emigranci z Azji i ci stanowią dużą grupę tych którzy zamiast zadowolić się praca najemna, zakładają własne firmy, począwszy od sklepików w opanowanych przez gangi dzielnicach murzyńskiego getta do firm konsultingowych w dziedzinie bankowości i programowania. Potomkowie pionierów z Europy, ale także potomkowie Afrykańskich Niewolników wychowani we względnym komforcie nie kwapią się do ryzyka związanego z prowadzeniem własnego interesu.
W sytuacji polskiej, istnieją potencjalni przemysłowcy, jednakże, jak wynika z książki Pana Rebacza, zarówno przepisy prawne jak i opinia społeczna nie zezwala im na rozwiniecie skrzydeł. Ludzie ci są często zmuszeni do opuszczenia kraju , pozbawiając Polskę najcenniejszego elementu ekonomi, czyli źródła inicjatywy Inni, zdegustowani przeciwnościami rezygnują z jakiejkolwiek działalności..
W okresie PRL-u ludzie z inicjatywą stanowili zagrożenie dla systemu władzy w którym uległość stanowiła największą zaletę. W takim systemie ludzie spolegliwi byli promowani na wysokie stanowiska. Występowała wtedy negatywna selekcja personelu rządzącego. Dzisiaj, kiedy system upadł pod ciężarem własnej miernoty, należy dać szansę tym którzy wymyślą cos nowego.
Od tego czy przyszły polski Rząd i społeczeństwo to zrozumie i zniesie restrykcje dla rozwoju ludzkiej inicjatywy, czy tez wzmoże kontrole i podniesie podatki, zależeć będzie czy Polska podniesie się z biedy czy tez zostanie na długie lata biednym popychadłem Europy.
Jan Czekajewski
USA
Tablica ta stała się sławna, ponieważ pierwszy raz znaleziono ten sam tekst napisany zarówno greka jak i hieroglifami. Pozwoliło to odczytać tajemnice pisma hieroglifowego jakim pisano w starożytnym Egipcie. Ciekawym jest również, że tablica ta była kiedyś umieszczona na bramie do świątyni i napis głosił, że „podatnik” uciekający przed poborcami podatkowymi, jeśli przekroczy tą bramę jest bezpieczny, a poborcy winni się zatrzymać i nie wolno go dalej ścigać. Jak widać już w Starożytnym Egipcie istniało pojęcie „raju podatkowego” i świątynie cieszyły się takimi przywilejami. Od tego czasu niewiele się w stosunkach miedzy poborcami podatkowymi i przedsiębiorcami zmieniło. W Ameryce świątynie są także zwolnione od podatków , jak i darowizny na ich korzyść .
Nie jest moim zadaniem krytykować albo chwalić książkę Pana Rębacza, gdyż sytuacje w niej opisane są dla mnie w dużej mierze obce, jako że z Polski wyjechałem lat temu 40 i moja działalność jako przedsiębiorcy przypada na okres czasu jaki spędziłem w Stanach Zjednoczonych. Niemniej sporadyczne rozmowy polskimi przedsiębiorcami a także wiadomości z polskich gazet, utwierdzają mnie w przekonaniu, że Polska ma fatalny klimat dla rozwoju drobnej przedsiębiorczości. W moim przekonaniu drobna przedsiębiorczość mogłaby być zarzewiem dla odrodzenia rdzennie polskiej gospodarki, jako że drobni przedsiębiorcy są silnie emocjonalnie związani z Polska i nie zwiną żagli jeśli wiatr koniunktury zmieni kierunek. Natomiast wielkie firmy międzynarodowe, na jakie stawiały wszystkie post komunistyczne rządy, nie maja żadnego przywiązania do kraju w którym działają i mają gotową strukturę i plany, które umożliwiają im przeniesienie działalności w odlegle, bardziej dogodne dla zysku, strony świata. Także, wielkie firmy na ogół posługują się zautomatyzowana produkcja i nie zatrudniają dużej ilości bezrobotnych, których w Polsce nie brak.
Powodem stagnacji w dziedzinie drobnej wytwórczości jest niesprzyjający klimat prawny jak a także wrogie do przedsiębiorców nastawienie społeczeństwa
W gazetach polskich pojawiają się notatki, że taki czy inny dyrektor spółki akcyjnej z udziałem Państwa został postawiony przed sądem i skazany na karę wiezienia za „niegospodarność”. Proszę zauważyć, że skazano go nie za kradzież, oszustwo podatkowe tylko za błąd w sztuce zarządzania, inaczej za własne nieuctwo albo głupotę. W Ameryce, w wypadku błędnych decyzji, które szkodzą firmie i akcjonariuszom, rada nadzorcza wyrzuca prezesa. Zarzut kryminalnego przestępstwa odnosi się tylko do ludzi, którzy z rozmysłem podejmują decyzje szkodliwe dla spółki a korzystne dla ich interesów..
Koncepcja karania kryminalnego za „niegospodarność” jest podobna do metody kierowania przemysłem w Sowietach w okresie leninowskim i stalinowskim. Wtedy tez, wielu dyrektorów zakładów przemysłowych postawiono „pod stienku” i rozstrzelano pod zarzutem sabotażu, kiedy w gruncie rzeczy zawinili oni brakiem talentu organizacyjnego albo nie mogli wypełnić nierealnych, narzuconych im, planów produkcyjnych.
Należy się dziwić ludziom, którzy w takim klimacie prawnym, godzą się być dyrektorami spółek państwowych udziałem kapitału państwowego.
Wiezienia polskie są przepełnione ludźmi, którzy popełnili wykroczenia podatkowe. Jest to metoda z gruntu błędna, jako że więzienie winno być ostatecznym środkiem przy przestępstwach, które nie zagrażają ładowi społecznemu. W większości wypadków kary pieniężne mogą być wystarczające dla skorygowania i odstraszenia przedsiębiorców, którzy nie przestrzegają przepisów administracyjnych. Uwiezienie karze nie tylko przedsiębiorcę ale również społeczeństwo i to dwukrotnie, raz że utrzymanie więźnia kosztuje budżet państwa a dwa, że uwiedziony przedsiębiorca jest usunięty z produkcyjnej czy handlowej działalności, przestaje sam płacić podatki i zwalnia ludzi których zatrudniał. Ludzie ci jako bezrobotni także przestają płacić podatki i zaczynają pobierać zasiłki. Niektórzy z nich zdesperowani uciekają się do czynów kryminalnych, co przyczynia się dla dodatkowych kosztów społecznych.
Tutaj winem wyjaśnić społeczną wartość przedsiębiorcy , człowieka który nie z najmu ale z własnej inicjatywy, w trudnych warunkach, często z minimalnym kapitałem podejmuje się działalności handlowej czy produkcyjnej. Ludzie tacy nie rodzą się zbyt często, o czym zresztą autor tej książki także wspomina.
Przedsiębiorców nie da się wyszkolić na uczelniach, chociaż niektóre z nich niemrawo próbują. Talent przedsiębiorcy jest podobny do talentu wynalazcy albo artysty. Talent jest wrodzony, nauczyć można tylko metod jego wykorzystania. Zwykle nie są to ludzie wykształceni na najlepszych uniwersytetach handlowych, często bez żadnego formalnego wykształcenia. Są to ludzie czynu, niespokojni , obdarzeni dużą wyobraźnią i zdolni do podejmowania ryzyka. W każdym społeczeństwie jest wielu ludzi, także wysoko wykształconych, którzy zlecone zadania wykonują z perfekcja. Najważniejsze jednak jest jakie zadanie dać tym fachowcom do wykonania. Ci, którzy wynajdują nowe zadania dla innych są , w cyklu produkcyjnym, najbardziej cenieni. Są nimi właśnie indywidualni przedsiębiorcy. Jedni z nich zajmują się produkcja nowych lęków przeciwrakowych, inni zarabiają na wyprzedaży bubli że zbankrutowanych sklepów a jeszcze inni sprzedają gorące parówki czy pierogi. Niestety ani Rząd ani polskie społeczeństwo, nie chce docenić wartości tych ludzi. W oczach przeciętnego Polaka ludzi tych porównuje on do złodziei, bo przecież , w jego pojęciu, bez kradzieży nie można się dorobić takich samochodów czy willi. Prasa syci polskie społeczeństwo przykładami aresztowań handlowców i producentów, czując że na takie wiadomości jest zapotrzebowanie społeczne. Ciekawe jest jednak, że prasa i media nie wiele wspominają o wykroczeniach wielkich koncernów międzynarodowych, gdyż z nimi trudno się przeciętnemu Polakowi identyfikować i porównywać. Łatwiej jest być zawistnym w stosunku do przysłowiowego Kowalskiego z którym razem chodziło się do szkoły i który na świadectwie miał same trojki z minusem, a który dzisiaj „niesprawiedliwie” jeździ nowym Mercedesem.
Obserwując społeczeństwo amerykańskie doszedłem do wniosku, że sukces Ameryki polega na specyficznej selekcji ludzi którzy ją skolonizowali. Na początku byli to niespokojni, odważni ludzie, którzy emigrując wiedzieli, że już nigdy nie zobaczą swych bliskich i że długa podroż żaglowcem po burzliwym Atlantyku może się skończyć śmiercią w otchłaniach oceanu. Niemniej podejmowali te ryzyko i niebezpieczeństwa, które na nich czyhały na ziemi amerykańskiej.
Później pojawiły się inne grupy emigrantów, którzy nie byli zadowoleni miernota życia pod jarzmem potentatów europejskich. Ostatnio napływają emigranci z Azji i ci stanowią dużą grupę tych którzy zamiast zadowolić się praca najemna, zakładają własne firmy, począwszy od sklepików w opanowanych przez gangi dzielnicach murzyńskiego getta do firm konsultingowych w dziedzinie bankowości i programowania. Potomkowie pionierów z Europy, ale także potomkowie Afrykańskich Niewolników wychowani we względnym komforcie nie kwapią się do ryzyka związanego z prowadzeniem własnego interesu.
W sytuacji polskiej, istnieją potencjalni przemysłowcy, jednakże, jak wynika z książki Pana Rebacza, zarówno przepisy prawne jak i opinia społeczna nie zezwala im na rozwiniecie skrzydeł. Ludzie ci są często zmuszeni do opuszczenia kraju , pozbawiając Polskę najcenniejszego elementu ekonomi, czyli źródła inicjatywy Inni, zdegustowani przeciwnościami rezygnują z jakiejkolwiek działalności..
W okresie PRL-u ludzie z inicjatywą stanowili zagrożenie dla systemu władzy w którym uległość stanowiła największą zaletę. W takim systemie ludzie spolegliwi byli promowani na wysokie stanowiska. Występowała wtedy negatywna selekcja personelu rządzącego. Dzisiaj, kiedy system upadł pod ciężarem własnej miernoty, należy dać szansę tym którzy wymyślą cos nowego.
Od tego czy przyszły polski Rząd i społeczeństwo to zrozumie i zniesie restrykcje dla rozwoju ludzkiej inicjatywy, czy tez wzmoże kontrole i podniesie podatki, zależeć będzie czy Polska podniesie się z biedy czy tez zostanie na długie lata biednym popychadłem Europy.
Jan Czekajewski
USA
Co mogli zrobiĆ Alianci dla ratowania Żydow?
Z okazji 60 rocznicy wyzwolenia obozu w Auschwitz, często pada pytanie,
czy Polacy, Amerykanie, Anglicy, Rosjanie mogli cos zrobić dla ratowania Żydów?
Ostatnio, często w prasie anglojęzycznej pojawiają się oszczerstwa, że Polacy milczeli, kiedy odbywała się tragedia żydowska a nawet sabotowali informacje na ten temat płynące z okupowanej Polski. Jest to wierutne kłamstwo w świetle pamiętników Jana Karskiego i Jana Nowaka Jeziorańskiego, którzy w czasie wojny, na zlecenie władz Polski Podziemnej, przemycili do Londynu i Nowego Jorku mikrofilmy o zbrodniach hitlerowskich na Żydach. Emisariusze ci rozmawiali na ten temat osobiście z Premierem Wielkiej Brytanii, Churchillem i Prezydentem USA, Roosveltem.
Wedle mych spekulacji, pole manewru Aliantów było bardzo ograniczone.
Rosjanie byli uwikłani w mordercza wojnę z Niemcami i tylko cudem, dzięki idiotycznym decyzjom Hitlera tej wojny nie wygrali. W swych pamiętnikach, Generał niemiecki Gehlen, szef wywiadu armii niemieckiej na froncie wschodnim, pisze, że proponował Hitlerowi, aby stworzył niepodlegle Państwo Ukraińskie, które sprzymierzone z Niemcami walczyłoby z Sowietami. Ukraińcy za cenę niepodległości, byli skłonni przyłączyć się do Hitlera i to przeważyłoby szanse wygrania wojny na korzyść Niemców. Na przeszkodzie stał fakt, że Ukraińcy byli Słowianami i na niepodległą Ukrainę, nawet sprzymierzona,
Hitler się nie zgodził. Rosjanie, którzy w milionach dostali się do niemieckiej niewoli, byli systematycznie zagładzani. Przypuszczać należy, że dużo więcej Rosyjskich jeńców wojennych zginęło z głodu niż Żydów w komorach gazowych. Zbrodnicze traktowanie rosyjskich jeńców widziałem, jako dzieciak, w Częstochowie.
Dla Rosjan sprawa Żydów w czasie wojny była naturalnie drugorzędna, jako że jeśliby wojnę przegrali to Rosjanie skończyli by podobnie jak Żydzi, jako, że Hitler nie ukrywał swych planów co zamierzał zrobić że wszystkim Słowianami,
Pozostaje wiec Wielka Brytania, której życie wisiało na włosku, nie tylko kiedy groziła jej inwazja niemiecka, ale prawie do końca wojny. Obawy były, że Hitler i Rosjanie mogą zawrzeć oddzielny pokój co skończyłoby się porażką Anglii i USA.
Ze strategicznego punktu widzenia wojna z Niemcami była totalna. Niemieckie miasta zostały obrócone w gruzy i setki tysięcy cywilnych Niemców zginęło od alianckich bombardowań. Obłędny plan niemiecki mordu na Żydach, ze strategicznego punktu widzenia nie wzmacniał pozycji niemieckiej, ale ją pogarszał. Skoncentrowanie Żydów w Gettach powodowało ich eliminacje z niemieckiej gospodarki, czyli osłabienie niemieckiego potencjału wojennego.
To samo dotyczy obozów koncentracyjnych jak Auschwitz., które wymagały nadzoru i eliminowały strażników z walk frontowych. Alianci poza bombardowaniem miast niemieckich nie mieli innej formy nacisku. Gdyby zagrozili Niemcom, że ich wymordują po wojnie tak jak oni mordują Żydów, wtedy wzmógł by się opór niemiecki i wojna by się przedłużyła.
Poza argumentami wyżej wymienionymi należy wspomnieć, że Alianci Zachodni nie byli specjalnie zainteresowani morderstwami przez Niemców na polskich Żydach. Od czasu odkrycia grobów polskich jeńców w Katyniu, i zerwaniu przez Stalina stosunków dyplomatycznych z Polskim Rządem w Londynie w kwietniu 1943r Anglicy byli bardzo źli na Polaków, że podnieśli ta sprawę publicznie, zagrażając w ten sposób interesom angielskim przez oskarżanie sojusznika jakom był Stalin, który był nieodzowny dla wygrania wojny.
Po tych wypadkach stosunki miedzy Anglikami i Rządem Polskim były prawie że wrogie, jak można wnioskować z pamiętników Karskiego i Jana Nowaka Jeziorańskiego.
Na dodatek, wielu żołnierzy Armii Andersa, składającej się w dużej części z byłych mieszkańców ziem zagarniętych przez Sowiety, po wiadomości o zbrodni sowieckiej w Katyniu i ugodzie Aliantów na zagarniecie przez Sowiety polskich ziem wschodnich, sympatyzowało z idea wycofania się Polaków z wojny.
W oczach Anglików, taka postawa równała się że zdrada.
Żydzi, w owym czasie, nie byli uważani przez Aliantów za osobny naród, byli po prostu w większości Polakami wyznania Mojrzeszowego, a jako Polakom nie należały im się specjalne względy. Oczywiście Alianci walczyli o wygrana wojnę i zwycięstwo nad Hitlerem. Gdyby angażowali w to humanitarne emocje ich efektywność w wojnie byłaby zmniejszona. Polscy Żydzi byli jedynie pionkami w strategicznej grze o wygranie wojny z Hitlerem.
Z ludzkiego punktu widzenia, Holocaust był wielka tragedia dla całej żydowskiej grupy etnicznej, szczególnie, że mord został popełniony przez ludzi, którzy szczycili się najwyższą kultura w Europie. Natomiast z globalnego punktu widzenia, mord na Żydach był tylko małą częścią ofiar II Wojny Światowej, które wyniosły około 60 milionów ludzi w tym 20 milionów obywateli byłego ZSSR.
Jan Czekajewski
Członek Polskiego Instytutu Naukowego w N.Y (PIASA)
czy Polacy, Amerykanie, Anglicy, Rosjanie mogli cos zrobić dla ratowania Żydów?
Ostatnio, często w prasie anglojęzycznej pojawiają się oszczerstwa, że Polacy milczeli, kiedy odbywała się tragedia żydowska a nawet sabotowali informacje na ten temat płynące z okupowanej Polski. Jest to wierutne kłamstwo w świetle pamiętników Jana Karskiego i Jana Nowaka Jeziorańskiego, którzy w czasie wojny, na zlecenie władz Polski Podziemnej, przemycili do Londynu i Nowego Jorku mikrofilmy o zbrodniach hitlerowskich na Żydach. Emisariusze ci rozmawiali na ten temat osobiście z Premierem Wielkiej Brytanii, Churchillem i Prezydentem USA, Roosveltem.
Wedle mych spekulacji, pole manewru Aliantów było bardzo ograniczone.
Rosjanie byli uwikłani w mordercza wojnę z Niemcami i tylko cudem, dzięki idiotycznym decyzjom Hitlera tej wojny nie wygrali. W swych pamiętnikach, Generał niemiecki Gehlen, szef wywiadu armii niemieckiej na froncie wschodnim, pisze, że proponował Hitlerowi, aby stworzył niepodlegle Państwo Ukraińskie, które sprzymierzone z Niemcami walczyłoby z Sowietami. Ukraińcy za cenę niepodległości, byli skłonni przyłączyć się do Hitlera i to przeważyłoby szanse wygrania wojny na korzyść Niemców. Na przeszkodzie stał fakt, że Ukraińcy byli Słowianami i na niepodległą Ukrainę, nawet sprzymierzona,
Hitler się nie zgodził. Rosjanie, którzy w milionach dostali się do niemieckiej niewoli, byli systematycznie zagładzani. Przypuszczać należy, że dużo więcej Rosyjskich jeńców wojennych zginęło z głodu niż Żydów w komorach gazowych. Zbrodnicze traktowanie rosyjskich jeńców widziałem, jako dzieciak, w Częstochowie.
Dla Rosjan sprawa Żydów w czasie wojny była naturalnie drugorzędna, jako że jeśliby wojnę przegrali to Rosjanie skończyli by podobnie jak Żydzi, jako, że Hitler nie ukrywał swych planów co zamierzał zrobić że wszystkim Słowianami,
Pozostaje wiec Wielka Brytania, której życie wisiało na włosku, nie tylko kiedy groziła jej inwazja niemiecka, ale prawie do końca wojny. Obawy były, że Hitler i Rosjanie mogą zawrzeć oddzielny pokój co skończyłoby się porażką Anglii i USA.
Ze strategicznego punktu widzenia wojna z Niemcami była totalna. Niemieckie miasta zostały obrócone w gruzy i setki tysięcy cywilnych Niemców zginęło od alianckich bombardowań. Obłędny plan niemiecki mordu na Żydach, ze strategicznego punktu widzenia nie wzmacniał pozycji niemieckiej, ale ją pogarszał. Skoncentrowanie Żydów w Gettach powodowało ich eliminacje z niemieckiej gospodarki, czyli osłabienie niemieckiego potencjału wojennego.
To samo dotyczy obozów koncentracyjnych jak Auschwitz., które wymagały nadzoru i eliminowały strażników z walk frontowych. Alianci poza bombardowaniem miast niemieckich nie mieli innej formy nacisku. Gdyby zagrozili Niemcom, że ich wymordują po wojnie tak jak oni mordują Żydów, wtedy wzmógł by się opór niemiecki i wojna by się przedłużyła.
Poza argumentami wyżej wymienionymi należy wspomnieć, że Alianci Zachodni nie byli specjalnie zainteresowani morderstwami przez Niemców na polskich Żydach. Od czasu odkrycia grobów polskich jeńców w Katyniu, i zerwaniu przez Stalina stosunków dyplomatycznych z Polskim Rządem w Londynie w kwietniu 1943r Anglicy byli bardzo źli na Polaków, że podnieśli ta sprawę publicznie, zagrażając w ten sposób interesom angielskim przez oskarżanie sojusznika jakom był Stalin, który był nieodzowny dla wygrania wojny.
Po tych wypadkach stosunki miedzy Anglikami i Rządem Polskim były prawie że wrogie, jak można wnioskować z pamiętników Karskiego i Jana Nowaka Jeziorańskiego.
Na dodatek, wielu żołnierzy Armii Andersa, składającej się w dużej części z byłych mieszkańców ziem zagarniętych przez Sowiety, po wiadomości o zbrodni sowieckiej w Katyniu i ugodzie Aliantów na zagarniecie przez Sowiety polskich ziem wschodnich, sympatyzowało z idea wycofania się Polaków z wojny.
W oczach Anglików, taka postawa równała się że zdrada.
Żydzi, w owym czasie, nie byli uważani przez Aliantów za osobny naród, byli po prostu w większości Polakami wyznania Mojrzeszowego, a jako Polakom nie należały im się specjalne względy. Oczywiście Alianci walczyli o wygrana wojnę i zwycięstwo nad Hitlerem. Gdyby angażowali w to humanitarne emocje ich efektywność w wojnie byłaby zmniejszona. Polscy Żydzi byli jedynie pionkami w strategicznej grze o wygranie wojny z Hitlerem.
Z ludzkiego punktu widzenia, Holocaust był wielka tragedia dla całej żydowskiej grupy etnicznej, szczególnie, że mord został popełniony przez ludzi, którzy szczycili się najwyższą kultura w Europie. Natomiast z globalnego punktu widzenia, mord na Żydach był tylko małą częścią ofiar II Wojny Światowej, które wyniosły około 60 milionów ludzi w tym 20 milionów obywateli byłego ZSSR.
Jan Czekajewski
Członek Polskiego Instytutu Naukowego w N.Y (PIASA)
Thursday, October 27, 2005
Kartki z Pamietnika o Zagładzie Żydow Częstochowskich
Columbus, Ohio, USA, 24 październik 2005
O Zagładzie Żydów Częstochowskich
Z okazji zbliżających się „Zaduszek”, pięknego święta , kiedy odwiedza się groby i wspomina zmarłych, należałoby także wspomnieć o współobywatelach religii żydowskiej, którzy zostali zamordowani przez niemieckich okupantów w poprzednim miesiącu , październiku roku 1942.
Tak się złożyło, przez przypadek lub przez diabelskie wyrachowanie , ze niemieccy hitlerowcy wybrali październik, miesiąc kiedy Żydzi zaczynają swój Nowy Rok, jako miesiąc masowego ich unicestwienia w Częstochowie. Ojciec mój Franciszek Czekajewski, urodzony w Przedborzu w roku 1890, pracował wtedy jako urzędnik w częstochowskiej papierni mieszczącej się przy ulicy Krakowskiej. Ponieważ tyły terenów papierni wychodziły na stacje kolejową gdzie ładowano Żydów do wagonów bydlęcych w drodze do komór gazowych Oświęcimia, obserwował ich tragedie i opisał emocjonalnie, w pamiętniku który pisał w czasie wojny.
Postanowiłem sięgnąć do tego pamiętnika i opublikować te właśnie strony, odnoszące się do „likwidacji” Getta w Częstochowie, dokumentujące słowami mego ojca współczucie jakie okazywał a także cierpienia Polaków- Katolików, którzy w tym samym czasie, sami byli wyznaczeni przez Niemców jako następni w kolejce do pieca krematoryjnego, po ich uprzednim zagłodzeniu i zniewoleniu. Pokazanie prawdy jest o tyle ważne, że nowa generacja Polaków nie zna historii tamtych czasów a to co podaje, ostatnimi laty, polska, a także zagraniczna, prasa o okupacji hitlerowskiej jest często wierutnym i tendencyjnym fałszerstwem. Polacy są perfidnie obwiniani o współpracę z Niemcami w Żydów zagładzie, a sama Polska przedstawiana jako kraj. Antysemitów. Najbardziej obelżywe dla mnie jak i dla pamięci mego ojca, są obelgi i fałszerstwa pisane w niektórych polskich gazetach i czasopismach, szukających każdej okazji aby zohydzić młodej generacji historie własnego kraju i zachowanie ich przodków w okresie II Wojny Światowej.
Być może opublikowanie tych trzech stron pamiętnika, pozwoli przeciwstawić się fali oszczerstw, które gotują dla nas media.
Pozostaje z szacunkiem,
Dr.inz. Jan Czekajewski
Członek Polskiego Instytutu Naukowego w N.Y. (PIASA),USA
E-mail: janczek@aol.com
Pisze Franciszek Czekajewski:
-98-
O Zagładzie Żydów Częstochowskich
Z okazji zbliżających się „Zaduszek”, pięknego święta , kiedy odwiedza się groby i wspomina zmarłych, należałoby także wspomnieć o współobywatelach religii żydowskiej, którzy zostali zamordowani przez niemieckich okupantów w poprzednim miesiącu , październiku roku 1942.
Tak się złożyło, przez przypadek lub przez diabelskie wyrachowanie , ze niemieccy hitlerowcy wybrali październik, miesiąc kiedy Żydzi zaczynają swój Nowy Rok, jako miesiąc masowego ich unicestwienia w Częstochowie. Ojciec mój Franciszek Czekajewski, urodzony w Przedborzu w roku 1890, pracował wtedy jako urzędnik w częstochowskiej papierni mieszczącej się przy ulicy Krakowskiej. Ponieważ tyły terenów papierni wychodziły na stacje kolejową gdzie ładowano Żydów do wagonów bydlęcych w drodze do komór gazowych Oświęcimia, obserwował ich tragedie i opisał emocjonalnie, w pamiętniku który pisał w czasie wojny.
Postanowiłem sięgnąć do tego pamiętnika i opublikować te właśnie strony, odnoszące się do „likwidacji” Getta w Częstochowie, dokumentujące słowami mego ojca współczucie jakie okazywał a także cierpienia Polaków- Katolików, którzy w tym samym czasie, sami byli wyznaczeni przez Niemców jako następni w kolejce do pieca krematoryjnego, po ich uprzednim zagłodzeniu i zniewoleniu. Pokazanie prawdy jest o tyle ważne, że nowa generacja Polaków nie zna historii tamtych czasów a to co podaje, ostatnimi laty, polska, a także zagraniczna, prasa o okupacji hitlerowskiej jest często wierutnym i tendencyjnym fałszerstwem. Polacy są perfidnie obwiniani o współpracę z Niemcami w Żydów zagładzie, a sama Polska przedstawiana jako kraj. Antysemitów. Najbardziej obelżywe dla mnie jak i dla pamięci mego ojca, są obelgi i fałszerstwa pisane w niektórych polskich gazetach i czasopismach, szukających każdej okazji aby zohydzić młodej generacji historie własnego kraju i zachowanie ich przodków w okresie II Wojny Światowej.
Być może opublikowanie tych trzech stron pamiętnika, pozwoli przeciwstawić się fali oszczerstw, które gotują dla nas media.
Pozostaje z szacunkiem,
Dr.inz. Jan Czekajewski
Członek Polskiego Instytutu Naukowego w N.Y. (PIASA),USA
E-mail: janczek@aol.com
Pisze Franciszek Czekajewski:
-98-
4.X.1942 r.
Dziś w rannych godzinach odszedł ż Częstochowy 5-ty z kolei, kilkutysięczny transport Żydów wysiedlonych z naszego miasta. Ładowano ich na stacji. towarowej Warta, tuż przy fabryce, w której pracuję i miałem możliwość patrzeć na ten istotnie smutny obraz. Biedacy, porzuciwszy cały swój dobytek, idą w nieznane z małymi tobołkami na plecach do których jeszcze bardzo często zaglądają przedstawiciele władzy, zabierając z nich dosłownie wszystko co im do gustu, przypadnie, ściągają z nóg lepsze obuwie, zdejmują palta, koce, biżuterię.Idą starzy, młodzi, dzieci, te ostatnie płaczliwie kwilą na upadających ze zmęczenia barkach rodziców czy bliskich. Podwożą na wozach chorych i kaleki, a wszystko to w nie do wiary szybkim tempie, smagane biczami albo dla odmiany pałkami gumowymi. Zamyka się ich na głucho w wypchanych po brzegi (pono po 100 osób) w bydlęcych wagonach. Krążą wieści, ze wiele znanych w mieście rodzin żydowskich przed wysiedleniem skończyło samobójstwem. Transporty żydowskie, jak twierdzą, kierowani są gdzieś w okolice stacji kolejowej Małkinia.Opróżniona dzielnica żydowska czyni dziś niesamowite wrażenie, chwilami zdawać by się mogło, że właśnie tymi ulicami przeszła dżuma i zarazą swą wykosiła tu wszystkich. Otwarte okna, balkony zieją głuchą pustka swych wnętrz, wiatr targa oknami, leci szkło na chodniki i puste podwórka. I tylko od czasu do czasu widzi się żandarmów sunących wzdłuż wyludnionych ulic, względnie żołnierzy Ukraińców, utrzymujących straż w Getcie. Ciszę zamierającej dzielnicy przerywa od czasu do czasu suchy strzał karabinu zwiastujący, ze znowu ktoś tam wyzionął ducha. W omawianej tu dzielnicy zginęło pono dwu….(slowo nie czytelne, być może dwudziestu lub dwustu) Polaków, niosących pomoc Żydom, względnie próbującym jeszcze niebezpiecznego handlu, świadczą o tym wielkie zbiorowe mogiły przy ulicy Kawiej.
-99-
Narazić obserwuje się taki stan rzeczy, że niektóre fabryki i zakłady pracy zatrzymały pewien kontyngent Żydów- mężczyzn jako swych robotników, względnie fachowców, są to przeważnie zakłady należące do grupy A. W innych przedsiębiorstwach, które do ostatnich wypadków zatrudniały znaczne ilości Żydów, brak ich dał się mocno w znaki, na przykład papiernia, w której obecnie pracuję, na skutek odpływa Żydów, zmuszoną była zawiesić czynności aż do czasu jakiejś reorganizacji. Teściowie - Borkiewiczowie otrzymali oficjalne wymówienie mieszkania, które mają opuścić z końcem października.W Częstochowie i okolicy, zwłaszcza po wsiach słyszy się o masowych łapankach ludzi, których przymusowo wywożą do Niemiec. Setki podróżnych zabranych z pociągów, przybywających ostatnio do Częstochowy, również znalazło się dziś w drodze do Raichu, słowem nigdzie człek niepewny. Krążą również pogłoski o masowym wysiedlaniu Polaków z Częstochowy. Czekają nas jeszcze ciężkie chwile nim się ta okropna wojna skończy, a tu trzeba przyznać, że nic nie zwiastuje rychłego jej końca. Według oficjalnej prasy niemieckiej, od paru już tygodni toczą się niebywale ciężkie walki o Stalingrad. Są wszystkich innych odcinkach rozległego frontu wschodniego atakują bolszewicy, ale jak dotąd bez większych rezultatów.Na Kaukazie z trudem i powoli ale wciąż naprzód posuwają się Niemcy. W dalszym ciągu utrzymuje się sucha i słoneczna pogoda. Przed paru dniami rozmawiałem z Ukraińcami z okolic Połtawy, udającymi się na roboty rolne do Niemiec, powiadali, że na całej Ukrainie od paru tygodni panuje niebywała posucha. Masowy odpływ z ojczyzny tłumaczą wielka bieda, jaka się wytworzyła w zburzonych miastach i większych centrach przemysłowych Ukrainy, oraz nakazem władz, na mocy której wywożą milionowe chyba rzesze młodzieży ukraińskiej, zwłaszcza rolniczej., ze bolszewikom nie udało się doszczętnie wytępić religii
u swych obywateli, świadczą krzyżyki na piersiach moich przygodnych rozmówców.
-100-
18.X.1942 r.
-99-
Narazić obserwuje się taki stan rzeczy, że niektóre fabryki i zakłady pracy zatrzymały pewien kontyngent Żydów- mężczyzn jako swych robotników, względnie fachowców, są to przeważnie zakłady należące do grupy A. W innych przedsiębiorstwach, które do ostatnich wypadków zatrudniały znaczne ilości Żydów, brak ich dał się mocno w znaki, na przykład papiernia, w której obecnie pracuję, na skutek odpływa Żydów, zmuszoną była zawiesić czynności aż do czasu jakiejś reorganizacji. Teściowie - Borkiewiczowie otrzymali oficjalne wymówienie mieszkania, które mają opuścić z końcem października.W Częstochowie i okolicy, zwłaszcza po wsiach słyszy się o masowych łapankach ludzi, których przymusowo wywożą do Niemiec. Setki podróżnych zabranych z pociągów, przybywających ostatnio do Częstochowy, również znalazło się dziś w drodze do Raichu, słowem nigdzie człek niepewny. Krążą również pogłoski o masowym wysiedlaniu Polaków z Częstochowy. Czekają nas jeszcze ciężkie chwile nim się ta okropna wojna skończy, a tu trzeba przyznać, że nic nie zwiastuje rychłego jej końca. Według oficjalnej prasy niemieckiej, od paru już tygodni toczą się niebywale ciężkie walki o Stalingrad. Są wszystkich innych odcinkach rozległego frontu wschodniego atakują bolszewicy, ale jak dotąd bez większych rezultatów.Na Kaukazie z trudem i powoli ale wciąż naprzód posuwają się Niemcy. W dalszym ciągu utrzymuje się sucha i słoneczna pogoda. Przed paru dniami rozmawiałem z Ukraińcami z okolic Połtawy, udającymi się na roboty rolne do Niemiec, powiadali, że na całej Ukrainie od paru tygodni panuje niebywała posucha. Masowy odpływ z ojczyzny tłumaczą wielka bieda, jaka się wytworzyła w zburzonych miastach i większych centrach przemysłowych Ukrainy, oraz nakazem władz, na mocy której wywożą milionowe chyba rzesze młodzieży ukraińskiej, zwłaszcza rolniczej., ze bolszewikom nie udało się doszczętnie wytępić religii
u swych obywateli, świadczą krzyżyki na piersiach moich przygodnych rozmówców.
-100-
18.X.1942 r.
Ubiegły tydzień upłynął nam częstochowianom pod znakiem masowychłapanek. Zaczęło się od kupców. Otóż na mocy jakiegoś tam zarządzenia.wezwano wszystkich kupców do stawienia się w poniedziałek do sali kina "Luna".W pewnej chwili zamknięto wszystkie wejścia i wyjścia, a na estradzie zjawił się burmistrz, obwieszczając zebranym, że Niemcy, na skutek prowadzonej wojny, potrzebują dużo rąk do pracy w ich rodzinnych stronach i dlatego zebrani tu kupcy znajdą tam szerokie pole do działania, troskliwą opiekę, odpowiednie wyżywienie, oraz wynagrodzenie. Koniec -końcem przymusowej emigracji ulegli obecni w wieku od 18 - 55 lat życia. Kiedy odpłynął transport podstępnie przychwyconych kupców, przyszłakolej na robotników fabrycznych. ,
W czwartek 15.X. o godz. 14.00 na teren kilku większych fabryk naszego miasta wkroczyło wojsko względnie żandarmeria. Według z góry przygotowanych list zabrano pokaźny odsetek młodzieży w wieku od 16 - 55 lat. Omawianym tu "brankom” towarzyszyły przygnębiające sceny. Co i rusz wzywano pogotowie aby cucić względnie ratować omdlałych i chorych. Pod bramami zamkniętych fabryk w międzyczasie zebrały się tłumy rodzin i bliskich aby chociaż w ostatniej chwili, bodaj daleka, popatrzeć na swoich. Po paru godzinach męczącego wyczekiwania rozwarły się bramy i ruszyły ciężarowe samochody pełne zrozpaczonych, naszych biedaków, odstawianych pod silną eskortą na punkt zbiorczy.Dziś właśnie w godzinach między 11- 12-odchodził na zachód transport. częstochowskich robotników wyłapanych w czwartek, oczywiście po krótkiejkwarantannie i selekcji osobistej. Zebrane tłumy rodzin tylko z daleka mogły przyglądać się odjeżdżającym.
W czwartek 15.X. o godz. 14.00 na teren kilku większych fabryk naszego miasta wkroczyło wojsko względnie żandarmeria. Według z góry przygotowanych list zabrano pokaźny odsetek młodzieży w wieku od 16 - 55 lat. Omawianym tu "brankom” towarzyszyły przygnębiające sceny. Co i rusz wzywano pogotowie aby cucić względnie ratować omdlałych i chorych. Pod bramami zamkniętych fabryk w międzyczasie zebrały się tłumy rodzin i bliskich aby chociaż w ostatniej chwili, bodaj daleka, popatrzeć na swoich. Po paru godzinach męczącego wyczekiwania rozwarły się bramy i ruszyły ciężarowe samochody pełne zrozpaczonych, naszych biedaków, odstawianych pod silną eskortą na punkt zbiorczy.Dziś właśnie w godzinach między 11- 12-odchodził na zachód transport. częstochowskich robotników wyłapanych w czwartek, oczywiście po krótkiejkwarantannie i selekcji osobistej. Zebrane tłumy rodzin tylko z daleka mogły przyglądać się odjeżdżającym.
Jan Czekajewski o Polskiej Gospodarce- Rozmawiał Lech Niekrasz
Dr inż. Jan Czekajewski, absolwent Politechniki Wrocławskiej i Uniwersytetu w Uppsali, nadto członek Polskiego Instytutu Naukowego (PIASA) w Nowym Jorku, kieruje doskonale prosperującą w Columbus, stan Ohio, firmą Columbus Instruments. Utrzymując od lat kontakt ze swoim krajem ojczystym, dr Czekajewski żywo interesuje się polską gospodarką i jej stanem po latach
tzw. transformacji ustrojowej.
Trzeba docenić swoje własne wartości
- Jest Pan laureatem fundowanej przez firmę Ernst and Young nagrody imienia Thomasa Alvy Edisona. Jakie należy spełniać kryteria, by zostać laureatem tej nagrody?
Trzeba docenić swoje własne wartości
- Jest Pan laureatem fundowanej przez firmę Ernst and Young nagrody imienia Thomasa Alvy Edisona. Jakie należy spełniać kryteria, by zostać laureatem tej nagrody?
- - Przyznam, że sam się zastanawiałem, dlaczego zostałem prymusem w kategorii wysokiej technologii, ponieważ stosowana w mojej firmie technologia nie jest najwyższa. Wydaje mi się, że tym, co mogło zafrapować audytorów z Ernst and Young, był sposób, w jaki prowadzę moją firmę oraz, być może, jej geneza, która w Stanach Zjednoczonych jest na ogół niespotykana. Do Ameryki przyjechałem praktycznie bez grosza i postanowiłem wykorzystać swoje wynalazki, jakie powstały na uniwersytecie w Uppsali, nie korzystając z żadnych kredytów czy pożyczek. Dzisiaj zatrudnia ona 45 do 50 ludzi. Wartość sprzedaży w zeszłym roku wyniosła osiem milionów dolarów, ale z duzym procentowo dochodem . I tak jest od początku istnienia firmy, kiedy jedynym jej pracownikiem byłem ja sam. Dlaczego o tym mówię i jakie to ma znaczenie dla sytuacji w Polsce? Mówię dlatego, że moja sytuacja w Stanach Zjednoczonych była bardzo podobna do tej, w jakiej znaleźli się po upadku PRL-u polscy przedsiębiorcy, którzy byli tak samo goli jak ja byłem goły na początku, czyli w 1970 roku. Ale ja wykorzystałem swój kapitał umysłowy i energię, jaką wtedy miałem, do zbudowania firmy, która w swojej wąskiej dziedzinie biotechnologii oraz instrumentów do badań medycznych liczy się dzisiaj na świecie, ponieważ sprzedaję do ponad 50 krajów! Śmiem twierdzić, że podobne możliwości istniały potencjalnie również w Polsce, ale rządy tak zwane posierpniowe nie stworzyły odpowiednich warunków dla rozwoju tego rodzaju małych firm.
- Nie jest Pan jedynym polskim przedsiębiorcą, który zrobił karierę w USA. Jakiej skali potencjał finansowy, intelektualny oraz w dziedzinie know-how reprezentuje dzisiaj Polonia Amerykańska?
- Nie znam, niestety, odnośnej statystyki na ten temat ani też nie są mi znane stowarzyszenia polskich biznesmenów na terenie Stanów Zjednoczonych Jestem natomiast członkiem Polskiego Instytutu Naukowego w Nowym Jorku, zrzeszającym głównie akademików. Sądzę jednak, że Polonia Amerykańska, a zwłaszcza jej młodsza generacja, ma niewielu przedstawicieli w biznesie. Wielu jest Polaków, którzy zrobili karierę w administracji biznesu, natomiast bardzo niewielu założyło własne firmy. Wynika to do pewnego stopnia z tego, że ci, którzy wyjeżdżali w latach sześćdziesiątych i późniejszych, byli często ludźmi z dyplomami uniwersyteckimi i trafili na uniwersytety, robiąc kariery naukowe. I tym różnią się Polacy od innych
nacji, jak Koreańczycy, Chińczycy, Włosi czy Grecy, którzy mając mniejsze szanse pracy na uniwersytetach zostali zmuszeni przez sytuację do założenia własnych firm. Polska imigracja lat ostatnich nie bardzo wiedziała, na czym polega prowadzenie biznesu. Potencjał intelektualny Polonii na pewno istnieje, ale ja nie widziałbym wielkiej grupy polskich biznesmenów, w tym i siebie, którzy byliby w stanie prowadzić interesy w Polsce. Ja osobiście jestem człowiekiem bogatym nawet na skalę amerykańską, ale do tego, żeby otwierać filie przedsiębiorstwa, trzeba być bardzo bogatym. Nie wystarczy kilka, ale potrzeba kilkadziesiąt albo i kilkaset milionów dolarów, żeby efektywnie inwestować.
nacji, jak Koreańczycy, Chińczycy, Włosi czy Grecy, którzy mając mniejsze szanse pracy na uniwersytetach zostali zmuszeni przez sytuację do założenia własnych firm. Polska imigracja lat ostatnich nie bardzo wiedziała, na czym polega prowadzenie biznesu. Potencjał intelektualny Polonii na pewno istnieje, ale ja nie widziałbym wielkiej grupy polskich biznesmenów, w tym i siebie, którzy byliby w stanie prowadzić interesy w Polsce. Ja osobiście jestem człowiekiem bogatym nawet na skalę amerykańską, ale do tego, żeby otwierać filie przedsiębiorstwa, trzeba być bardzo bogatym. Nie wystarczy kilka, ale potrzeba kilkadziesiąt albo i kilkaset milionów dolarów, żeby efektywnie inwestować.
- Środowiska emigracji z Irlandii, Włoch czy Grecji wspomagają we wszelki możliwy sposób kraje swojego pochodzenia. Dlaczego potencjał Polonii Amerykańskiej taki jaki jest nie posiada wciąż swego udziału w rozwoju „starego kraju”?
- Jak już powiedziałem, zajmujący się w Ameryce biznesem Polacy nie dysponują w większości kapitałem extra, który mogliby zainwestować we własnym kraju, ale do tego nie tylko jest konieczny kapitał. Nie mniej ważny jest też klimat, który zachęcałby do podejmowania tego rodzaju działalności. Tymczasem ja odczuwam w dalszym ciągu pewnego rodzaju rezerwę bądź niechęć wobec tych, którzy wyjechali z kraju i tym samym stali się zdrajcami ojczyzny. Polacy, którzy zostali w ojczyźnie, uważają, że są ofiarami systemu, że oni tutaj cierpieli i znosili komunizm, a myśmy wyjechali i opływali w dostatki. I trudno z taką opinią dyskutować.
- Korzystając z okazji podzielę się tutaj pewnym doświadczeniem związanym z moim zamiarem ufundowania tablicy pamiątkowej ku czci profesorów-założycieli katedry elektroniki na wydziale łączności Politechniki Wrocławskiej, na której studiowałem. Ci ludzie już nie żyją i pamięć o nich zaczyna ginąć. Wydział ten powstał w 1952 roku i ja byłem jednym z pierwszych studentów. Wyraziłem więc gotowość ufundowania granitowej tablicy, na której zostaną utrwalone nazwiska tych profesorów, a tablica będzie wmurowana w ścianę budynku przy ulicy Prusa we Wrocławiu. Spotkałem się z wieloma zarzutami, między innymi z takim, że staram się utrwalić pamięć o sobie i że jeśliby każdy z dorobkiewiczów, a dosłownie użyto tego określenia, chciał umieszczać takie tablice, to zabrałoby ścian gmachu Politechniki Wrocławskiej! Podejrzewam, że jednym z powodów tej niechęci było moje życzenia, by w podpisie na samym końcu figurowało moje nazwisko jako fundatora, który jest prezesem firmy Columbus Instruments w Ohio. Chodziło mi nie o rozsławienie swojego nazwiska, ale o zwrócenie uwagi dzisiejszych studentów na fakt, że ich wykształcenie na tej politechnice ma wartość międzynarodową i że jeden z jej absolwentów odniósł znaczy sukces zagranicą. Rada wydziału utrąciła jednak tę sprawę, co dało mi wiele do myślenia na temat atmosfery wokół biznesu i braku szacunku dla ludzi, którzy drogą naukową zrobili pieniądze. Naukową, ponieważ ja wytwarzam aparaturę, którą sprzedaję znanym na całym świecie uniwersytetom, w tym również i polskim.
- Polska dzisiejsza jest inna niż ta, którą opuszczał Pan przed wielu laty. Co Pan, jako przedstawiciel biznesu polonijnego w USA, sądzi na temat procesu tzw. transformacji ustrojowej w Polsce po 1989 roku oraz jej skutków?
- Ja bywałem w Polsce w latach 1989-1990 i w następnych przynajmniej dwa razy do roku i byłem pod wrażeniem zmian, jakie zachodziły w pierwszych zwłaszcza latach po upadku PRL-u. I na początku wydawało mi się, że zanosi się na gwałtowny rozwój polskiego biznesu. W miarę upływu czasu stwierdzałem jednak wzrost biurokracji i ograniczanie wolności gospodarowania. Moja siostra prowadziła przez jakiś czas małą firmę produkującą zabawki, ale ją w końcu zamknęła i opowiadała mi o nieprawdopodobnie drobiazgowych i tragikomicznych kontrolach skarbowych, które powodują zwalnianie obrotów firmy, bowiem odwracają uwagę od produkcji. Prowadząc firmę w Stanach Zjednoczonych, miałem tylko trzy kontrole podatkowe, czyli jedną na dziesięć lat. Stwierdzam też, że w Polsce nastąpiła kryminalizacja prawa podatkowego i jednym z głównych narzędzi represji jest bezpodstawne często wsadzanie ludzi do kryminału. Dzisiaj przeczytałem w „Rzeczypospolitej” o tym, że Bank Światowy opracował statystykę dotyczącą klimatu rozwoju biznesu w różnych krajach, lokując Polskę na pięćdziesiątym którymś miejscu! Rozmawiam w Polsce z młodymi ludźmi i dowiaduję się, że oni chcą uciekać z ojczyzny, a to oznacza upływ krwi narodu. Ci ludzie potrzebują pracy i jedyna droga do tworzenia miejsc pracy prowadzi poprzez stworzenie klimatu dla rozwoju małego biznesu, gdyż ten biznes z Polski nie ucieknie.
Wielkie firmy są zainteresowane zdobywaniem rynku dla własnej produkcji, mając nadprodukcję we własnych krajach. Dlatego najważniejsze jest dla nich w Polsce zdobycie rynku. A jeśli nawet uruchamiają tutaj jakąś produkcję, to centra badawczo-inżynieryjne, w których powstają nowe produkty, utrzymują we własnych krajach, tworząc w Polsce stanowiska pracy nie dla inżynierów, ale dla nisko płatnych ekspedientów. W dowolnym momencie wielkie firmy mogą zwinąć interes i Polska zostanie na lodzie. Jeśli nowy rząd nie stworzy właściwego klimatu dla rozwoju małych firm, to będzie w Polsce bardzo źle. Rząd powinien maksymalnie ograniczyć ilość biurokratycznych przepisów i umożliwić tym samym przedsiębiorcom skoncentrowanie się na działalności produkcyjnej. Chodziłoby też o zmianę mentalności polskiego społeczeństwa, które powinno sobie uświadomić, że przedsiębiorca jest elementem wysoce wartościowym
- Czy i w jakiej mierze wpłynęło to wszystko na odwrócenie się kapitału polonijnego od „starego kraju”?
- Znowu powracamy do kwestii kapitału, a to jest błąd! Kapitał w rozumieniu polskim jest wielką sumą dolarów, które mogą napłynąć z zagranicy do kraju. W moim przekonaniu największy kapitał, jaki istnieje, jest w Polsce, a jest to kapitał energii, kapitał pomysłów i kapitał intelektualny oraz kapitał w postaci ludzi, którzy są chętni do pracy za stosunkowo niskie, przynajmniej na razie, uposażenie. W Stanach Zjednoczonych pytają mnie, skąd wziąłem pieniądze na rozwój swojej firmy i jak zostałem laureatem nagrody firmy Ernst and Young. Odpowiadam im, że wykorzystałem swój własny kapitał intelektualny. To były moje pomysły i moja praca, która była bardzo ciężka na samym początku, kiedy byłem założycielem, właścicielem, buchalterem i sprzedawcą w jednej osobie. Zamiast liczyć na fałszywie widzianą Polonię Amerykańską, trzeba docenić swoje własne wartości. Tymczasem w Polsce dominuje poczucie niedowartościowania i niewiary w siebie, co prześladuje Polaków bardziej niż wszystko inne.
Kiedy jako młody 25 letni chłopak wróciłem ze Szwecji po praktyce naukowej na Uniwersytecue w Uppsali, a było to w latach sześćdziesiątych, i próbowałem uruchomić produkcję aparatu medycznego opartego na moim własnym wynalazku, doszło do rozmowy z ministrem Chylińskim, który był odpowiedzialny razem z wicepremierem Szyrem za sprawy nauki i techniki. Minister Chyliński mnie zapytał, czy aparat ten jest już produkowany zagranicą. Dowiadując się, że jest on oparty na moim wynalazku, zapytał: proszę pana, jak nie jest produkowany zagranicą, to jaką on ma wartość? I tego rodzaju mentalność pokutuje w Polsce nadal. Przekonanie, że ktoś z zagranicy ustawi w Polsce produkcję, jest bardzo błędne. Ktokolwiek przyjeżdża do Polski, jest głównie zainteresowany we własnym wyłącznie interesie.
- Wiele mówi się o potrzebie zmian w polityce gospodarczej, która jaka jest, każdy widzi. Co, zdaniem Pana, winien uczynić rząd polski dla zainteresowania kapitału polonijnego w USA inwestowaniem i szerzej, współpracą ze „starym krajem”?
- Kapitał polonijny z Ameryki nie napłynie, bo w gruncie rzeczy nie istnieje, a jeśli istnieje, to nie jest wielki. Polonię Amerykańska tworzą dwie kategorie. Są to ludzie w średniej klasie, którzy źle nie zarabiają, ale wydają prawie wszystko na dostatnie życie i na domy, ale to nie są milionerzy, których kapitał liczyłby się w inwestycjach. Druga kategoria – to ludzie z dyplomami, a więc naukowcy na uniwersytetach. Jest to również klasa średnia, która się cieszy z czekającej ją wysokiej emerytury, ale i ona nie ma pieniędzy na ryzyko w biznesie.
- Co skłoniłoby Pana osobiście do podjęcia działalności gospodarczej w Polsce?
- Gdyby firma moja była odpowiednio duża i miałoby sens otwarcie filii w Polsce, to wszelkie związane w otwarciem firmy formalności musiałyby być maksymalnie proste. Nie byłbym w stanie czekać miesiącami na różnego rodzaju zezwolenia i licencje. Koledzy opowiadają mi o korupcji, a ja przez 35 lat prowadzenia firmy w Stanach Zjednoczonych nie zapłaciłem ani centa łapówki. Nie chciałby jednak tutaj osądzać tych, którzy je dają i biorą. Najgorsze jest to, że w systemie, w którym się płaci łapówki, dokładnie nie wiadomo, ile płacić. Przejrzystość biznesu jest ważniejsza od kosztów. Jeśli dokładnie wiadomo, co ile kosztuje, to można to w kalkulować w cenę, ale jeśli, jak to w Polsce bywa, dzieje się to na zasadzie „pan wie, co ja myślę” albo „pan wie, a ja rozumiem”, to jak na takiej podstawie można prowadzić interesy?
- Gdyby firma moja była odpowiednio duża i miałoby sens otwarcie filii w Polsce, to wszelkie związane w otwarciem firmy formalności musiałyby być maksymalnie proste. Nie byłbym w stanie czekać miesiącami na różnego rodzaju zezwolenia i licencje. Koledzy opowiadają mi o korupcji, a ja przez 35 lat prowadzenia firmy w Stanach Zjednoczonych nie zapłaciłem ani centa łapówki. Nie chciałby jednak tutaj osądzać tych, którzy je dają i biorą. Najgorsze jest to, że w systemie, w którym się płaci łapówki, dokładnie nie wiadomo, ile płacić. Przejrzystość biznesu jest ważniejsza od kosztów. Jeśli dokładnie wiadomo, co ile kosztuje, to można to w kalkulować w cenę, ale jeśli, jak to w Polsce bywa, dzieje się to na zasadzie „pan wie, co ja myślę” albo „pan wie, a ja rozumiem”, to jak na takiej podstawie można prowadzić interesy?
I tutaj chciałbym dokonać pewnej ekstrapolacji tej kwestii na grunt polskiej polityki zagranicznej, a ściślej mówiąc odnieść się do tego, jak Polska negocjowała swoje zaangażowanie w Iraku. Polacy, z którymi rozmawiałem na ten temat, mieli nadzieję, że Amerykanie zrewanżują się w jakiś sposób za wysłanie polskiego wojska do Iraku. Skoro jednak Polska już się bez żadnych warunków zaangażowała, to w myśl zasady, że jak ktoś jest głupi, to trudno mu pomóc, Amerykanie doszli do wniosku, że właściwie nie ma już z Polakami o czym gadać. Tymczasem trzeba było negocjować od samego początku i Amerykanie stwierdziliby, że bez odpowiedniego rewanżu Polacy do Iraku nie pójdą. Słyszę teraz, że Amerykanie obiecali sto milionów dolarów. Jeden biurowiec w Nowym Jorku kosztuje więcej, a i tych małych pieniędzy nie można do dzisiaj wydusić od Amerykanów mimo, że prezydent obiecuje, że załatwi, ale wszystko zależy od kongresu. I tak sprawa wędruje od Annasza i Kajfasza. Dowodzi to tylko nieumiejętności poruszania się przez rząd polski w polityce międzynarodowej, w czym dopatruję się pokutującej wciąż jeszcze mentalności komunistycznej. Negocjacje ze Związkiem Radzieckim to było coś innego i taka uległa postawa miała swoje uzasadnienie, ale czasy się zmieniły i dzisiaj negocjowanie na takich zasadach jak ze Związkiem Radzieckim jest pozbawione sensu. Jedyną rzeczą, jakiej Amerykanie nie lubią, są sługusi. I jeśli ktoś stara się im na siłę przypodobać i czynić to, o co oni nie proszą, spodziewając się, że coś za to dostanie, to się bardzo myli. Może najwyżej dostać kopa. Ja Polakom tłumaczę: trzeba podnieść się z kolan, na których staliśmy przed Moskwą, i rozmawiać z Zachodem na stojąco, a wyście wykonali tylko w tył zwrot i zaczęliście bić czołem Zachodowi. Nie zostało to docenione ani w Berlinie, ani w Brukseli, a szczególnie w Waszyngtonie, gdzie będą się z Polaków tylko śmiać, ponieważ Ameryka, dla której chcecie być pomostem między nią a Europą Wschodnią, nie potrzebuje koni trojańskich. Zajmując taką postawę można co najwyżej zostać trojańskim osłem. Potrzebny byłby tutaj ktoś na skalę Józefa Piłsudskiego, który przestrzegał przed ślepym uleganiem Zachodowi. Liczenie wciąż na to, że ktoś coś dla nas i za nas załatwi, jest zupełnie błędne.
Rozmawiał Lech Z. Niekrasz
Rozmawiał Lech Z. Niekrasz
Powyższy wywiad ukazał sie drukiem w tygodniku "Najwyższy Czas", Numer 44-45
z datą 29 pażdziernika 2005r.
z datą 29 pażdziernika 2005r.
Monday, October 03, 2005
Balia QM2 przez Atlantyk
Pod wpływem filmów archiwalnych, oglądanych w telewizji w bezsenne noce, nasunął się nam pomysł podroży statkiem transatlantyckim QM-2 z Nowego Jorku do Anglii, mając nadzieję że doświadczymy atmosfery lat 20-tych i 30-tych XX wieku, kiedy to wyższe sfery społeczne podróżowały przez Atlantyk w pełnym luksusie zabawiając się elegancką konwersacją z pięknymi damami i słynnymi aktorami. Muszę przyznać, że do tej tęsknoty za minioną świetnością przyczyniła się reklama nowego, niedawno oddanego do użytku, transatlantyku Queen Mary 2, największego jak dotychczas statku pasażerskiego naszych czasów.
W gruncie rzeczy była to decyzja powtórna, czyli odmrożona, jako że na podobną podróż zapisaliśmy się z mą małżonką ,Laurą, już w roku ubiegłym. Tu muszę nadmienić, że ma małżonka obok obowiązków nałożnicy , piastuje jednocześnie funkcje mego doradcy od spraw upłynnienia masy spadkowej i jest zaangażowana w opracowywaniu nowych „technologii” przydatnych do obniżania podatku spadkowego w myśl zasady: „do grobu tego nie zabierzesz”.
W zeszłym roku miała to być podroż w dziewiczym rejsie statku QM2 w towarzystwie samej śmietanki gwiazd Hollywoodu. Niestety obecność takiego doborowego towarzystwa miała także swa stronę ujemną, jako że napawała nas obawą że terroryści zechcą statek zbombardować dla reklamy swych religijno-politycznych celów.
Strach wziął górę nad chęcią ocierania się łokciami z gwiazdami Hollywoodu i dlatego też z podroży dziewiczej żeśmy zrezygnowali tracąc przy tym znaczną sumę depozytu. Mam za to poważny żal i rachunek do uregulowania w stosunku do terrorystów islamskich, którym wyślę fakturę z wyszczególnieniem kosztów poniesionych, jak tylko CIA przyśle mi ich właściwy adres z adresem jaskini i współrzędnymi geograficznymi. W tym roku jednak, wierząc zapewnieniom mego prezydenta, że wszystkich terrorystów zatrudnił na Bliskim Wschodzie i dlatego nie mają czasu na zajęcia nadobowiązkowe na Atlantyku, chęci podróży statkiem przez Atlantyk przeważyły nad strachem i drugiego września 2005 roku zaokrętowaliśmy się na tego molocha, albo balię, w Nowym Jorku zmierzając do Southampton w Anglii.
Już na samym początku podroży odniosłem wrażenie, że dyrekcja słynnej linii Cunard, do której dzisiaj należy statek QM2 a kiedyś także należał tragicznie zatopiony „Titanic”, robi groszowe oszczędności. Nie witała nas ani żegnała żadna orkiestra dęta, rżnięta lub przynajmniej strażacka, jak to widziałem na starych filmach. Przy odbijaniu od mola w Nowym Jorku towarzyszyły nam jednak dwie policyjne motorówki i unoszący się nad statkiem policyjny helikopter,. Jak się później okazało ta policyjna obstawa była z powodu obecności na pokładzie byłego ambasadora amerykańskiego w Iraku, Paula Bremera. Jego obecność była chyba większa atrakcja dla terrorystów niż Gwiazdy Filmowe w czasie podróży dziewiczej, z której żeśmy zrezygnowali w zeszłym roku. Kiedyśmy odbijali z portu morze było spokojne i sylwetki wieżowców Nowego Jorku błyszczały w zachodzącym słońcu. Widok ten, dostępny darmowo, rekompensował w pewnej mierze brak pożegnalnej orkiestry. Zresztą cala 6 dniowa podróż odbyła się po bardzo spokojnym Atlantyku po części we mgle, także darmowej. Po odbiciu od mola w Nowym Jorku udaliśmy się do naszej kabiny klasy „Princess”(Księżniczki) na pokładzie 10-tym, która aczkolwiek obszerna i wygodna nie opływała luksusem. Widocznie luksus został zarezerwowany dla klasy „ Queen”(Królowej), mieszczącej się o piętro wyżej, gdzie jednak nas, parweniuszy i plebejuszy nie wpuszczano. Liczyłem na kryształy i wystrój kabiny boazerią mahoniowa a przynajmniej z drzewa wiśniowego, natomiast to co zastałem przypominało mi mieszaninę wzorów CEPELI z IKEA, w stylu „jasna sosna”. Statek był jednak wielgachny, 345 metrów długi , 72 metry wysoki tak, że patrząc wzdłuż korytarza , widok ściany tylnej perspektywicznie zlewał się w jeden punkt. Statek ten kosztował 800 milionów dolarów, ale na mahoniu zaoszczędzono a także na wielu innych detalach jak np. na butelkowanej wodzie mineralnej w kabinie, za którą kazano płacić $3. Następną irytującą oszczędnością był parszywej jakości telewizor. Widocznie za pomocą dochodów ze sprzedaży wody mineralnej armator spłaca pożyczkę bankowa na budowę statku. Kabiny były wyposażone w telewizory o ekranie 17 cali, ze starą lampą kineskopową, model chyba z przed lat piętnastu. Podobny telewizor można kupić w moim supermarkecie za $99.- z tym, że lepszy bo oddający właściwe kolory. Natomiast telewizor w naszej kabinie preferował kolor fioletowy w miejsce czarnego, tak ze większość ofiar huraganu w Nowym Orleanie, które były murzynami wyglądało jak fioletowi Marsjanie. Na dodatek, aby pasażerowie nie kręcili pokrętłami które regulują kolory, ten telewizor był pozbawiony takich regulacji. Pasażerowie mieli do wyboru oglądanie fioletowych murzynów albo co bardziej wybredni mogli nawet telewizor wyłączyć, czego, nie zabraniano
My, goście z kabin klasy „Princess” (Księżniczki), w czasie posiłków, nie musieliśmy się mieszać z plebsem z kabin niższej kategorii w barze samoobsługowym, jako że byliśmy upoważnieni do biesiadowania we własnej restauracji z przypisanymi miejscami. Było to zarówno zaletą jak i wadą w zależności kogo delegowano nam do towarzystwa. Otóż przy naszym s 8-mio osobowym stole, jedna para w ogóle się nie pojawiała, widocznie nami gardząc, druga parą biesiadników było bardzo miłe brytyjskie małżeństwo z miasta York, natomiast trzecia para była nieco problematyczna, jako że stanowił ją prawnik od nieruchomości z Chicago z małżonką. Prawnik ten monopolizował konwersacje opowiadając miedzy innymi o kłopotach jakie miał a przezwyciężył, wciągając za pomocą dźwigu, przez okno, na drugie piętro swego domu w Chicago, wielka rzeźbę z brązu przedstawiającą dwu żołnierzy z okresu Pierwszej Wojny Światowej wzajemnie się obejmujących, aczkolwiek pozbawionych głów i dłoni, widocznie straconych w boju.
Przypuszczam, że nie zaskarbiłem sobie jego sympatii, komentując, ze rzeźba taka należy raczej do ozdobienia grobu nieznanego żołnierza a nie własnej sypialni. Natomiast o wykształceniu jego małżonki może świadczyć jej zdziwienie, że Hitler miał plany zagłady, poza Żydami, także Słowian (Slavs). Pytała się wiec dlaczego Hitler miał uprzedzenia do Jugosłowian (Yugo-Slavs), gdyż o istnieniu innych Słowian (Slavs) nie słyszała. Pod wrażeniem doborowego towarzystwa, jakie nam przydzielono do biesiadowania, zamierzam napisać do dyrekcji linii oceanicznej Cunard, aby skorzystała ze starych doświadczeń niemieckich szkół oficerskich, gdzie kiedyś, nie tylko miejsca przy stole kantyna były wyznaczone ale także kadeci mieli z góry zadany temat do biesiadnej dyskusji.
W czasie obiadów za wino kazano płacić dodatkowo, czego nie doświadczyłem w czasie innych podróży po wodzie, w tej klasie i cenie. Jedyną pozytywną strona było to, że wino serwowała nam młoda, urocza Polka z Poznania. Podobno wśród 1253 członków załogi było na staku około 30 Polaków zatrudnionych głównie przy zajęciach hotelowych i restauracyjnych. Podobno ja byłem jednym z dwu Polaków , wśród około dwu tysięcy pasażerów innych narodowości . Tym drugim był młody człowiek, który wracał do Polski dorobiwszy się majątku przy usuwaniu azbestu w starych budynkach w Nowym Jorku.
Obserwując resztę towarzystwa, to większość pasażerów był grubo po 70-tce i trudno by było na ich kanwie napisać scenariusz do filmu takiego jak „Titanic”, chyba że opowieść byłaby o romansie i problemach schorowanego 90-cio latka z towarzyszącą mu młodą, dwudziestoletnią pielęgniarką.
Nawiasem mówiąc, byłem świadkiem wymiany opinii miedzy dwoma starszymi panami, Brytyjczykiem i Amerykaninem na temat szybkiego wydania pieniędzy przed własną śmiercią. Amerykanin obawiał się, że umrze ciągłe bogatym i jego dzieci które siedzą na tłustych tyłkach pogrążeni w nieróbstwie, odziedzicza jego majątek zarobiony ciężką pracą. Zwierzał się zatem swemu brytyjskiemu towarzyszowi, że jego zajęciem jest zakup starych archaicznych samochodów w Europie i ich transport do Ameryki gdzie buduje dla nich ciągle to nowe garaże. Problem ma tylko z tym, że samochody te mogą przybrać z czasem na wartości i umrze bogatszym niż jest w tej chwili. Brytyjczyk natomiast opowiadał, że dla celu umniejszenia swego majtku przed śmiercią zapisał się do „Ski Club”, czli w polskim tłumaczeniu klubu narciarskiego, co było tym dziwniejsze, ze poruszał się o kuli opierając się na ramieniu pielęgniarki. Wyjaśnił jednak ze „Ski” to nie narty, tylko skrót od słow. „spending kids inheritance”( trwonienie spadku dzieci ). Jak sam doświadczam a ma żona potwierdza, problem wydania pieniędzy w pewnym wieku staje się ważniejszy od problemu ich zarabiania. Tutaj musze oddać szacunek mej małżonce, ze swą wiedzą wydawniczą ( nauką o trwonieniu), jest mi pomocna i może uda mi się umrzeć biednym, byle nie przedwcześnie i o własnych siłach. Dla zabicia czasu, dyrekcja QM2 organizowała dla pasażerów występy artystyczne i prelekcje popularno naukowe.
W części popularno naukowej czas dzielili miedzy siebie profesor z Uniwersytetu w Oxfordzie, archeolog, opowiadający o archeologii betonowych fortyfikacji z okresu drugiej wojny światowej. Drugim konkurentem do wykładów pseudo-naukowych był były ambasador amerykański w Iraku, Paul Bremer, który rozwodził się na temat przyszłości Iraku i profilu nowego islamskiego terrorysty.
Kiedy się dowiedziałem, ze Paul Bremer jest na pokładzie, dreszcz mi przeszedł po grzbiecie, gdyż istniała możliwość ze terroryści mogą mieć w stosunku do niego pewne zadawnione żale, które zechcą uregulować w czasie mojej podroży. Na lekcje Ambasadora się nie wybrałem, nie tylko ze strachu ale tez dlatego, że czuję się osobiście urażony, że nie konsultował się ze mną co do polityki w Iraku. Jak się okazuje, na temat wojny w Iraku to ja miałem racje, wiec to ja winem wykładać na QM2 i mieć darmowy wikt i opierunek a nie on. Niestety jak wiadomo nie ma sprawiedliwości na tym świecie i za kabinę i wikt musiałem sam płacić. Natomiast profesora z Oxfordu od „archeologii” bunkrów betonowych z okresu lat Drugiej Wojny Światowej także mógłbym uczyć, bo jestem od niego dwa razy starszy i jako dzieciak po takich bunkrach się szwendałem i w nich siusiałem, kiedy jego jeszcze nie było na świecie.
W części artystycznej brał udział kwartet jazzowy, do którego od czasu do czasu dołączał się rosyjski saksofonista, aczkolwiek panowie muzycy zbyt długo konsultowali nuty a za mało grali. Przerwy miedzy w czasie występów były długie i podobne do tych jakich doświadczałem na dansingach w restauracji orbisowskiej hotelu Monopol we Wrocławiu w latach 50-tych.
Były także występy taneczne w których rosyjscy tancerze tańczyli „Rock end Roll” z kozackimi prysiudami. Obsługa w restauracjach i kabinach składała się z osób narodowości filipińskiej, tajwańskiej i wschodnio europejskiej, a czego wynika, ze dyrekcja starała się znaleźć pracowników skłonnych pracować za tanie, czyli psie pieniądze.
Na statku było satelitarne połączenie z Internetem, ale płatne i to drogo, bo kilkadziesiąt dolarów za godzinne połączenie. W sumie korespondując z pokładu QM2 wydałem na Internet kilkaset dolarów. Dla kontrastu w czasie moich późniejszych pobytów w hotelach w Polsce , Litwie, Łotwie i Estonii połączenie mego przenośnego komputera z Internetem było darmowe.
Dziel sztuki zdobiących ściany restauracji i przestrzeni publicznych wartych uwagi nie zauważyłem. W wypadku, jeśli ten statek kiedyś zderzy się z górą lodową jak przypadło przed laty transatlantykowi „Titanic” i pójdzie na dno, to radzę nie nurkować dla wydobycia zatopionych skarbów, bo ich na pokładzie nie ma.
Po 6 dobach wylądowaliśmy wczesnym rankiem w Southampton w Anglii i natychmiast, nas, napoły śpiących, wygnano z kabin, aby je posprzątać dla nowych pasażerów płynących w drogę powrotną do Nowego Jorku.
Jedna z zalet podroży statkiem jest łatwe, bo stopniowe, przystosowanie do zmiany czasu z amerykańskiego na europejski, pod warunkiem ze ocean nie „buja” i przeżyjemy ten czas bez choroby morskiej. My mieliśmy wiec szczęście, ogólnie rzecz biorąc, jako że podroż była udana ale nie wspaniała, cos w stylu wycieczki organizowanej przez FWE -100, czyli przez Fundusz Wczasów Emerytów, z emeryturami powyżej 100 tysięcy dolarów rocznie.
W gruncie rzeczy była to decyzja powtórna, czyli odmrożona, jako że na podobną podróż zapisaliśmy się z mą małżonką ,Laurą, już w roku ubiegłym. Tu muszę nadmienić, że ma małżonka obok obowiązków nałożnicy , piastuje jednocześnie funkcje mego doradcy od spraw upłynnienia masy spadkowej i jest zaangażowana w opracowywaniu nowych „technologii” przydatnych do obniżania podatku spadkowego w myśl zasady: „do grobu tego nie zabierzesz”.
W zeszłym roku miała to być podroż w dziewiczym rejsie statku QM2 w towarzystwie samej śmietanki gwiazd Hollywoodu. Niestety obecność takiego doborowego towarzystwa miała także swa stronę ujemną, jako że napawała nas obawą że terroryści zechcą statek zbombardować dla reklamy swych religijno-politycznych celów.
Strach wziął górę nad chęcią ocierania się łokciami z gwiazdami Hollywoodu i dlatego też z podroży dziewiczej żeśmy zrezygnowali tracąc przy tym znaczną sumę depozytu. Mam za to poważny żal i rachunek do uregulowania w stosunku do terrorystów islamskich, którym wyślę fakturę z wyszczególnieniem kosztów poniesionych, jak tylko CIA przyśle mi ich właściwy adres z adresem jaskini i współrzędnymi geograficznymi. W tym roku jednak, wierząc zapewnieniom mego prezydenta, że wszystkich terrorystów zatrudnił na Bliskim Wschodzie i dlatego nie mają czasu na zajęcia nadobowiązkowe na Atlantyku, chęci podróży statkiem przez Atlantyk przeważyły nad strachem i drugiego września 2005 roku zaokrętowaliśmy się na tego molocha, albo balię, w Nowym Jorku zmierzając do Southampton w Anglii.
Już na samym początku podroży odniosłem wrażenie, że dyrekcja słynnej linii Cunard, do której dzisiaj należy statek QM2 a kiedyś także należał tragicznie zatopiony „Titanic”, robi groszowe oszczędności. Nie witała nas ani żegnała żadna orkiestra dęta, rżnięta lub przynajmniej strażacka, jak to widziałem na starych filmach. Przy odbijaniu od mola w Nowym Jorku towarzyszyły nam jednak dwie policyjne motorówki i unoszący się nad statkiem policyjny helikopter,. Jak się później okazało ta policyjna obstawa była z powodu obecności na pokładzie byłego ambasadora amerykańskiego w Iraku, Paula Bremera. Jego obecność była chyba większa atrakcja dla terrorystów niż Gwiazdy Filmowe w czasie podróży dziewiczej, z której żeśmy zrezygnowali w zeszłym roku. Kiedyśmy odbijali z portu morze było spokojne i sylwetki wieżowców Nowego Jorku błyszczały w zachodzącym słońcu. Widok ten, dostępny darmowo, rekompensował w pewnej mierze brak pożegnalnej orkiestry. Zresztą cala 6 dniowa podróż odbyła się po bardzo spokojnym Atlantyku po części we mgle, także darmowej. Po odbiciu od mola w Nowym Jorku udaliśmy się do naszej kabiny klasy „Princess”(Księżniczki) na pokładzie 10-tym, która aczkolwiek obszerna i wygodna nie opływała luksusem. Widocznie luksus został zarezerwowany dla klasy „ Queen”(Królowej), mieszczącej się o piętro wyżej, gdzie jednak nas, parweniuszy i plebejuszy nie wpuszczano. Liczyłem na kryształy i wystrój kabiny boazerią mahoniowa a przynajmniej z drzewa wiśniowego, natomiast to co zastałem przypominało mi mieszaninę wzorów CEPELI z IKEA, w stylu „jasna sosna”. Statek był jednak wielgachny, 345 metrów długi , 72 metry wysoki tak, że patrząc wzdłuż korytarza , widok ściany tylnej perspektywicznie zlewał się w jeden punkt. Statek ten kosztował 800 milionów dolarów, ale na mahoniu zaoszczędzono a także na wielu innych detalach jak np. na butelkowanej wodzie mineralnej w kabinie, za którą kazano płacić $3. Następną irytującą oszczędnością był parszywej jakości telewizor. Widocznie za pomocą dochodów ze sprzedaży wody mineralnej armator spłaca pożyczkę bankowa na budowę statku. Kabiny były wyposażone w telewizory o ekranie 17 cali, ze starą lampą kineskopową, model chyba z przed lat piętnastu. Podobny telewizor można kupić w moim supermarkecie za $99.- z tym, że lepszy bo oddający właściwe kolory. Natomiast telewizor w naszej kabinie preferował kolor fioletowy w miejsce czarnego, tak ze większość ofiar huraganu w Nowym Orleanie, które były murzynami wyglądało jak fioletowi Marsjanie. Na dodatek, aby pasażerowie nie kręcili pokrętłami które regulują kolory, ten telewizor był pozbawiony takich regulacji. Pasażerowie mieli do wyboru oglądanie fioletowych murzynów albo co bardziej wybredni mogli nawet telewizor wyłączyć, czego, nie zabraniano
My, goście z kabin klasy „Princess” (Księżniczki), w czasie posiłków, nie musieliśmy się mieszać z plebsem z kabin niższej kategorii w barze samoobsługowym, jako że byliśmy upoważnieni do biesiadowania we własnej restauracji z przypisanymi miejscami. Było to zarówno zaletą jak i wadą w zależności kogo delegowano nam do towarzystwa. Otóż przy naszym s 8-mio osobowym stole, jedna para w ogóle się nie pojawiała, widocznie nami gardząc, druga parą biesiadników było bardzo miłe brytyjskie małżeństwo z miasta York, natomiast trzecia para była nieco problematyczna, jako że stanowił ją prawnik od nieruchomości z Chicago z małżonką. Prawnik ten monopolizował konwersacje opowiadając miedzy innymi o kłopotach jakie miał a przezwyciężył, wciągając za pomocą dźwigu, przez okno, na drugie piętro swego domu w Chicago, wielka rzeźbę z brązu przedstawiającą dwu żołnierzy z okresu Pierwszej Wojny Światowej wzajemnie się obejmujących, aczkolwiek pozbawionych głów i dłoni, widocznie straconych w boju.
Przypuszczam, że nie zaskarbiłem sobie jego sympatii, komentując, ze rzeźba taka należy raczej do ozdobienia grobu nieznanego żołnierza a nie własnej sypialni. Natomiast o wykształceniu jego małżonki może świadczyć jej zdziwienie, że Hitler miał plany zagłady, poza Żydami, także Słowian (Slavs). Pytała się wiec dlaczego Hitler miał uprzedzenia do Jugosłowian (Yugo-Slavs), gdyż o istnieniu innych Słowian (Slavs) nie słyszała. Pod wrażeniem doborowego towarzystwa, jakie nam przydzielono do biesiadowania, zamierzam napisać do dyrekcji linii oceanicznej Cunard, aby skorzystała ze starych doświadczeń niemieckich szkół oficerskich, gdzie kiedyś, nie tylko miejsca przy stole kantyna były wyznaczone ale także kadeci mieli z góry zadany temat do biesiadnej dyskusji.
W czasie obiadów za wino kazano płacić dodatkowo, czego nie doświadczyłem w czasie innych podróży po wodzie, w tej klasie i cenie. Jedyną pozytywną strona było to, że wino serwowała nam młoda, urocza Polka z Poznania. Podobno wśród 1253 członków załogi było na staku około 30 Polaków zatrudnionych głównie przy zajęciach hotelowych i restauracyjnych. Podobno ja byłem jednym z dwu Polaków , wśród około dwu tysięcy pasażerów innych narodowości . Tym drugim był młody człowiek, który wracał do Polski dorobiwszy się majątku przy usuwaniu azbestu w starych budynkach w Nowym Jorku.
Obserwując resztę towarzystwa, to większość pasażerów był grubo po 70-tce i trudno by było na ich kanwie napisać scenariusz do filmu takiego jak „Titanic”, chyba że opowieść byłaby o romansie i problemach schorowanego 90-cio latka z towarzyszącą mu młodą, dwudziestoletnią pielęgniarką.
Nawiasem mówiąc, byłem świadkiem wymiany opinii miedzy dwoma starszymi panami, Brytyjczykiem i Amerykaninem na temat szybkiego wydania pieniędzy przed własną śmiercią. Amerykanin obawiał się, że umrze ciągłe bogatym i jego dzieci które siedzą na tłustych tyłkach pogrążeni w nieróbstwie, odziedzicza jego majątek zarobiony ciężką pracą. Zwierzał się zatem swemu brytyjskiemu towarzyszowi, że jego zajęciem jest zakup starych archaicznych samochodów w Europie i ich transport do Ameryki gdzie buduje dla nich ciągle to nowe garaże. Problem ma tylko z tym, że samochody te mogą przybrać z czasem na wartości i umrze bogatszym niż jest w tej chwili. Brytyjczyk natomiast opowiadał, że dla celu umniejszenia swego majtku przed śmiercią zapisał się do „Ski Club”, czli w polskim tłumaczeniu klubu narciarskiego, co było tym dziwniejsze, ze poruszał się o kuli opierając się na ramieniu pielęgniarki. Wyjaśnił jednak ze „Ski” to nie narty, tylko skrót od słow. „spending kids inheritance”( trwonienie spadku dzieci ). Jak sam doświadczam a ma żona potwierdza, problem wydania pieniędzy w pewnym wieku staje się ważniejszy od problemu ich zarabiania. Tutaj musze oddać szacunek mej małżonce, ze swą wiedzą wydawniczą ( nauką o trwonieniu), jest mi pomocna i może uda mi się umrzeć biednym, byle nie przedwcześnie i o własnych siłach. Dla zabicia czasu, dyrekcja QM2 organizowała dla pasażerów występy artystyczne i prelekcje popularno naukowe.
W części popularno naukowej czas dzielili miedzy siebie profesor z Uniwersytetu w Oxfordzie, archeolog, opowiadający o archeologii betonowych fortyfikacji z okresu drugiej wojny światowej. Drugim konkurentem do wykładów pseudo-naukowych był były ambasador amerykański w Iraku, Paul Bremer, który rozwodził się na temat przyszłości Iraku i profilu nowego islamskiego terrorysty.
Kiedy się dowiedziałem, ze Paul Bremer jest na pokładzie, dreszcz mi przeszedł po grzbiecie, gdyż istniała możliwość ze terroryści mogą mieć w stosunku do niego pewne zadawnione żale, które zechcą uregulować w czasie mojej podroży. Na lekcje Ambasadora się nie wybrałem, nie tylko ze strachu ale tez dlatego, że czuję się osobiście urażony, że nie konsultował się ze mną co do polityki w Iraku. Jak się okazuje, na temat wojny w Iraku to ja miałem racje, wiec to ja winem wykładać na QM2 i mieć darmowy wikt i opierunek a nie on. Niestety jak wiadomo nie ma sprawiedliwości na tym świecie i za kabinę i wikt musiałem sam płacić. Natomiast profesora z Oxfordu od „archeologii” bunkrów betonowych z okresu lat Drugiej Wojny Światowej także mógłbym uczyć, bo jestem od niego dwa razy starszy i jako dzieciak po takich bunkrach się szwendałem i w nich siusiałem, kiedy jego jeszcze nie było na świecie.
W części artystycznej brał udział kwartet jazzowy, do którego od czasu do czasu dołączał się rosyjski saksofonista, aczkolwiek panowie muzycy zbyt długo konsultowali nuty a za mało grali. Przerwy miedzy w czasie występów były długie i podobne do tych jakich doświadczałem na dansingach w restauracji orbisowskiej hotelu Monopol we Wrocławiu w latach 50-tych.
Były także występy taneczne w których rosyjscy tancerze tańczyli „Rock end Roll” z kozackimi prysiudami. Obsługa w restauracjach i kabinach składała się z osób narodowości filipińskiej, tajwańskiej i wschodnio europejskiej, a czego wynika, ze dyrekcja starała się znaleźć pracowników skłonnych pracować za tanie, czyli psie pieniądze.
Na statku było satelitarne połączenie z Internetem, ale płatne i to drogo, bo kilkadziesiąt dolarów za godzinne połączenie. W sumie korespondując z pokładu QM2 wydałem na Internet kilkaset dolarów. Dla kontrastu w czasie moich późniejszych pobytów w hotelach w Polsce , Litwie, Łotwie i Estonii połączenie mego przenośnego komputera z Internetem było darmowe.
Dziel sztuki zdobiących ściany restauracji i przestrzeni publicznych wartych uwagi nie zauważyłem. W wypadku, jeśli ten statek kiedyś zderzy się z górą lodową jak przypadło przed laty transatlantykowi „Titanic” i pójdzie na dno, to radzę nie nurkować dla wydobycia zatopionych skarbów, bo ich na pokładzie nie ma.
Po 6 dobach wylądowaliśmy wczesnym rankiem w Southampton w Anglii i natychmiast, nas, napoły śpiących, wygnano z kabin, aby je posprzątać dla nowych pasażerów płynących w drogę powrotną do Nowego Jorku.
Jedna z zalet podroży statkiem jest łatwe, bo stopniowe, przystosowanie do zmiany czasu z amerykańskiego na europejski, pod warunkiem ze ocean nie „buja” i przeżyjemy ten czas bez choroby morskiej. My mieliśmy wiec szczęście, ogólnie rzecz biorąc, jako że podroż była udana ale nie wspaniała, cos w stylu wycieczki organizowanej przez FWE -100, czyli przez Fundusz Wczasów Emerytów, z emeryturami powyżej 100 tysięcy dolarów rocznie.
Subscribe to:
Posts (Atom)